Η Ευρώπη «ψήνεται» στον καύσωνα: Η Γαλλία κατέγραψε την πιο ζεστή ημέρα της ιστορίας της και το Παρίσι έγινε… Μέκκα – Το Λονδίνο ξεπέρασε την Καλκούτα
Ένα πρωτοφανές κύμα καύσωνα σαρώνει την Ευρώπη, προκαλώντας ρεκόρ θερμοκρασιών σε χώρες όπως η Βρετανία, η Γαλλία και η Ισπανία, και οδηγώντας σε μέτρα έκτακτης ανάγκης. Το φαινόμενο αποδίδεται σε έναν «θόλο θερμότητας» και το «Ωμέγα Μπλοκ», με την κλιματική αλλαγή να εντείνει την κατάσταση και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας να εκδίδει επείγουσες προειδοποιήσεις.
EN Επιμέλεια: Νίκος Παγουλάτος ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ 22:45, Τετάρτη 24 Ιουνίου 2026 Διεθνή Νέα
ΣΥΝΟΨΗ ΑΡΘΡΟΥ Τα βασικά σημεία του άρθρου Ένα πρωτοφανές κύμα καύσωνα σάρωσε την Ευρώπη, καθώς η Γαλλία βίωσε την πιο θερμή ημέρα της ιστορίας της και η Βρετανία κατέγραψε την υψηλότερη θερμοκρασία της για τον μήνα Ιούνιο. Για να αποτυπωθεί το μέγεθος της πρωτοφανούς ζέστης, ευρωπαϊκές πρωτεύουσες όπως το Παρίσι (41°C) και το Λονδίνο (34°C) αποδείχθηκαν θερμότερες από τη Μέκκα (40°C) και την Καλκούτα (33°C) αντίστοιχα. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η κλιματική αλλαγή καθιστά πλέον τα κύματα καύσωνα πιο συχνά, πιο έντονα και πιο πιθανό να εμφανιστούν νωρίτερα, καθώς η Ευρώπη αποτελεί την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο του πλανήτη. Το κείμενο κάθε σύνοψης ελέγχεται από δημοσιογράφους του ENIKOS Google Προσθέστε το ENIKOS ως προτιμώμενη πηγή στη Google Ένα πρωτοφανές κύμα καύσωνα σαρώνει την Ευρώπη, «λυγίζοντας» τις υποδομές και αναγκάζοντας τις αρχές σε μέτρα έκτακτης ανάγκης, καθώς η Βρετανία κατέγραψε την υψηλότερη θερμοκρασία της για τον μήνα Ιούνιο και η Γαλλία βίωσε την πιο θερμή ημέρα της ιστορίας της.
Η ακραία αυτή θερμική εισβολή, η οποία επηρεάζει άμεσα περισσότερους από 90 εκατομμύρια ανθρώπους στη δυτική Ευρώπη και εκθέτει πάνω από 350 εκατομμύρια –σχεδόν τα δύο τρίτα του ευρωπαϊκού πληθυσμού– σε θερμοκρασίες άνω των 30°C, έχει θέσει σε ύψιστο συναγερμό τους υγειονομικούς οργανισμούς.
Θερμοκρασίες – σοκ και ρεκόρ που… σπάνε
Σύμφωνα με δεδομένα της Μετεωρολογικής Υπηρεσίας του Ηνωμένου Βασιλείου (Met Office), ο υδράργυρος άγγιξε τους 36,1°C στο Γκόσπορτ του Χάμπσαϊρ, ξεπερνώντας το προηγούμενο ρεκόρ Ιουνίου των 35,6°C που είχε σημειωθεί το 1957 στο Λονδίνο και το 1976 στο Σαουθάμπτον.
Νωρίτερα το ίδιο απόγευμα, καταγράφηκαν 35,8°C στο Γουίγκονχολτ του Δυτικού Σάσεξ. Σημειώνεται ότι το απόλυτο ρεκόρ υψηλότερης θερμοκρασίας στη Βρετανία παραμένει αυτό των 40,3°C από τον Ιούλιο του 2022.
Φωτογραφία: Reuters
Στη Γαλλία, το εθνικό ρεκόρ θερμοκρασίας καταρρίφθηκε για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα, με τον υδράργυρο να σκαρφαλώνει στους 44,3°C σε περιοχές της Λαντ στα νοτιοδυτικά.
