Σε κρίσιμη καμπή για την επόμενη ημέρα βρίσκεται το ΠΑΣΟΚ, με το 4ο Τακτικό Συνέδριο του κόμματος που πραγματοποιείται στο Κλειστό Γήπεδο Τάε Κβον Ντο, στο Φάληρο, να λειτουργεί ως σημείο καμπής τόσο για τη μετατροπή του σε ενιαίο κόμμα όσο και για την αποτύπωση των εσωκομματικών συσχετισμών, ενόψει και της άτυπης προεκλογικής περιόδου.
Στο Συνέδριο το οποίο βρίσκεται σε εξέλιξη από χθες, με πρόεδρο το ιστορικό στέλεχος Κώστα Σκανδαλίδη, αναμένεται να ξεκαθαρίσουν κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τόσο την εσωκομματική ισορροπία δυνάμεων όσο και τη συνολική στρατηγική του κόμματος για το επόμενο διάστημα. Οι εργασίες μπαίνουν σήμερα στην πιο κρίσιμη φάση και αναμένεται να ολοκληρωθούν αύριο το βράδυ, με στόχο να διαμορφωθεί ένα πιο καθαρό πολιτικό και οργανωτικό τοπίο. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε το γεγονός ότι στην κεντρική ομιλία του συνεδρίου χθες ο πρόεδρος, Νίκος Ανδρουλάκης έκανε αναφορές σε συμπόρευση.
Διαβάστε: Ανδρουλάκης στο συνέδριο ΠΑΣΟΚ: Μαζί για να πέσει η ΝΔ και να γράψουμε νέα σελίδα για την πατρίδα μας
Ο κ. Ανδρουλάκης εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση στον Κυριάκο Μητσοτάκη και την κυβέρνηση, κάνοντας λόγο για «επιτελικό παρακράτος στο Μαξίμου», για «παρακρατικό μηχανισμό παρακολούθησης πολιτικών αντιπάλων και της μισής κυβέρνησης», για «απαξίωση λογοδοσίας και της ίδιας της Δημοκρατίας».
Παράλληλα, απηύθυνε ένα ανοιχτό προσκλητήριο «σε κάθε δημοκράτη πολίτη που έκανε άλλες επιλογές, σε κάθε πολίτη που αναζητά ευημερία και σταθερότητα. Τώρα είναι η ώρα για τη νέα αλλαγή, για την πολιτική αλλαγή που αποτελεί την προϋπόθεση για την οικονομική και κοινωνική σταθερότητα του τόπου».
Εκείνο που δείχνουν πλέον καθαρά τα στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη είναι ότι το κόμμα επιχειρεί να περάσει από τη φάση της πολιτικής επιβίωσης σε αυτή της διεκδίκησης της εξουσίας. Η μετάβαση αυτή εξελίσσεται ταυτόχρονα σε οργανωτικό και πολιτικό επίπεδο, με στόχο ένα πιο συμπαγές σχήμα ,το οποίο θα μπορεί να σταθεί ως αξιόπιστη εναλλακτική, ακόμη κι αν δημοσκοπικά ο στόχος της πρώτης θέσης φαίνεται -τουλάχιστον, μέχρι και σήμερα- από δύσκολος έως ακατόρθωτος.
Η κομβική στροφή σε ενιαίο κόμμα και η πολιτική αυτονομία του κόμματος
Με δεδομένο ότι δεν τίθεται κανένα ζήτημα ηγεσίας, το βασικό ζητούμενο του Συνεδρίου είναι η αποτύπωση των εσωκομματικών συσχετισμών. Δηλαδή, πόσο ισχυρός είναι οργανωτικά ο πρόεδρος, Νίκος Ανδρουλάκης, αλλά και ποιοι συγκροτούν τον βασικό πόλο απέναντί του. Το δεύτερο μοιάζει ήδη αρκετά σαφές, όμως αναμένεται να αποσαφηνιστεί πλήρως με την ολοκλήρωση των διαδικασιών. Άλλωστε, το Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ αναμένεται να λειτουργήσει και ως μηχανισμός καταγραφής δυνάμεων.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έχει καταστήσει σαφές εδώ και μήνες ότι μετά το Συνέδριο το κόμμα θα κινηθεί ουσιαστικά σε προεκλογικούς ρυθμούς, ακόμη κι αν αυτοί δεν έχουν επισήμως ανακοινωθεί. «Από σήμερα ξεκινάμε τον αγώνα για τη μεγάλη πολιτική αλλαγή που έχει ανάγκη ο τόπος», είπε χθες ο κ. Ανδρουλάκης.
