Παρά τις επανειλημμένες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη επικρατήσει στη σύγκρουση με το Ιράν, η πραγματικότητα του πολέμου δείχνει πολύ πιο περίπλοκη.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν μπορεί ακόμη να διακηρύξει με πειστικό τρόπο τη «νίκη», ενώ η σύγκρουση φαίνεται να επεκτείνεται και να δημιουργεί νέους στρατηγικούς και οικονομικούς κινδύνους, υποστηρίζει σε ανάλυσή του το αμερικανικό CNN.
Την ίδια στιγμή, μια ενδεχόμενη αποχώρηση των ΗΠΑ από τη σύγκρουση θα μπορούσε να έχει σοβαρότερες συνέπειες από την παραμονή τους.
Ο Τραμπ δεν βρίσκεται ακόμη στη δραματική θέση προέδρων όπως ο Λίντον Τζόνσον ή ο Τζορτζ Ουόκερ Μπους, που παρέτειναν πολέμους οι οποίοι είχαν ήδη χαθεί.
Ωστόσο, τα σημάδια κινδύνου πολλαπλασιάζονται.
Ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα της δυσκολίας ελέγχου της σύγκρουσης είναι το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν.
Το στρατηγικό αυτό πέρασμα αποτελεί μία από τις σημαντικότερες οδούς εξαγωγής πετρελαίου στον κόσμο.
Η κίνηση της Τεχεράνης δείχνει ότι, παρά την τεράστια στρατιωτική υπεροχή των Ηνωμένων Πολιτειών, δεν μπορούν όλα τα προβλήματα να λυθούν με στρατιωτική ισχύ.
Η κατάσταση δημιουργεί ένα εξαιρετικά επικίνδυνο στρατιωτικό δίλημμα για το Αμερικανικό Ναυτικό, το οποίο θα πρέπει να επιχειρήσει να ανοίξει ξανά το πέρασμα, παρά τον κίνδυνο από πυραύλους κατά πλοίων, θαλάσσια drones και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Ο απόστρατος πλοίαρχος του αμερικανικού ναυτικού Λόρενς Μπρέναν, που υπηρέτησε στο αεροπλανοφόρο Νίμιτς κατά τη διάρκεια της κρίσης των ομήρων στο Ιράν (1979–1981), σχολίασε χαρακτηριστικά: «Δεν μπορεί να υπάρξει νίκη αν δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί το Στενό του Ορμούζ. Το πέρασμα πρέπει να ανοίξει ξανά για το διεθνές εμπόριο – και αυτό είναι εξαιρετικά δύσκολο, ίσως και αδύνατο υπό τις παρούσες συνθήκες».
Η κλιμάκωση της σύγκρουσης δεν επηρεάζει μόνο την αγορά πετρελαίου.
Την Πέμπτη χάθηκε ένα αμερικανικό αεροσκάφος ανεφοδιασμού στον αέρα πάνω από το Ιράκ, σε περιστατικό που χαρακτηρίστηκε ατύχημα, υπογραμμίζοντας το κόστος των μαζικών στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Νωρίτερα είχαν ήδη σκοτωθεί επτά Αμερικανοί στρατιωτικοί.
Ταυτόχρονα, περιστατικά βίας που σχετίζονται με αντισημιτισμό στις πολιτείες Βιρτζίνια και Μίσιγκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες ενίσχυσαν τους φόβους για εσωτερικές συνέπειες της σύγκρουσης. Οι αρχές εξετάζουν τα περιστατικά ως πιθανές τρομοκρατικές ενέργειες.
Το τεταμένο αυτό κλίμα αμφισβητεί τους ισχυρισμούς του Λευκού Οίκου ότι ο πόλεμος έχει ήδη καταστήσει τους Αμερικανούς ασφαλέστερους.
Παρά τις εξελίξεις, ο Τραμπ επέμεινε: «Η κατάσταση με το Ιράν εξελίσσεται πολύ γρήγορα. Πηγαίνει πολύ καλά. Ο στρατός μας είναι απαράμιλλος».