Η γαλλική μετεωρολογική υπηρεσία, Météo-France, ανακοίνωσε ότι ο εθνικός δείκτης θερμότητας της χώρας (ο μέσος όρος των ημερήσιων και νυχτερινών υψηλών τιμών από 30 μετεωρολογικούς σταθμούς) έφτασε στο πρωτοφανές επίπεδο των 30°C, καταρρίπτοντας το προηγούμενο ιστορικό υψηλό των 29,4°C που είχε καταγραφεί κατά τους φονικούς καύσωνες του Αυγούστου του 2003 και του Ιουλίου του 2019.
Παράλληλα, η χώρα βίωσε τη Δευτέρα την πιο θερμή νύχτα της ιστορίας της, ενώ ήδη έχουν καταγραφεί 40 θάνατοι από πνιγμό, στην προσπάθεια των πολιτών να βρουν ανάσες δροσιάς. ΣΥΝΕΧΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ Νατσιός: «Πτολεμαΐδα 5» σε λειτουργία μέχρι το 2027 – Προειδοποίηση ΑΔΜΗΕ για ρίσκο Καραμανλής – Σαμαράς: Η νέα κοινή εμφάνιση στην παρουσίαση βιβλίου του Μιχάλη Σάλλα – Οι παρουσίες, οι απουσίες και τα πηγαδάκια Βαλένθια: Πρωταθλήτρια Ισπανίας με break στη Βαρκελώνη και πρωταγωνιστή, στο «last dance» του, τον Μοντέρο Βοσνία – Κατάρ 3-1: Νίκη με άγχος και αναμονή για πρόκριση στους «32» του Μουντιάλ Φωτογραφία: Reuters
Στην Ισπανία, η μέση ημερήσια θερμοκρασία άγγιξε τους 28,08°C τη Δευτέρα και τους 28,17°C την Τρίτη –οι υψηλότερες τιμές που έχουν καταγραφεί ποτέ για τον μήνα Ιούνιο– με έναν στους οκτώ μετεωρολογικούς σταθμούς της χώρας να καταγράφει θερμοκρασίες άνω των 40°C.
Φωτογραφία: Reuters
Αν και η κεντρική Ευρώπη παραμένει ελαφρώς πιο δροσερή, οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν και στη Γερμανία, όπου αναμένονται 40άρια το Σαββατοκύριακο.
Γιατί φλέγεται η Ευρώπη: Το φαινόμενο του «Ωμέγα Μπλοκ»
Η ακραία αυτή κατάσταση οφείλεται σε μια επίμονη περιοχή υψηλής πίεσης, γνωστή ως «θόλος θερμότητας» (heat dome), που έχει εγκλωβίσει τις θερμές μάζες πάνω από τη Δυτική Ευρώπη.
Το φαινόμενο τροφοδοτείται από έναν μετεωρολογικό σχηματισμό που ονομάζεται «Ωμέγα Μπλοκ» (Omega Block), ο οποίος ωθεί τις θερμοκρασίες έως και 18°C πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα.
Το φαινόμενο αυτό πήρε το όνομά του από το σχήμα του ελληνικού γράμματος «Ω», καθώς η διευρυμένη μέση του εγκλωβίζει τη ζέστη πάνω από συγκεκριμένες περιοχές για παρατεταμένα χρονικά διαστήματα.
Επιπλέον, οι ασυνήθιστα θερμές θάλασσες γύρω από τη Βρετανία, την Ιρλανδία, τη Γαλλία και τη δυτική Μεσόγειο εμποδίζουν την πτώση της θερμοκρασίας κατά τη διάρκεια της νύχτας, με τα παράκτια ύδατα της Ισπανίας να σημειώνουν ιστορικά ρεκόρ ζέστης.
Δραματικές προειδοποιήσεις
Η κλιματική αλλαγή εκτιμάται ότι έχει αυξήσει τις θερμοκρασίες του τρέχοντος καύσωνα κατά 2°C έως 4°C, σύμφωνα με ταχεία ανάλυση του ClimaMeter.
Ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, εξέδωσε επείγουσα προειδοποίηση την Τετάρτη.
«Τα δεδομένα είναι σαφή», σημείωσε. «Οι θερμοκρασίες σε ολόκληρη την Ευρώπη αυξάνονται με σχεδόν διπλάσιο ρυθμό από τον παγκόσμιο μέσο όρο, αυξάνοντας την πιθανότητα και τη σοβαρότητα της ακραίας ζέστης στο μέλλον. Δεν έχουμε την πολυτέλεια για περαιτέρω καθυστέρηση. [Ο καύσωνας] θέτει ζωές σε κίνδυνο».
