Εν μέσω μιας συγκυρίας μεγάλης γεωπολιτικής ρευστότητας θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες την Πέμπτη η Σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Η ανταγωνιστικότητα και το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, η κατάσταση στην Ουκρανία, οι τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, οι επιπτώσεις τους και η ευρωπαϊκή αντίδραση, η ευρωπαϊκή ασφάλεια και άμυνα και το Μεταναστευτικό είναι τα βασικά θέματα που θα τεθούν επί τάπητος, την ώρα που παραμένει αβέβαιη η διάρκεια της κρίσης στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή.
Σε ό,τι αφορά τις συνέπειες και τις οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να τονίσει ότι η Ευρώπη πρέπει να στηριχτεί στα διδάγματα από την ενεργειακή κρίση του 2022, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Πυξίδα σε όλες τις αποφάσεις, όπως υπογράμμισε ο πρωθυπουργός και στη συζήτηση που είχε την Τρίτη με το Bloomberg στην Αθήνα, θα πρέπει να είναι η αγοραστική δύναμη των πολιτών, η οποία είναι η άλλη όψη της ανταγωνιστικότητας. Εφόσον χρειαστεί, η ΕΕ πρέπει να έχει έτοιμο ένα σχέδιο που θα προσφέρει προσωρινή και στοχευμένη στήριξη σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
Η Ελλάδα δεν θα εμπλακεί σε πολεμικές επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ – Υπέρ της διπλωματικής λύσης με το Ιράν
Η Ελλάδα είναι, κατ’ αρχάς, θετική στις προτάσεις που περιλαμβάνονται στην επιστολή που απηύθυνε στους ηγέτες ενόψει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ωστόσο δεν πρέπει να παραγνωρίζει κανείς το γεγονός ότι σήμερα η κρίση εκκινεί από άλλη βάση -υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου και ρύπων- και οι όποιες προτάσεις δεν πρέπει να προσθέτουν επιπλέον βάρος.
Σε ό,τι αφορά τον πόλεμο στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα υπογραμμίσει ότι η αμυντική στήριξη που παρείχε η Ελλάδα -και στη συνέχεια άλλα κράτη μέλη- στην Κυπριακή Δημοκρατία ήταν η επίδειξη ευρωπαϊκής αλληλεγγύης στην πράξη και μάλιστα χωρίς να έχει ενεργοποιηθεί το άρθρο 42.7 (ΣΕΕ), κάτι που δημιουργεί ένα προηγούμενο. Ταυτόχρονα, υπογραμμίζει με τον πιο εμφατικό τρόπο τη γεωπολιτική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου.
Οι σημερινές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή δικαιώνουν, άλλωστε, τον πρωθυπουργό, ο οποίος επέμεινε στις τοποθετήσεις του στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ότι η αμυντική στρατηγική της ΕΕ (και ο χάρτης αμυντικής ετοιμότητας της ΕΕ) πρέπει να έχει προσέγγιση 360 μοιρών. Δηλαδή, η Ευρώπη να είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει τις απειλές όχι μόνο στα ανατολικά, αλλά και στα νότια σύνορα της ΕΕ. Η ευρωπαϊκή ασφάλεια είναι άμεσα συνδεδεμένη με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, όπως απέδειξε το παράδειγμα της Κύπρου, κράτους μέλους της ΕΕ που αντιμετωπίζει απειλές ασφαλείας.
Η θέση της Ελλάδας είναι ότι στόχος της ΕΕ πρέπει να είναι η επίτευξη διπλωματικής λύσης με το Ιράν, που θα αντιμετωπίζει όλες τις πτυχές – με βασική αυτήν του πυρηνικού και βαλλιστικού προγράμματος της Τεχεράνης.
Η Ελλάδα δεν εμπλέκεται στις πολεμικές επιχειρήσεις και δεν προτίθεται να εμπλακεί σε πιθανή επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ, όπως κατέστησε ήδη σαφές ο Κυριάκος Μητσοτάκης, θυμίζοντας, με αφορμή τη συζήτηση περί ενδεχόμενης επέκτασης της εντολής της επιχείρησης «ΑΣΠΙΔΕΣ», ότι στην ευρωπαϊκή επιχείρηση στην Ερυθρά Θάλασσα κατέληξαν να συμβάλουν με δυνάμεις μόνον η Ελλάδα και η Ιταλία – απογοητευτικό προηγούμενο, που δεν πρέπει να θέτει ψηλά τον πήχη των προσδοκιών.