Η κοινή αεροπορική εκστρατεία των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ θεωρείται επιχειρησιακά επιτυχημένη.
Έχει πιθανότατα περιορίσει την ικανότητα του Ιράν να προβάλλει ισχύ εκτός των συνόρων του, έχει καταστρέψει σημαντικό μέρος των πυραύλων και drones του και έχει πλήξει κρίσιμες υποδομές του καθεστώτος.
Ωστόσο, ο πόλεμος δεν έχει ακόμη καθορίσει το τελικό αποτέλεσμα.
Ο αναλυτής Ρέι Τακέι από το Συμβούλιο Εξωτερικών Σχέσεων σημειώνει ότι οι αξιολογήσεις σε τέτοιες συγκρούσεις αλλάζουν συνεχώς.
«Οι εκτιμήσεις που κάνεις σήμερα μπορεί να μην ισχύουν σε λίγες εβδομάδες. Πρόκειται για μια δυναμική κατάσταση που απαιτεί μεγάλη πνευματική ευελιξία».
Η δολοφονία του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ στις πρώτες επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ δημιούργησε την εντύπωση ότι ο στόχος ήταν η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν.
Όμως τη θέση του ανέλαβε ο γιος του, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, γεγονός που θολώνει το αφήγημα της επιτυχίας για τον Τραμπ.
Ο Δημοκρατικός βουλευτής Τζέικ Ότσινκλοος, βετεράνος του Σώματος Πεζοναυτών, υποστήριξε ότι ο νέος ηγέτης είναι «ακόμη πιο ακραίος και πιο σκληροπυρηνικός από τον πατέρα του».
Ακόμη κι αν ο Τραμπ αποφασίσει να τερματίσει τον πόλεμο για πολιτικούς λόγους, δεν είναι βέβαιο ότι το Ισραήλ θα συμφωνήσει.
Το Ισραήλ, λόγω της γεωπολιτικής του θέσης, έχει μεγαλύτερη ανοχή σε παρατεταμένες συγκρούσεις.
Ήδη υπάρχουν ενδείξεις ότι οι στρατηγικοί στόχοι της Ουάσιγκτον και του Τελ Αβίβ μπορεί να μην ταυτίζονται πλήρως.
Ο Τραμπ ισχυρίζεται ότι οι επιθέσεις έχουν καταστρέψει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Ωστόσο, αν η Τεχεράνη διατηρεί αποθέματα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, θα μπορούσε θεωρητικά να επανεκκινήσει το πρόγραμμα στο μέλλον.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας εκτιμά ότι περίπου 400 κιλά τέτοιου υλικού παραμένουν στις εγκαταστάσεις του Ισφαχάν.
Η αύξηση των τιμών του πετρελαίου και της βενζίνης αρχίζει ήδη να επηρεάζει τους Αμερικανούς καταναλωτές.
Σε μια περίοδο οικονομικής πίεσης, οι ψηφοφόροι δύσκολα θα συμμεριστούν τις θριαμβολογίες του προέδρου, ιδιαίτερα καθώς θρηνούνται νεκροί στρατιωτικοί.
Η ιστορία δείχνει ότι οι πόλεμοι σπάνια τελειώνουν με τον καθαρό και απόλυτο τρόπο που συνέβη το 1945 με την ήττα της ναζιστικής Γερμανίας και της αυτοκρατορικής Ιαπωνίας.
Από τότε, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εμπλακεί σε συγκρούσεις όπου η έννοια της «νίκης» ήταν πολύ πιο ασαφής.
Ο Τραμπ αντιμετωπίζει πλέον τις συνέπειες μιας πολεμικής επιλογής που ο ίδιος έκανε.
Για να μπορέσει να αποχωρήσει με πολιτικό όφελος, θα πρέπει να μετατρέψει το αρχικό στρατιωτικό πλεονέκτημα σε μια ξεκάθαρη στρατηγική επιτυχία – πριν ένας πιο αδύναμος αντίπαλος μετατρέψει τη σύγκρουση σε μακροχρόνια δοκιμασία αντοχής.
