«Πάντοτε έχουμε κάνει δηλώσεις οι πρατηριούχοι του κλάδου και αναφερόμαστε σε τιμές κάτω από τη χονδρική. Δεν μπορεί να πουλάς κάτω από τη χονδρική των δύο διυλιστηρίων. Δεν το κατανοώ καθόλου. Κανένας λογικός άνθρωπος δεν μπορεί να το κατανοήσει. Ούτε εδώ υπάρχει η δικαιολογία της διαφήμισης. Δεν στέκει. Ένας που θέλει να κάνει διαφήμιση να την κάνει και να πει…εγώ θέλω να τραβήξω κόσμο και κάνω έκπτωση στο πλυντήριο, στα λάδια, στα αξεσουάρ. Δεν μπορείς να πουλάς την τιμή κάτω από τη χονδρική. Έχει αποδειχθεί ότι αυτοί που παίζουν με τέτοιες τιμές φθηνές κάτω από τη χονδρική κάτι άλλο κάνουν. Μην ξεχνάτε έχουμε πολύ λίγο κέρδος. Εάν εμείς για μια εβδομάδα πούμε ότι δεν παίρνουμε κέρδος ούτε μισό σεντς, θα αλλάξει η τιμή. Γιατί αυτή τη στιγμή όταν το 71% είναι ειδικός φόρος, και το 31% το παίρνουνε τα διυλιστήρια, μένει ένα 8% το οποίο το μοιραζόμαστε τρεις εταιρείες μεταφορείς και οι πρατηριούχοι. Είμαστε φοροεισπράκτορες εμείς της όλης υπόθεσης, και έρχεται και ένας μεγάλος συνεργάτης στο συρτάρι μας η τράπεζα, οι οποίες έχουν το ποσοστό τους σε κάθε κάρτα».
Ρεπορτάζ: Χρήστος Μαζάνης
Το παράδοξο της ελληνικής αγοράς καυσίμων, όπου οι διεθνείς τιμές του αργού πετρελαίου μπορεί να υποχωρούν, αλλά η τιμή της αμόλυβδης στην αντλία παραμένει «καρφωμένη» πάνω από τα 2 ευρώ, αναλύει σε βάθος μιλώντας στη «Ζούγκλα» η Πρόεδρος της Ένωσης Βενζινοπωλών Αττικής και μέλος του Δ.Σ. της Ομοσπονδίας Βενζινοπωλών Ελλάδος, Μαρία Ζάγκα.
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης αναφέρεται στους μηχανισμούς της αγοράς, τα κενά στους ελέγχους της πολιτείας και στην πραγματική δομή του κόστους που πληρώνει ο καταναλωτής.
Το «χάσμα» ανάμεσα στο αργό πετρέλαιο και την αντλία
Μια από τις συχνότερες απορίες των πολιτών είναι γιατί η μείωση της τιμής του βαρελιού διεθνώς δεν μεταφράζεται άμεσα σε φθηνότερη βενζίνη. Όπως εξηγεί η κυρία Ζάγκα, η απάντηση κρύβεται στη διαφορά μεταξύ ακατέργαστου και κατεργασμένου προϊόντος.
Ενώ η τιμή του αργού πετρελαίου (Brent) επηρεάζεται από γεωπολιτικές δηλώσεις, όπως αυτές του Ντόναλντ Τραμπ, ή από τις εντάσεις στα Στενά του Ορμούζ, οι πρατηριούχοι αγοράζουν το προϊόν αφού αυτό έχει υποστεί επεξεργασία. Η τιμή του κατεργασμένου καυσίμου ακολουθεί δική της πορεία και εξαρτάται άμεσα από τα τιμολόγια των εταιρειών εμπορίας και των διυλιστηρίων, τα οποία, όπως καταγγέλλεται, συχνά διατηρούν αυξητικές τάσεις ακόμα και όταν το αργό πέφτει.
Την ίδια στιγμή, αναφέρει πως οι πρατηριούχοι είναι οι τελευταίοι κρίκοι σε μια αλυσίδα που τους αφήνει ελάχιστα περιθώρια ελιγμών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε: το 71% της τελικής τιμής κατευθύνεται στο κράτος μέσω του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και του ΦΠΑ, το 21% απορροφάται από τα διυλιστήρια, ενώ μόλις το 8% απομένει για να καλυφθούν τα έξοδα των εταιρειών μεταφοράς και το κέρδος του πρατηριούχου.