Φωτογραφία: Reuters
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Στίβεν Μπέλτσερ, επικεφαλής επιστήμονας του Met Office της Βρετανίας, δήλωσε: «Το να βλέπουμε τέτοιες θερμοκρασίες στο Ηνωμένο Βασίλειο τον Ιούνιο είναι νηφάλιο. Γεγονότα σαν αυτό φέρνουν στο σπίτι μας τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, με τις πολύ υψηλές θερμοκρασίες και την υγρασία να επιφέρουν σημαντικές επιπτώσεις στην υγεία από το θερμικό στρες, καθώς και επιπτώσεις σε μια σειρά από τομείς όπως οι μεταφορές, η ενέργεια και η παροχή νερού».
Η Météo-France προειδοποίησε ότι οι συνθήκες είναι άκρως συγκρίσιμες με τον φονικό καύσωνα του Αυγούστου του 2003, ο οποίος είχε διάρκεια 16 ημερών και προκάλεσε τον θάνατο περίπου 80.000 επιπλέον ανθρώπων σε όλη την Ευρώπη.
Μέτρα έκτακτης ανάγκης, «λουκέτα» και υποδομές στα όριά τους
Η Ευρώπη αποδεικνύεται ιδιαίτερα ευάλωτη, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των κατοικιών και των υποδομών της δεν έχει κατασκευαστεί για να αντέχει σε παρατεταμένη ακραία ζέστη, ενώ μόλις το 20% των ευρωπαϊκών σπιτιών διαθέτει κλιματισμό, σημειώνει ο Guardian.
Γαλλία: Οι αρχές αύξησαν σε 72 τους νομούς που βρίσκονται σε κόκκινο συναγερμό, καλύπτοντας πάνω από τα τρία τέταρτα του πληθυσμού. Αναβλήθηκαν σχολικές εξετάσεις, μειώθηκε το ωράριο επισκέψεων στον Πύργο του Άιφελ και το Λούβρο, ενώ στο Παρίσι ενεργοποιήθηκε το «σχέδιο καύσωνα επιπέδου 4», με τα πάρκα να μένουν ανοιχτά όλη τη νύχτα και ειδικά κλιμάκια να συνδράμουν τους άστεγους.
Βρετανία: Εκδόθηκε σπάνια κόκκινη προειδοποίηση ακραίας ζέστης. Τουλάχιστον 1.000 σχολεία και παιδικοί σταθμοί στην Αγγλία και την Ουαλία θα παραμείνουν μερικώς ή πλήρως κλειστά την Πέμπτη και την Παρασκευή. Ακόμη και η Εβδομάδα Κλιματικής Δράσης του Λονδίνου διαταράχθηκε, καθώς οι διοργανωτές ακύρωσαν εκδήλωση για την ακραία ζέστη λόγω… της ίδιας της ζέστης.
Ιταλία: 16 πόλεις, συμπεριλαμβανομένης της Ρώμης, τέθηκαν σε κόκκινο συναγερμό, με ρητή απαγόρευση εργασίας για τους εργαζόμενους στην οικοδομή και τους διανομείς (delivery) μεταξύ 12:30 και 16:00.
Φωτογραφία: AP
Οδηγίες προστασίας για τις ευπαθείς ομάδες
Η Καρολάιν Άμπραχαμς, διευθύντρια της φιλανθρωπικής οργάνωσης Age UK, έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τους ηλικιωμένους και όσους έχουν υποκείμενα νοσήματα.
«Οι κόκκινες προειδοποιήσεις για ακραία ζέστη είναι σπάνιες, επομένως όταν το Met Office εκδίδει μία, πρέπει να τη λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη, ειδικά εάν είστε ηλικιωμένος που ζει με υποκείμενες παθήσεις, όπως προβλήματα καρδιάς ή πνευμόνων, που αυξάνουν τον κίνδυνο βλάβης από τη ζέστη», σημείωσε.
«Υπάρχουν πολλές απλές προφυλάξεις που μπορούν να λάβουν οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι για να παραμείνουν ασφαλείς, όπως το να παραμένουν στη σκιά, να πίνουν άφθονο νερό και να περιορίζουν δραστηριότητες όπως το περπάτημα ή τα ψώνια νωρίς ή αργά μέσα στην ημέρα, σίγουρα εκτός των πιο θερμών ωρών μεταξύ 11 π.μ. και 3 μ.μ.», πρόσθεσε.
