Η επιμονή του Ντόναλντ Τραμπ για τη Γροιλανδία φαίνεται πως είναι δομικό κομμάτι από ένα πολυεπίπεδο σχέδιο με σαφή στάδια, που θυμίζει σε ανησυχητικό βαθμό τη ρωσική επεκτατική στρατηγική, σύμφωνα με ανάλυση που παρουσιάζει το Politico, με τίτλο «Πώς ο Τραμπ θα πάρει την Γροιλανδία με 4 απλά βήματα» .
Στο POLITICO μίλησαν αξιωματούχοι της ΕΕ, στελέχη του ΝΑΤΟ, διπλωμάτες και ειδικοί στην άμυνα, οι οποίοι περιέγραψαν τα πιθανά βήματα μέσω των οποίων οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να πάρουν τον έλεγχο της σημαντικής για τους φυσικούς πόρους της αρκτικής νήσου.
Σχεδόν αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, το επιτελείο Τραμπ άρχισε να προωθεί ανοιχτά την ιδέα της ανεξαρτησίας της Γροιλανδίας, η οποία σήμερα είναι ημιαυτόνομη επικράτεια του Βασιλείου της Δανίας. Μια ανεξάρτητη Γροιλανδία θα μπορούσε να συνάπτει απευθείας συμφωνίες με τις ΗΠΑ· στο ισχύον καθεστώς απαιτείται η έγκριση της Κοπεγχάγης.
Για να επιτευχθεί η ανεξαρτησία, θα χρειαζόταν δημοψήφισμα και στη συνέχεια διαπραγμάτευση συμφωνίας που θα εγκρίνουν τόσο το Νουούκ όσο και η Δανία. Σε δημοσκόπηση του 2025, το 56% των Γροιλανδών δήλωσε ότι θα ψήφιζε υπέρ της ανεξαρτησίας, ενώ το 28% κατά. Σύμφωνα με δανικά μέσα, Αμερικανοί με δεσμούς με τον Τραμπ έχουν πραγματοποιήσει μυστικές επιχειρήσεις επιρροής στη Γροιλανδία.
Ο ειδικός ψηφιακής πολιτικής Φέλιξ Κάρτε, που έχει συμβουλεύσει κυβερνήσεις και θεσμούς της ΕΕ, παρέπεμψε στις τακτικές της Μόσχας σε χώρες όπως η Μολδαβία, η Ρουμανία και η Ουκρανία: συνδυασμός δράσεων επί του πεδίου με διαδικτυακή παραπληροφόρηση, δίκτυα ψεύτικων λογαριασμών και «ψευδο-μέσα» για να δημιουργηθεί η αίσθηση αναπόφευκτης δυναμικής. Από την πλευρά του, ο Στίβεν Μίλερ, αναπληρωτής προσωπάρχης του Τραμπ, δήλωσε ότι «κανείς δεν θα πολεμήσει στρατιωτικά τις ΗΠΑ για το μέλλον της Γροιλανδίας».
Ο Τραμπ διόρισε ειδικό απεσταλμένο για τη Γροιλανδία τον κυβερνήτη της Λουιζιάνα Τζεφ Λάντρι, δηλώνοντας στόχο να «γίνει η Γροιλανδία μέρος των ΗΠΑ». Ο αντιπρόεδρος Τζ.Ντ. Βανς, κατά επίσκεψή του στο νησί, μίλησε για «αυτοδιάθεση» και «εταιρική σχέση» με τις ΗΠΑ.
Εφόσον η Γροιλανδία κινηθεί προς την ανεξαρτησία, το επόμενο βήμα θα ήταν η οικονομική και στρατηγική της σύνδεση με τις ΗΠΑ. Αν και η άμεση ενσωμάτωση της Γροιλανδίας ως αμερικανική πολιτεία απορρίπτεται από τη μεγάλη πλειοψηφία των κατοίκων, στο τραπέζι βρίσκεται το ενδεχόμενο μιας Συμφωνίας Ελεύθερης Σύνδεσης (Compact of Free Association). Μέσω αυτής, οι ΗΠΑ θα παρείχαν ασφάλεια, χρηματοδότηση και ελεύθερο εμπόριο, με αντάλλαγμα πλήρη στρατιωτική ελευθερία στο νησί.
