Η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή, ο ρόλος των ΗΠΑ και οι γεωπολιτικές συνέπειες της σύγκρουσης βρέθηκαν στο επίκεντρο συνέντευξης του Στέλιου Κούλογλου στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού ITV των Ιωαννίνων με τον Βλάση Ντόκα. Aναλύθηκαν επίσης οι εξελίξεις στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό. Ads «Ο Τραμπ δεν πέτυχε κανέναν από τους βασικούς στόχους»
Ερώτηση: Θα ξεκινήσουμε από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Πολλοί πίστευαν ότι θα ήταν ένας πόλεμος-εξπρές, όμως φαίνεται να παρατείνεται.
Στ. Κούλογλου: Ο Τραμπ δεν έχει πετύχει κανέναν από τους βασικούς στόχους που έθεσε στην αρχή του πολέμου, που έτσι κι αλλιώς ήταν αρκετά θολοί και αντιφατικοί. Δεν κατέστρεψε το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, δεν πέτυχε αλλαγή καθεστώτος και οι Ιρανοί δεν εξεγέρθηκαν εναντίον του καθεστώτος τους. Πώς να εξεγερθούν άλλωστε, όταν πέφτει βροχή από βόμβες;
Στην πραγματικότητα, ο στόχος του Τραμπ έχει πλέον υποβαθμιστεί στο να ανοίξει το Στενό του Ορμούζ, κάτι που αποτελεί σαφή υποχώρηση σε σχέση με τους αρχικούς στόχους που είχε θέσει. Ads «Ο βασικός κίνδυνος είναι η επέκταση του πολέμου»
Στ. Κούλογλου: Αυτό που βλέπουμε σήμερα είναι ότι υπάρχει σοβαρός κίνδυνος επέκτασης του πολέμου. Από τη μία πλευρά, οι ευρωπαϊκές χώρες απέρριψαν το αίτημα των ΗΠΑ να συμμετάσχουν στρατιωτικά στον πόλεμο.
Από την άλλη όμως, το Ιράν επιτίθεται με πυραύλους και drones στις αραβικές χώρες της περιοχής, που είναι σημαντικοί παραγωγοί πετρελαίου, όπως η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ ή τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Παράλληλα, ο πόλεμος έχει ήδη επεκταθεί στον Λίβανο, όπου το Ισραήλ έχει προχωρήσει σε μεγάλες επιχειρήσεις. Υπάρχουν περίπου ένα εκατομμύριο εκτοπισμένοι και σχεδόν 1.000 νεκροί μόνο εκεί, ενώ συνολικά οι νεκροί έχουν ξεπεράσει τους 2.500. Πρόκειται για τραγωδία.
«Ο Τραμπ έκανε το χατίρι του Νετανιάχου»
Ερώτηση: Πιστεύετε ότι ο Τραμπ παρασύρθηκε από το Ισραήλ για να ξεκινήσει τον πόλεμο;
Στ. Κούλογλου: Οι λόγοι είναι πολλοί. Πρώτον, ναι, έκανε το χατίρι του Ισραήλ και του Νετανιάχου. Δεύτερον, τα πετρέλαια του Ιράν.
Τρίτον, ο ίδιος έχει σημαντικές επιχειρηματικές σχέσεις με αραβικά καθεστώτα και μοναρχίες που βρίσκονται σε αντιπαράθεση με το Ιράν. Αποδυναμώνοντας το Ιράν, εξυπηρετεί και τα δικά τους συμφέροντα.
Υπάρχει επίσης ο παράγοντας του προσωπικού εγώ. Από τη στιγμή που δήλωσε ότι θα «τελειώσει» με το Ιράν και θα επιφέρει αλλαγή καθεστώτος, αυτό παίζει ρόλο στις αποφάσεις του.
Για αυτό δεν υπήρχε ποτέ σαφές σχέδιο: πώς ξεκινά ένας τέτοιος πόλεμος, ποιος είναι ο τελικός στόχος και πώς αποχωρείς από αυτόν.
«Το δίλημμα του Τραμπ: should I stay or should I go?»
Στ. Κούλογλου: Μετά και την άρνηση των Ευρωπαίων, αλλά και χωρών όπως η Κίνα, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα να εμπλακούν στρατιωτικά, ο Τραμπ βρίσκεται μπροστά στο δίλημμα του γνωστού τραγουδιού: Should I stay or should I go? Να μείνει ή να φύγει;
Και στις δύο περιπτώσεις έχει πρόβλημα. Αν αποχωρήσει, θα παραδεχθεί ότι δεν πέτυχε τους στόχους που είχε θέσει. Αν μείνει, υπάρχει κίνδυνος περαιτέρω αμερικανικής εμπλοκής, διεθνούς οικονομικής κρίσης και μεγαλύτερων αμερικανικών απωλειών.
Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο είναι ότι στις ΗΠΑ δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή ισχυρό αντιπολεμικό κίνημα όπως σε προηγούμενους πολέμους. Όμως όσο αυξάνονται οι απώλειες και επιστρέφουν φέρετρα στρατιωτών, τόσο μεγαλώνει και το εσωτερικό πολιτικό πρόβλημα.