Όπως προσθέτει η ίδια, σε αυτό το στενό πλαίσιο, οι επαγγελματίες του κλάδου δηλώνουν «παγιδευμένοι» από το κρατικό πλαφόν, το οποίο περιορίζει το κέρδος τους το πολύ στα 9,5 λεπτά ανά λίτρο.
Το φαινόμενο της κερδοσκοπίας και τα πρατήρια «φαντάσματα»
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης αναφέρεται επίσης στον αθέμιτο ανταγωνισμό και τη δράση κυκλωμάτων. Όπως υποστηρίζει, παρά τη δραστηριότητα των ελεγκτικών αρχών παρατηρείται το εξής φαινόμενο: Πρατήρια που σφραγίζονται για νοθεία ή πειραγμένες αντλίες, καταφέρνουν να ανοίξουν ξανά μέσα σε λίγους μήνες – αντί για δύο χρόνια που προβλέπει ο νόμος- χρησιμοποιώντας διαφορετικό ΑΦΜ και άλλη εταιρική επωνυμία.
Ο κλάδος προειδοποιεί τους καταναλωτές να είναι υποψιασμένοι με τις τιμές κάτω της χονδρικής.
«Κανένας λογικός άνθρωπος δεν μπορεί να πουλάει κάτω από την τιμή που αγοράζει από τα διυλιστήρια. Η δικαιολογία της “διαφήμισης” δεν ευσταθεί στα καύσιμα. Όποιος πουλάει τόσο φθηνά, κάτι άλλο κάνει», τονίζει.
Η λύση της επιδότησης και η επόμενη μέρα
Με την αμόλυβδη να παρουσιάζει καθημερινές ανόδους και τα τιμολόγια να μην εμφανίζουν πτωτικές τάσεις επί μήνες, η εκτίμηση για το μέλλον είναι δυσοίωνη. «Η επιστροφή στις παλιές χαμηλές τιμές θεωρείται απίθανη στο άμεσο μέλλον», διευκρινίζει.
Ωστόσο, ως μοναδικό εργαλείο για την ανακούφιση των νοικοκυριών προτείνεται από την ίδια η κρατική επιδότηση απευθείας στην αντλία, στα πρότυπα του πετρελαίου κίνησης.
«Χωρίς μια τέτοια παρέμβαση, η αμόλυβδη είναι πρακτικά αδύνατο να υποχωρήσει κάτω από το ψυχολογικό όριο των 2 ευρώ, όσο η δομή της αγοράς και η φορολογία παραμένουν αμετάβλητες», καταλήγει.
Ακούστε όλα όσα είπε στη «Ζούγκλα»:
Από τι στιγμή που βλέπουμε ότι η τιμή του πετρελαίου έχει πέσει γιατί αυτή τι στιγμή βλέπουμε σταθερά την τιμής της αμόλυβδης πάνω από τα δύο ευρώ ;
«Η τιμή του βαρελιού έχει πέσει γιατί ανάλογα με τις δηλώσεις που γίνονται στο εξωτερικό του Τραμπ ή κινήσεις για άνοιγμα, για κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ ή αποκλεισμό λιμανιών του Ιράν, ανεβαίνει η κατεβαίνει η τιμή του. Αυτό είναι το ακατέργαστο πετρέλαιο που βλέπουμε. Εμείς αυτό που αγοράζουμε είναι το κατεργασμένο, άρα η τιμή του δεν έχει σχέση με αυτό. Και μην ξεχνάτε ότι εμείς είμαστε παγιδευμένοι οι πρατηριούχοι σε ένα κομμάτι που λέγεται πλαφόν. Το πλαφόν δεν μας αφήνει να έχουμε το μέγιστο κέρδος, ποσοστό κέρδους, πάνω από 9.5 λεπτά. Άρα λοιπόν, ανεβαίνει ή κατεβαίνει ανάλογα με τα τιμολόγια που παίρνουμε από τις εταιρείες μας. Συγκεκριμένα εγώ εχθές αγόρασα και είχε πάλι άνοδο 1,5 σεντς η αμόλυβδη και δεν την πείραξα, την άφησα γιατί είμαι σε μια λεωφόρο πολύ δύσκολη και προσπαθώ να επιβιώσω. Αλλά πάντοτε να κρατώ σε ισορροπία την σωστή τιμή με τη σωστή ποιότητα και ποσότητα».