Ειδικοί προειδοποιούν ότι μια τέτοια διαπραγμάτευση θα ήταν εξαιρετικά άνιση, ενώ η Γροιλανδία θα ρίσκαρε να απεμπολήσει κυριαρχικά δικαιώματα χωρίς ουσιαστικές εγγυήσεις μακροπρόθεσμου οφέλους.
Βήμα 3: Πίεση και «συναλλαγή» με την Ευρώπη, με αντάλλαγμα την Ουκρανία
Η αντίδραση της Ευρώπης θεωρείται δεδομένη, ωστόσο η Ουάσινγκτον διαθέτει ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί: την Ουκρανία. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ένα πιθανό σενάριο θα μπορούσε να είναι μια «ανταλλαγή ασφαλείας», όπου οι ΗΠΑ θα προσφέρουν πιο σαφείς εγγυήσεις προς το Κίεβο, με αντάλλαγμα την ανοχή ή σιωπηρή αποδοχή ενός διευρυμένου αμερικανικού ρόλου στη Γροιλανδία.
Ένα τέτοιο παζάρι θα έφερνε την Ευρώπη μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα: αντίσταση με ρίσκο να έρθει σε ρήξη με την Ουάσινγκτον ή αποδοχή μιας νέας γεωπολιτικής πραγματικότητας στον Αρκτικό Κύκλο.
Αν όλα τα παραπάνω αποτύχουν, οι αναλυτές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο στρατιωτικής επίθεσης. Η Γροιλανδία διαθέτει ελάχιστες αμυντικές δυνατότητες, ενώ οι ΗΠΑ έχουν ήδη στρατιωτική παρουσία στο έδαφος. Σύμφωνα με ειδικούς, μια ταχεία επιχείρηση κατάληψης του Νουούκ θα μπορούσε να ολοκληρωθεί σε ελάχιστο χρόνο. Το πρόβλημα είναι ότι ένα τέτοιο σενάριο θα στερούνταν κάθε νομικής βάσης, θα απαιτούσε έγκριση του Κογκρέσου για μακροχρόνια κατοχή και, κυρίως, θα ισοδυναμούσε με σοβαρό πλήγμα στο ΝΑΤΟ και στη διεθνή αξιοπιστία των ΗΠΑ.
Όπως προειδοποιούν Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, το ερώτημα δεν είναι αν το σχέδιο είναι ρεαλιστικό, αλλά πόσο μακριά είναι διατεθειμένος να φτάσει ο Ντόναλντ Τραμπ για να το υλοποιήσει, δεδομένου ότι έχει δηλώσει με κάθε δυνατό τρόπο ότι ο ορυκτός πλούτος της Γροιλανδίας είναι αναγκαίος και απαραίτητος για την τεχνολογική μετάβαση των ΗΠΑ.
Εκτός από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, η αυτοδιοικούμενη επικράτεια της Δανίας περιέχει μεγάλα κοιτάσματα στοιχείων απαραίτητα για διάφορες προηγμένες τεχνολογίες, ιδιαίτερα εκείνες που χρησιμοποιούνται στην πληροφορική, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τις αμυντικές εφαρμογές. Το υπέδαφος και τα ορυκτά της είναι αυτά που την έθεσαν στο στόχαστρο του Αμερικανού προέδρου, καθώς η Γρουλανδία διαθέτει λίθιο, νιόβιο, άφνιο και ζιρκόνιο, βασικά συστατικά για μπαταρίες και άλλες τεχνολογικές εφαρμογές.