Χώρια ότι υπάρχουν και οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου για το Κογκρέσο.
«Οι Κούρδοι κινδυνεύουν να χρησιμοποιηθούν ξανά»
Στ. Κούλογλου: Υπάρχουν σκέψεις στο αμερικανικό Πεντάγωνο να εμπλέξει και τους Κούρδους του Ιράν στον πόλεμο. Μιλάμε για έναν πληθυσμό 10 -15 εκατομμυρίων ανθρώπων.
Οι Κούρδοι βλέπουν την κρίση ως ευκαιρία για το όνειρο ενός ανεξάρτητου κουρδικού κράτους. Από την άλλη όμως γνωρίζουν πολύ καλά ότι οι ΗΠΑ στο παρελθόν τους έχουν εγκαταλείψει επανειλημμένα — όπως συνέβη στη Συρία και στο Ιράκ μετά τη μάχη κατά του Ισλαμικού Κράτους.
«Το ΠΑΣΟΚ δεν μπορεί να αποτελέσει εναλλακτική»
Στ. Κούλογλου: Στο ΠΑΣΟΚ η πρόσφατη κρίση με τη διαγραφή του Οδυσσέα Κωνσταντινόπουλο επιδεινώνει το κλίμα εσωστρέφειας. Η αλήθεια είναι ότι με τη σημερινή στρατηγική δύσκολα μπορεί να αποτελέσει εναλλακτική λύση απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.
Υπάρχουν και διεθνείς λόγοι — η σοσιαλδημοκρατία διεθνώς βρίσκεται σε κρίση — αλλά και εσωτερικοί. Ο Νίκος Ανδρουλάκης δεν έχει πάρει τις τολμηρές αποφάσεις που θα χρειαζόταν
«Ο Μητσοτάκης είναι πολιτικά τυχερός»
«Από την εκλογή του στην ηγεσία της ΝΔ, όταν είχαν υπάρξει τεχνικά προβλήματα στην εκλογική διαδικασία, μέχρι την πανδημία που συσπείρωσε τον κόσμο γύρω από την εξουσία και το Ταμείο Ανάκαμψης που έφερε πολλά χρήματα».
Ακόμη και τώρα, που η κυβέρνηση πιεζόταν από υποθέσεις όπως το σκάνδαλο των υποκλοπών ή το θέμα του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή της δίνει την ευκαιρία να επαναφέρει το αφήγημα της εθνικής ασφάλειας.
Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι θα συνεχιστεί για πάντα. Γιατί αν ο πόλεμος παραταθεί εκτοξεύοντας την ήδη ανυπόφορη ακρίβεια, θα το πληρώσει κατά βάση το κυβερνών κόμμα.
«Υπάρχει κενό στο πολιτικό σύστημα»
«Η κυρία Καριστιανού με τις ατυχείς δηλώσεις της φαίνεται να χάνει δυναμική, ενώ και ο Αλέξης Τσίπρας με τους δισταγμούς του και την καθυστέρηση στις αποφάσεις του έχει μάλλον χάσει από το ήδη μειωμένο πολιτικό του κεφάλαιο αντί να κερδίσει νέο», είπε.
Ωστόσο, υπάρχει εμφανές κενό στο πολιτικό σύστημα και αν κάνει τις κατάλληλες κινήσεις μπορεί να το καλύψει
«Ενισχύονται απρόβλεπτα ακροδεξιά σχήματα»
Ερώτηση: Σε ένα χρόνο από σήμερα ποιος θα ναι δεύτερος, το ΠΑΣΟΚ, ο Τσίπρας ή η Καρυστιανού;
Eίναι νωρίς ακόμη. Δεν πρέπει να υποτιμήσουμε μια διεθνή τάση που αρχίζει να εμφανίζεται και στην Ελλάδα: την ενίσχυση ακροδεξιών σχημάτων.
«Ήδη στη Βόρεια Ελλάδα η Ελληνική Λύση του Βελόπουλου εμφανίζεται δεύτερο κόμμα σε δημοσκοπήσεις», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η μάχη για τη δεύτερη θέση στις επόμενες εκλογές παραμένει ανοιχτή.
«Η εξουσία διαφθείρει»
Τέλος, για την υπόθεση του περιφερειάρχη Ηπείρου Αλέξανδρου Καχριμάνη που παραπέμπεται για 14 παραπτώματα τα οποία έχει εντοπίσει η εθνική αρχή διαφάνειας, ο Στέλιος Κούλογλου σχολίασε:
«Θεωρώ ότι τα πρώτα χρόνια των θητειών του είχε κάνει και θετικά πράγματα. Η περίπτωση Καχριμάνη δείχνει ότι η εξουσία διαφθείρει. Όσο περισσότερο μένει κάποιος στην εξουσία, τόσο περισσότερο χάνει την επαφή με την πραγματικότητα. Δεν μιλώ απαραίτητα για οικονομική διαφθορά — αλλά και για μια ηθική φθορά που συχνά εμφανίζεται με τον χρόνο».