Πρόσφατα έχετε μιλήσει για πρατηριούχους που κερδοσκοπούν ; Αυτό συνεχίζεται ;
«Κοιτάξτε από τη στιγμή που μαθαίνω πως υπάρχουν πρατήρια που τα έκλεισε το ελληνικό “FBI” για νοθευμένα καύσιμα και πειραγμένες αντλίες, και ενώ ο νόμος λέει πως πρέπει να μείνουν κλειστά δύο χρόνια… ανοίγουν σε έξι μήνες με άλλο ΑΦΜ, και με άλλη εταιρεία… πώς ανοίγουν ; Άρα ακυρώνεται το έργο της Αστυνομίας. Δεν κάνουμε τίποτα. Να παρακολουθούν αυτούς που έκλεισαν τι κάνουνε».
Εσείς έχετε καταγγείλει αυτές τις επιχειρήσεις που ανοίγουν πάλι;
«Κοιτάξτε, το μυστικό είναι κοινό, φαίνονται αυτοί οι άνθρωποι. Δηλαδή αν θα μπείτε στο Παρατηρητήριο Τιμών θα δείτε μαγαζιά που ενώ ήταν κλειστά, έχουν ανοίξει με άλλο ΑΦΜ».
Υπάρχει κόσμος που ρωτάει το εξής…. υπάρχουν πρατήρια με πολύ χαμηλές τιμές… Αναφέρεστε σε αυτούς, ότι δηλαδή δεν παίζεται ένα σωστό παιχνίδι ανταγωνισμού ;
Άρα τι φταίει και δεν κατεβαίνουν οι τιμές και πότε θα κατέβουν ;
«Δεν ευθυνόμαστε εμείς οι πρατηριούχοι. Εμείς επειδή παίρνουμε τα τιμολόγιά μας και περνάμε έλεγχο πρέπει να είμαστε στο ίδιο ποσοστό κέρδους. Αν δηλαδή η βενζίνη έχει ανέβει, ανεβαίνω σύμφωνα με το τιμολόγιο, εάν έχει κατέβει, πάλι κατεβαίνω σύμφωνα με το τιμολόγιο. Ο βενζίνας είναι παγιδευμένος τώρα με το πλαφόν. Μην γυρεύετε τον ένοχο στον βενζίνα, είναι ο τελευταίος τροχός της αμάξης».
Ποιος φταίει λοιπόν, ο κόσμος θέλει απαντήσεις ;
«Αυτός που ευθύνεται είναι αυτός που αγοράζω. Η εταιρεία μου αγοράζει από τα δύο διυλιστήρια… έλεγξε τα διυλιστήρια να δείτε πως κάνουν τις αυξήσεις ή τις μειώσεις».
Άρα λέτε ότι από εκεί ξεκινάει το πρόβλημα ;
«Ξεχνάτε ότι είχαμε έναν μήνα πόλεμο, και έναν μήνα ένα τιμολόγιο δεν ήρθε, όχι με πτωτική τιμή, με την ίδια τιμή. Ποτέ…έναν μήνα. Κλείσαμε τώρα δύο μήνες. Τον πρώτο μήνα λοιπόν, κάθε μέρα είχε άνοδο».
Άρα κατά την άποψή σας πώς θα πέσουν οι τιμές και πότε ;
«Ξεχάστε το να γυρίσουμε εκεί που ήμασταν. Θα πάρει πάρα πολύ καιρό. Το θέμα είναι να υπάρχει μια λογική. Κρατάμε κάτω από τα δύο ευρώ το απλό πετρέλαιο με την επιδότηση, και ίσως θα χρειαστεί εφόσον συνεχιστεί αυτή η κατάσταση να επιδοτηθεί και η αντλία στην αμόλυβδη, για να πέσει κάτω από τα δύο ευρώ, αλλιώς δεν μπορεί να πέσει με αυτή τη λογική».