Σε κατάσταση συναγερμού βρίσκεται η παγκόσμια κοινότητα για το ενδεχόμενο μιας επισιτιστικής «καταιγίδας» λόγω της κρίσης στο Ιράν.
O Καθηγητής Αγροτικής Οικονομίας και Διευθυντής του Κέντρου Έρευνας για την Ανάπτυξη (ZEF) στο Πανεπιστήμιο της Βόννης, Matin Qaim
Μετά
από δύο μήνες πολεμικών συρράξεων, οι τιμές καυσίμων και λιπασμάτων έχουν πάρει
την ανιούσα, προμηνύοντας αλυσιδωτές επιπτώσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Η
σοβαρότητα των επιπτώσεων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσο καιρό θα
συνεχιστεί η ένταση στα Στενά του Ορμούζ. Ωστόσο, για τον Matin Qaim είναι
ξεκάθαρο ότι απαιτείται μια διεθνής συμφωνία, όπως αυτή που επετεύχθη στη Μαύρη
Θάλασσα στον πόλεμο μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.
«Τα
αποθέματα τροφίμων ενδέχεται να γίνουν πιο σπάνια τους επόμενους μήνες»
Ο Γερμανός Καθηγητής εξηγεί πώς έχει διαμορφωθεί η κατάσταση, λέγοντας: «Οι τιμές των καυσίμων, του φυσικού αερίου και των λιπασμάτων έχουν αυξηθεί δραματικά τις τελευταίες εβδομάδες. Αυτό συμβάλλει στον συνολικό πληθωρισμό, καθώς πολλά καταναλωτικά αγαθά χρειάζονται ενέργεια για την παραγωγή και τη μεταφορά. Τα λιπάσματα αποτελούν σημαντικό στοιχείο κόστους στην αγροτική παραγωγή. Σε ορισμένα μέρη του κόσμου, τα λιπάσματα είναι επίσης δύσκολο να βρεθούν αυτή τη στιγμή. Εάν οι αγρότες χρησιμοποιούν λιγότερα λιπάσματα ή πρέπει να τα βγάλουν πέρα, οι αποδόσεις των καλλιεργειών που θα συγκομιστούν θα είναι χαμηλότερες. Αυτό σημαίνει ότι και τα αποθέματα τροφίμων ενδέχεται να γίνουν πιο σπάνια τους επόμενους μήνες».
Απόρροια όλων των παραπάνω θα είναι η περαιτέρω αύξηση των τιμών των τροφίμων. « Οι τιμές των τροφίμων σίγουρα θα αυξηθούν», λέει ο κ. Qaim. Το βλέπουμε ήδη αυτό σε ορισμένες αγορές και αυτό θα επιδεινωθεί τους επόμενους μήνες. Το πόσο άσχημα θα γίνουν σίγουρα θα εξαρτηθεί και από το πόσο καιρό θα παραμείνει αποκλεισμένο το Στενό του Ορμούζ. Εάν τα πλοία δεν μπορούν να περάσουν τους επόμενους μήνες, μπορεί να δούμε τις τιμές των σιτηρών να εκτοξεύονται στα ύψη στις διεθνείς αγορές».
Ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας (FAO) προειδοποίησε την περασμένη εβδομάδα ότι μια παρατεταμένη κρίση στα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια παγκόσμια επισιτιστική «καταστροφή».
Σε
ανάλυση που δημοσίευσε τον περασμένο μήνα, το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Τροφίμων
ανέφερε ότι σχεδόν 45 εκατομμύρια περισσότεροι άνθρωποι θα μπορούσαν να
αντιμετωπίσουν οξεία έλλειψη τροφίμων εάν η σύγκρουση συνεχιστεί μέχρι τα μέσα
του έτους και οι τιμές του πετρελαίου παραμείνουν πάνω από τα 100 δολάρια το
βαρέλι.
Για
τον Γερμανό Καθηγητή είναι σαφές ότι «η πείνα και ο υποσιτισμός θα αυξηθούν,
ειδικά σε χώρες της Ασίας και της Αφρικής, όπου οι φτωχοί άνθρωποι συχνά
ξοδεύουν περισσότερο από το ήμισυ των μικρών εισοδημάτων τους για την
εξασφάλιση των διατροφικών τους αναγκών. Εάν οι τιμές των τροφίμων αυξηθούν,
πολλοί δεν θα μπορούν πλέον να προμηθευτούν αρκετά».
«Λύση
μια συμφωνία όπως αυτή στη Μαύρη Θάλασσα μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας»
Δεδομένης
της κατάστασης, υπάρχει, άραγε, κάποιο «αντίδοτο», εκτός από τη λήξη του
πολέμου που ακόμη δεν φαντάζει εφικτή; Ο Matin Qaim λέει ότι «απαιτείται μια
διεθνής συμφωνία που να επιτρέπει στα εμπορικά πλοία που μεταφέρουν καύσιμα,
λιπάσματα και τρόφιμα να περνούν από τα Στενά του Ορμούζ, ακόμη και αν ο
πόλεμος συνεχιστεί. Η συμφωνία για τα σιτηρά στη Μαύρη Θάλασσα είναι ένα
παράδειγμα ότι αυτό είναι δυνατό, ακόμη και αν ο πόλεμος μεταξύ Ρωσίας και
Ουκρανίας συνεχίζεται».
Παράλληλα, σημειώνει ότι ένας άλλο σημαντικό σημείο είναι ότι «οι πλούσιες χώρες θα πρέπει να διαθέσουν περισσότερα χρήματα για επισιτιστική βοήθεια στις φτωχότερες χώρες όταν οι τιμές των τροφίμων αυξάνονται σημαντικά. Πρέπει να εργαστούμε σκληρά για να αποφύγουμε μια ανθρωπιστική καταστροφή στο μέτρο του δυνατού».