Στη Χαριλάου Τρικούπη θεωρούν ότι η Νέα Δημοκρατία βρίσκεται ήδη σε αυτή τη φάση και επιχειρούν να καλύψουν το χαμένο έδαφος, θέτοντας ως πολιτικό στόχο την εκλογική επικράτηση, «έστω και με μία ψήφο διαφορά», όπως έχει δηλώσει ο Νίκος Ανδρουλάκης. «Πολιτική αλλαγή δεν μπορεί να γίνει με τη Ν.Δ. σε οποιονδήποτε κυβερνητικό ρόλο», διατράνωσε στη χθεσινή εναρκτήρια ομιλία του.
Ένα κομβικό στοιχείο του Συνεδρίου αποτελεί η απόφαση για τη μετατροπή του ΠΑΣΟΚ σε ενιαίο κόμμα. Μέχρι σήμερα, το σχήμα λειτουργούσε ως ένας πολυκομματικός φορέας, δηλαδή μια «ομπρέλα» κομμάτων και κινήσεων με σχετική αυτονομία. Πλέον, επιδιώκεται η συγκρότηση ενός ενιαίου οργανωτικού σχήματος, με κοινή δομή και λειτουργία. Η επιδίωξη της ηγεσίας είναι ένα πιο συμπαγές κόμμα, το οποίο θα μπορεί να εμφανιστεί ως αξιόπιστη εναλλακτική διακυβέρνησης και να διεκδικήσει την πρωτιά στις εκλογές. Οι διαφορετικές τάσεις μέσα στο κόμμα θα συνεχίσουν να εκπροσωπούνται στα όργανα, καθώς η πολυφωνία αποτελεί ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά του κόμματος της Χαριλάου Τρικούπη.
Έτσι, ένα ακόμη εύκολο συμπέρασμα το οποίο θα πρέπει να βγει, είναι η αυτόνομη πορεία του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές (κάτι που απαιτεί και η ιδρυτική διακήρυξη του κόμματος) αλλά και μετά από αυτές, καθώς δεν είναι λίγοι εκείνοι που συνδέουν το Σοσιαλιστικό Κίνημα με τη Νέα Δημοκρατία, σε ό,τι αφορά σε μία συγκυβερνητική πορεία όταν κλείσον οι κάλπες. Σημειώνεται ότι στη Χαριλάου Τρικούπη απορρίπτουν τα σενάρια που συνδέουν το ΠΑΣΟΚ με ενδεχόμενες μετεκλογικές συνεργασίες με τη Νέα Δημοκρατία, επιμένοντας στη στρατηγική της πολιτικής αυτονομίας.
«Όποιος πιστεύει ότι υπάρχει σενάριο συνεργασίας με αυτούς που οργάνωσαν την ηθική και πολιτική μου εξόντωση βρίσκεται εκτός πραγματικότητας», ήταν το μήνυμα που έστειλε χθες ο Νίκος Ανδρουλάκης.
«Ο στόχος αυτής της παράταξης δεν είναι η συγκυβέρνηση με τη Ν.Δ. Στόχος αυτής της παράταξης είναι να νικήσουμε τη Ν.Δ.» συνέχισε εν μέσω χειροκροτημάτων από τους 5000 συνέδρους.
