Στην τελική ευθεία μπαίνει η 36η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στη συνεδρίαση των 32 ηγετών την Τετάρτη.
ΣΥΝΟΨΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΑΙ Κυρίαρχο θέμα της Συνόδου παραμένει η Ουκρανία, με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να επιδιώκει την ενίσχυση της αεράμυνας μέσω νέων συμφωνιών για drones, πυραύλους και εγχώρια παραγωγή οπλικών συστημάτων σε συνεργασία με συμμάχους. Ξεχωριστή σημασία αποκτά η συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, καθώς η αμερικανική κυβέρνηση επανεξετάζει το πλαίσιο της στρατιωτικής υποστήριξης προς το Κίεβο, σε μια κρίσιμη συγκυρία για τον πόλεμο. Ο Τραμπ τόνισε στους δημοσιογράφους ότι διατηρεί πολύ καλή επικοινωνία τόσο με τον Πούτιν όσο και με τον Ζελένσκι και βεβαίωσε ότι αμφότεροι θέλουν να ολοκληρωθεί ο πόλεμος. Ο Αμερικανός πρόεδρος, αφού άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο άρσης των κυρώσεων κατά της Τουρκίας, εξαπέλυσε αιχμές κατά των Ευρωπαίων συμμάχων, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για τη στάση τους στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Η κοινή φωτογραφία των αρχηγών κρατών-μελών του ΝΑΤΟ με τις συζύγους τους στο δείπνο του Ερντογάν / Φωτογραφία: Εurokinissi
Στο επίκεντρο βρίσκονται και οι κρίσιμες διμερείς επαφές που θα πραγματοποιηθούν στο περιθώριο των εργασιών της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας.
Η δεύτερη και τελευταία ημέρα της Συνόδου αναμένεται να διαμορφώσει το τελικό πολιτικό μήνυμα της Συνόδου για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, τη συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία, την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και την αύξηση των αμυντικών δαπανών των κρατών-μελών.
Το επίσημο πρόγραμμα ξεκινά στις 10:45 (τοπική ώρα), όταν ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, θα υποδεχθούν επισήμως τους ηγέτες των συμμαχικών χωρών στο προεδρικό συγκρότημα της Άγκυρας.
Στις 11:00 θα πραγματοποιηθεί η καθιερωμένη οικογενειακή φωτογράφιση των ηγετών και 15 λεπτά αργότερα θα αρχίσει η συνεδρίαση του Βορειοατλαντικού Συμβουλίου σε επίπεδο αρχηγών.
Η Ουκρανία παραμένει το κυρίαρχο θέμα της Συνόδου, με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να δηλώνει ότι βασικός στόχος της ουκρανικής αποστολής είναι η περαιτέρω ενίσχυση της αεράμυνας της χώρας.
Όπως ανέφερε, το Κίεβο επιδιώκει νέες συμφωνίες για μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας, πυραύλους, αλλά και συμφωνίες που θα επιτρέψουν την παραγωγή οπλικών συστημάτων μέσω αδειών σε συνεργασία με συμμάχους.
Παράλληλα, ο Ουκρανός πρόεδρος έχει προγραμματίσει περίπου 20 διμερείς συναντήσεις με ηγέτες κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, επιδιώκοντας την επιτάχυνση της στρατιωτικής και οικονομικής βοήθειας προς τη χώρα του.
Ξεχωριστή σημασία αποκτά η συνάντηση του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ με τον Ουκρανό ομόλογό του, η οποία έχει προγραμματιστεί για τις 14:30, σύμφωνα με τα ουκρανικά μέσα ενημέρωσης.
Η συνάντηση πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για τον πόλεμο στην Ουκρανία, με την αμερικανική κυβέρνηση να επανεξετάζει το πλαίσιο της στρατιωτικής υποστήριξης προς το Κίεβο και τους Ευρωπαίους συμμάχους να επιδιώκουν τη διατήρηση της ενότητας της Συμμαχίας.
Μετά τη συνάντηση με τον Ζελένσκι, ο Αμερικανός πρόεδρος θα έχει διμερείς συνομιλίες με τον πρόεδρο της Συρίας, ενώ στις 16:15 θα παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου, ολοκληρώνοντας την παρουσία του στη Σύνοδο.
Υπενθυμίζεται ότι κατά τη διάρκεια της συνέντευξης με τον Ερντογάν, ο Τραμπ τόνισε στους δημοσιογράφους ότι διατηρεί «πολύ καλή επικοινωνία» τόσο με τον Πούτιν όσο και με τον Ζελένσκι, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι «και οι δύο θέλουν να διευθετηθεί το ζήτημα». Παράλληλα, υποστήριξε ότι ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στηρίζει τις προσπάθειές του.