«Το να διατηρείτε το σπίτι σας όσο το δυνατόν πιο δροσερό, κλείνοντας τις κουρτίνες και τα παράθυρα κατά τη διάρκεια της ημέρας και ανοίγοντάς τα τη νύχτα, θα κάνει επίσης τη διαφορά».
Οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες ξεπερνούν τη Μέση Ανατολή
Για να αποτυπωθεί το μέγεθος της πρωτοφανούς ζέστης που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, το δίκτυο Al Jazeera αντιπαρέβαλε τις μέγιστες θερμοκρασίες που καταγράφηκαν σε πέντε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες την Τετάρτη 24 Ιουνίου, με πόλεις της Μέσης Ανατολής, της Βόρειας Αφρικής και της Ασίας, όπου οι ακραίες θερμοκρασίες αποτελούν σύνηθες φαινόμενο.
Φωτογραφία: Reuters
Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά, καθώς αρκετά αστικά κέντρα της Γηραιάς Ηπείρου αποδείχθηκαν θερμότερα από περιοχές που είναι παραδοσιακά συνδεδεμένες με τον καύσωνα.
Παρίσι vs Μέκκα: Η γαλλική πρωτεύουσα άγγιξε τους 41°C, ξεπερνώντας τη Μέκκα της Σαουδικής Αραβίας, όπου ο υδράργυρος σταμάτησε στους 40°C.
Μαδρίτη vs Μπαντάρ Αμπάς: Η ισπανική πρωτεύουσα κατέγραψε 39°C, έναν βαθμό περισσότερο από την παραθαλάσσια πόλη Μπαντάρ Αμπάς του Ιράν (38°C).
Βρυξέλλες vs Κάιρο: Το θερμόμετρο στη βελγική πρωτεύουσα έφτασε τους 37°C, αφήνοντας πίσω του το Κάιρο της Αιγύπτου, που περιορίστηκε στους 36°C.
Λονδίνο vs Καλκούτα: Το Λονδίνο κατέγραψε 34°C, θερμοκρασία υψηλότερη από την Καλκούτα της Ινδίας, όπου η μέγιστη ήταν 33°C.
Βερολίνο vs Καμπούλ: Η γερμανική πρωτεύουσα άγγιξε τους 33°C, ξεπερνώντας την Καμπούλ του Αφγανιστάν, η οποία κατέγραψε 32°C.
Η ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρος στον πλανήτη
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, αυτό το πρώιμο κύμα καύσωνα δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός, αλλά μέρος μιας ευρύτερης και άκρως ανησυχητικής τάσης.
Η Ευρώπη αποτελεί την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο του πλανήτη, με τις θερμοκρασίες να αυξάνονται κατά περίπου 0,56°C ανά δεκαετία από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 – ρυθμός που είναι υπερδιπλάσιος από τον παγκόσμιο μέσο όρο.
Φωτογραφία: Reuters
Τα δεδομένα της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Κλιματικής Αλλαγής Copernicus δείχνουν ότι στις περιοχές που πλήττονται περισσότερο –τη δυτική Γαλλία, την Αγγλία και την Ουαλία– οι μέσες ημερήσιες θερμοκρασίες εκτοξεύθηκαν περισσότερο από 12°C πάνω από τα επίπεδα αναφοράς της περιόδου 1991-2020.
Καταλυτικό ρόλο στη διατήρηση αυτών των ακραίων τιμών, ιδίως κατά τη διάρκεια της νύχτας, παίζουν οι ασυνήθιστα θερμές θάλασσες γύρω από τη Βρετανία, την Ιρλανδία, τη Γαλλία και τη δυτική Μεσόγειο. Μάλιστα, σύμφωνα με την αρχή λιμένων της Ισπανίας, τα παράκτια ύδατα της χώρας έχουν ήδη πιάσει ιστορικά ρεκόρ υψηλών θερμοκρασιών.
Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, η κλιματική αλλαγή καθιστά πλέον τα κύματα καύσωνα πιο συχνά, πιο έντονα και πιο πιθανό να εμφανιστούν τόσο νωρίτερα όσο και αργότερα μέσα στο έτος. ΒΡΕΤΑΝΙΑ ΓΑΛΛΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΙΣΠΑΝΙΑ ΚΑΥΣΩΝΑΣ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Google Προσθέστε το ENIKOS στην Google Ακολουθήστε το ENIKOS στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις. ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ Κοινοποίηση άρθρου ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Φωτογραφία: AP