Πάντως, για να γίνει κυβέρνηση το ΠΑΣΟΚ, θα χρειαστεί η διεύρυνση -μία πολιτική έννοια στην οποία δίνεται σοβαρή έμφαση στο τρέχον Συνέδριο. Το άνοιγμα το οποίο έχει ξεκινήσει σε δυνάμεις και πρόσωπα εκτός κόμματος με σκοπό να μεγαλώσει η εκλογική επιρροή θα συνεχιστεί και μέσα από το Συνέδριο θα βγουν σαφή συμπεράσματα για τις γραμμές που θα ακολουθηθούν προς αυτήν την κατεύθυνση, καθώς αρκετά πρωτοκλασάτα στελέχη του ΠΑΣΟΚ έχουν αναφέρει πολλάκις και με χαρακτηριστικό τρόπο ότι δεν επιθυμούν να συνεργαστούν με άτομα, τα οποία «μέχρι… χθες έβριζαν το ΠΑΣΟΚ και τώρα ψάχνονται για να εισχωρήσουν στο κόμμα».
Το Κράτος Δικαίου και οι υποκλοπές
Κύριο διακύβευμα για την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ αποτελούν τα ζητήματα των θεσμών και της Συνταγματικής Αναθεώρησης. Στο Συνέδριο αναμένεται να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην υπόθεση των υποκλοπών, η οποία παραμένει στο επίκεντρο της αντιπολιτευτικής ρητορικής του κόμματος. Πρόκειται για πεδία στα οποία το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να αναδείξει διακριτό πολιτικό στίγμα ενόψει της επόμενης περιόδου. Άλλωστε, όπως υποστήριξε για ακόμη μια φορά χθες στην ομιλία του ο κ. Ανδρουλάκης, «χρειάζεται αλλαγή του άρθρου 86 περί ευθύνης υπουργών».
Με την προ ημερησίας συζήτηση για το Κράτος Δικαίου και τις υποκλοπές να αναμένεται σύντομα στη Βουλή (πιθανώς την ερχόμενη Παρασκευή) και τα στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη να διατείνονται συχνά – πυκνά (με κύρια αφορμή τις δηλώσεις του Ταλ Ντίλιαν) ότι στην κυβέρνηση «θα πιούν το πικρό ποτήρι γουλιά – γουλιά», στο ΠΑΣΟΚ βλέπουν μία καλή ευκαιρία για να δώσουν στο θέμα την υπόσταση που θεωρούν ότι του χρειάζεται. Και προφανώς, οι συνεδριακές διεργασίες αποτελούν για εκείνους το τέλειο timing ώστε να χαράξουν μία πορεία με σύμπνοια, προς τη (μεγάλη, είναι η αλήθεια) διάσταση που θέλουν να δώσουν στο ζήτημα. Σήμερα, άλλωστε, στην πιο σημαντική ημέρα των διεργασιών του συνεδρίου αναμένεται να μιλήσουν ο πρώην πρωθυπουργός, Γιώργος Παπανδρέου και ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Ευάγγελος Βενιζέλος, ο οποίος όπως λένε οι πληροφορίες θα υπερθεματίσει για το ζήτημα των υποκλοπών εκφωνώντας ακόμη έναν πύρινο λόγο.
Εκείνο που φαίνεται, είναι ότι στο ΠΑΣΟΚ θα κάνουν… all in στα ζητήματα που αφορούν στο Κράτος Δικαίου, το οποίο θα είναι πρωταγωνιστικό θέμα συζήτησης στο Συνέδριο και θα αποτελέσει το κεντρικό αφήγημα του κόμματος με φόντο τις εκλογές και φυσικά, περίοπτη θέση θα έχει η υπόθεση των υποκλοπών.
Οι εργασίες του 4ου Τακτικού Συνεδρίου αναμένεται να ολοκληρωθούν αύριο, Κυριακή 29 Μαρτίου, με την ψηφοφορία για την εκλογή των μελών της Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής και των Περιφερειακών Συμβουλίων.