Η ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας αποτελεί επίσης βασικό αντικείμενο των εργασιών της Συνόδου.
Στο περιθώριο των συναντήσεων, ο υφυπουργός Άμυνας των Ηνωμένων Πολιτειών Μάικλ Ντάφι άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο παραγωγής των πυραύλων Patriot PAC-3 και εκτός αμερικανικού εδάφους, εξέλιξη που θα μπορούσε να επιταχύνει την ενίσχυση των αποθεμάτων των συμμάχων και να διευκολύνει τη στρατιωτική υποστήριξη προς την Ουκρανία.
Οι συζητήσεις αφορούν επίσης την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας της αμυντικής βιομηχανίας, τις κοινές προμήθειες εξοπλισμών και την επιτάχυνση των παραδόσεων σύγχρονων οπλικών συστημάτων.
Η 36η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ θα ολοκληρωθεί στις 15:00 με τη συνέντευξη Τύπου του γενικού γραμματέα Μαρκ Ρούτε, ο οποίος αναμένεται να παρουσιάσει τα συμπεράσματα των εργασιών και τις αποφάσεις των ηγετών για το μέλλον της Συμμαχίας, την ενίσχυση της αποτρεπτικής της ισχύος και τη συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών προκλήσεων.
Στην Άγκυρα ο Μητσοτάκης, έδωσε το «παρών» στο δείπνο του Ερντογάν
Στην Τουρκία βρίσκεται και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος θα συμμετέχει στις εργασίες της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ.
Ο πρωθυπουργός έφτασε μετά τις 19:00 στην Άγκυρα μαζί με τη σύζυγό του, Μαρέβα Μητσοτάκη, όπου τους περίμενε θερμή υποδοχή με λουλούδια, ενώ αμέσως μετά κατευθύνθηκε στο Λευκό Παλάτι για το δείπνο που παρέθεσε ο Ταγίπ Ερντογάν στους 32 ηγέτες της Συμμαχίας.
O Έλληνας πρωθυπουργός έφτασε λίγο πριν από τις 20:00 στο Λευκό Παλάτι με τη σύζυγό του, όπου τους υποδέχθηκε ο Ερντογάν μαζί με τη σύζυγό του, Εμινέ.
Μαζί με τον πρωθυπουργό ταξίδεψαν επίσης η διπλωματική του σύμβουλος Κατερίνα Νασίκα, ο διευθυντής του γραφείου Τύπου Γιώργος Ευθυμίου, η διευθύντρια επικοινωνίας Κύρα Κάπη και η διευθύντρια του γραφείου διεθνούς στρατηγικού σχεδιασμού και επικοινωνίας Αριστοτελία Πελώνη. Στην αποστολή συμμετέχει και ο πρέσβης της Ελλάδας στο Παρίσι, Μίλτων Νικολαΐδης, ο οποίος εκτελεί χρέη μεταφραστή του πρωθυπουργού.
Η Ελλάδα προσέρχεται στη Σύνοδο «με την αυτοπεποίθηση ενός ισχυρού και αξιόπιστου συμμάχου, που όχι μόνο τηρεί διαχρονικά τις δεσμεύσεις του, αλλά βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των χωρών της Συμμαχίας που υλοποιούν ήδη τους στόχους που συμφωνήθηκαν στη Χάγη», όπως μεταφέρουν κυβερνητικές πηγές.
Η χώρα μας έχει ήδη υπερβεί τη δέσμευση που συμφωνήθηκε το 2025 στη Χάγη για αμυντικές δαπάνες 3,5% του ΑΕΠ και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις στην ασφάλεια και την άμυνα, όπως υποδομές διττής χρήσης, ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και δράσεις ανθεκτικότητας.
Συγκεκριμένα, οι αμιγώς αμυντικές δαπάνες της χώρας μας για το 2026 εκτιμώνται σε 3,6% του ΑΕΠ, έναντι 2,75% το 2025 και 2,74% το 2024. Με τον τρόπο αυτό η Ελλάδα διατηρεί και ενισχύει, μέσω του δωδεκαετούς προγράμματος εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων, ύψους 25 δισ. ευρώ, τη θέση της στον σκληρό πυρήνα των χωρών της Συμμαχίας που υπερβαίνουν συστηματικά τις ΝΑΤΟϊκές δεσμεύσεις για τις αμυντικές δαπάνες και συγκαταλέγεται στην πρώτη πεντάδα των χωρών του ΝΑΤΟ που έχουν ήδη από το 2026 επιτύχει τον στόχο.
Κατά την πρώτη ημέρα της συνόδου, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν υποδέχτηκε στο αεροδρόμιο τον Αμερικανό πρόεδρο.
Οι δύο ηγέτες είχαν θερμή χειραψία και πόζαραν μαζί για τις καθιερωμένες φωτογραφίες, πριν περπατήσουν στο κόκκινο χαλί για την επιθεώρηση του τιμητικού αγήματος.
