Η εύθραυστη σχέση Τουρκίας – Ρωσίας, η οποία σφυρηλατήθηκε πριν από περίπου μία δεκαετία με επίκεντρο τον πόλεμο στη Συρία, καταρρέει, αναδιαμορφώνοντας τις ισορροπίες δυνάμεων στη Μέση Ανατολή. Ads Ενώ αρχικά οι δύο δυνάμεις, υπό τον Βλαντιμίρ Πούτιν και τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, είχαν επιλέξει μια αμοιβαία ανοχή για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους -όπως η ρωσική έγκριση για τις τουρκικές εισβολές στη Συρία το 2016— τα δεδομένα έχουν πλέον αλλάξει ριζικά. Ads Το κρίσιμο σημείο καμπής ήταν στα τέλη του 2024, όταν ο Σύρος δικτάτορας Μπασάρ αλ-Άσαντ ανατράπηκε, και η Ρωσία, όντας εγκλωβισμένη στον πόλεμο στην Ουκρανία, δεν μπόρεσε να παρέμβει για να τον διασώσει. Ads Η αποχώρηση του Άσαντ άφησε τη Μόσχα σε μια αμήχανη θέση: να διαπραγματεύεται με την κυβέρνηση του μεταβατικού ηγέτη Αχμέντ αλ-Σάρα, η οποία στελεχώνεται από πρόσωπα που η Ρωσία βομβάρδιζε αδιάκοπα επί χρόνια . Αντιθέτως, η Τουρκία, που στήριξε τους αντικαθεστωτικούς, αναδείχθηκε σε κυρίαρχη δύναμη στην περιοχή. Ads Η Γκονούλ Τοτ, ανώτερη ερευνήτρια στο Middle East Institute, υπογραμμίζει στους Νew York Times πως η Άγκυρα δεν ισορροπεί πλέον μεταξύ Μόσχας και ΝΑΤΟ, αλλά στρέφεται ανοιχτά κατά του Πούτιν, εκμεταλλευόμενη τη ρωσική παρακμή για να προωθήσει τα δικά της συμφέροντα.
Αυτή η μετατόπιση ευνοεί άμεσα την Ουκρανία, η οποία βρίσκει στην Τουρκία έναν σύμμαχο που διευκολύνει την πρόσβασή της στη Μέση Ανατολή . Τον Απρίλιο, ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι επισκέφθηκε τη Συρία με τουρκικό κρατικό αεροσκάφος, συζητώντας με τον αλ-Σάρα τη στρατιωτική και ενεργειακή συνεργασία.
Η Τουρκία συμμετέχει ενεργά στην ανοικοδόμηση του συριακού στρατού, ενώ η Ουκρανία προσφέρει τεχνογνωσία σε θέματα παραγωγής όπλων και drones, τομείς στους οποίους έχει αποκτήσει τεράστια εμπειρία λόγω του πολέμου.
Επιπλέον, η Ουκρανία επιχειρεί να αξιοποιήσει τη συγκυρία προσφέροντας αμυντική εμπειρία σε χώρες του Κόλπου, όπως η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ειδικά μετά τις επιθέσεις του Ιράν με drones Shahed-136 —των ίδιων που χρησιμοποιεί η Ρωσία εναντίον του Κιέβου.
Για τη Ρωσία, που επί χρόνια επένδυε σε οικονομικούς και στρατιωτικούς δεσμούς με τις μοναρχίες του Κόλπου, αυτή η εξέλιξη αποτελεί σοβαρό πλήγμα.
Η αποδυνάμωση του Πούτιν είναι πλέον εμφανής. Ενώ ο Ερντογάν υπήρξε κατά το παρελθόν ο «νεότερος εταίρος», ο πόλεμος στην Ουκρανία ανέτρεψε τις ισορροπίες, επιτρέποντας στην Τουρκία να αποκτήσει μεγαλύτερη ισχύ.
Η τρέχουσα στρατηγική της Άγκυρας —να επανατοποθετηθεί ως κομβικός σύμμαχος του ΝΑΤΟ και να βοηθήσει το Κίεβο να αποκτήσει ερείσματα στη Μέση Ανατολή— υπογραμμίζει την απώλεια της ικανότητας της Ρωσίας να προβάλλει ως παγκόσμιος παίκτης.
Η Τουρκία, μετά από μια δεκαετία συνεργασίας τη Μόσχα, έχει πλέον την ελευθερία να κινηθεί αυτόνομα, αφήνοντας τη Ρωσία σε μια σταδιακή περιθωριοποίηση στην ευρύτερη περιοχή, καταλήγει η ανάλυση της αμερικανικής εφημερίδας.