Στη συνέχεια μετέβησαν στο Λευκό Παλάτι, όπου παραχώρησαν κοινή συνέντευξη πριν συνεχίσουν τη διμερή τους συνάντηση.
Παρά την εγκαρδιότητα που έδειξαν οι δύο άνδρες, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε πως εξετάζει τρόπους επαναπροσέγγισης με την Τουρκία στο ζήτημα των F-35, εφόσον βρεθεί πολιτική και νομική φόρμουλα που να επιτρέπει την άρση των εμποδίων. Ωστόσο, ο ίδιος δεν επιβεβαίωσε το γεγονός, αν και ανέφερε ότι οι κυρώσεις στην Άγκυρα θα μπορούσαν να αρθούν.
«Θέλω να τονίσω ιδιαίτερα πόσο σημαντική είναι αυτή η επίσκεψη. Το γεγονός ότι η Σύνοδος Κορυφής των ηγετών του ΝΑΤΟ πραγματοποιείται σήμερα στην Άγκυρα, ότι όλοι οι ηγέτες είναι συγκεντρωμένοι στη χώρα μας τώρα και ότι θα βρίσκονται αύριο με τον αγαπητό μου φίλο κ. Τραμπ, θα μας δώσει δύναμη», είπε ο Ερντογάν.
«Η σχέση μας με τον Ερντογάν είναι πολύ ξεχωριστή… Είναι ένας πολύ καλός πρόεδρος», είπε με τη σειρά του ο Ντόναλντ Τραμπ.
«Η Τουρκία είναι μια πολύ δυνατή χώρα. Έχουμε κάνει πολλή δουλειά μαζί. Πιστεύω ότι η σχέση μας θα συνεχίσει να είναι καλή», συμπλήρωσε.
«Είμαστε πολύ καλοί φίλοι, έχουν και ένα κτίριο με το όνομά μου, το αεροδρόμιο είναι πολύ ωραίο, οι δρόμοι είναι καινούργιοι, είστε ένας πολύ καλός ηγέτης», είπε ο Τραμπ στον Ερντογάν.
«Από την αρχή είχαμε πολύ καλή χημεία. Δεν ξέρουν πόσο ισχυρή είναι η Τουρκία. Έχουν πολύ από τον δικό μας εξοπλισμό και πολύ καλούς στρατιώτες. Έχουμε ιδιαίτερη σχέση. Σέβομαι τον κ. πρόεδρο και είναι επ’ ωφελεία και των δύο χωρών. Θα μιλήσουμε για το εμπόριο και το στρατιωτικό σκέλος, θα μιλήσουμε για το Ιράν. Έχουμε πολύ στενούς εμπορικούς δεσμούς με την Τουρκία. Είναι τιμή μου να είμαι μαζί σας σήμερα, θα έχουμε καλές συζητήσεις, καλό φαγητό, θα περάσουμε καλά και θα κάνουμε καλό και για τις χώρες μας» ανέφερε, επίσης, ο πρόεδρος των ΗΠΑ.
Μάλιστα, ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε πως «ήρθε η ώρα να αρθούν οι κυρώσεις των ΗΠΑ κατά της Τουρκίας», προσθέτοντας ότι η κυβέρνησή του συνεργάζεται με τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και άλλους κορυφαίους αξιωματούχους γι’ αυτόν το σκοπό.
Κατά τη διάρκεια των δηλώσεών του, ο Αμερικανός πρόεδρος εξαπέλυσε αιχμές και κατά των Ευρωπαίων συμμάχων, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για τη στάση τους στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
«Απογοητεύτηκα με το ΝΑΤΟ και αν δεν ήταν εκεί και η Τουρκία, που ο φίλος μου είναι εκεί, ένας πολύ ισχυρός ηγέτης, θα το σκεφτόμουν. Εμείς κάναμε κάτι στο Ιράν, δεν ήθελα τη βοήθειά τους, αλλά πριν το ζητήσω είπαν “εμείς δεν θα πάμε πουθενά”. Χαλάσαμε δισεκατομμύρια για να βοηθηθούν κυρίως οι χώρες της Ευρώπης. Και δεν ήταν πρόθυμοι να κάνουν κάτι για εμάς. Στη Βρετανία ο πρωθυπουργός δεν είναι πια στη θέση του εξαιτίας αυτού. Εγώ δοκίμασα τους ανθρώπους να δω αν είναι εκεί για εμάς. Η Ιταλία, η Γερμανία, η Γαλλία δεν ήταν εκεί για εμάς», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ επαναφέρουν στο προσκήνιο τις διαφωνίες του με τη Συμμαχία, την οποία στο παρελθόν έχει χαρακτηρίσει «χάρτινη τίγρη».