Η μέση τιμή της απλής αμόλυβδης από το 1,735 ευρώ στα τέλη Φεβρουαρίου, έφτασε στις 3/3 στο 1,758 ευρώ το λίτρο – Άνοδος και στο πετρέλαιο θέρμανσης
Αυξήσεις σε 150 προϊόντα στα ράφια των σούπερ μάρκετ μέχρι το τέλος Μαρτίου
Σε κλίμα αυξημένης νευρικότητας κινείται η εγχώρια και τοπική αγορά καυσίμων, μετά το άλμα των διεθνών τιμών πετρελαίου στον απόηχο της κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή. Το Brent crude oil βρέθηκε μια ανάσα από τα 80 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας ημερήσια άνοδο άνω του 9%, γεγονός που αναζωπύρωσε τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό και για ενδεχόμενες διαταραχές στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα ενέργειας.
Και στον Έβρο έχουν παρατηρηθεί ήδη οι πρώτες αυξήσεις στις τιμές των υγρών καυσίμων, με την αμόλυβδη να πωλείται στις 26 Φεβρουαρίου έναντι 1,735 ευρώ το λίτρο και λίγες μέρες αργότερα, στις 3 Μαρτίου, η μέση τιμή να έχει εκτοξευτεί στο 1,758 ευρώ το λίτρο.
Αξιοσημείωτη αύξηση και στην τιμή του πετρελαίου θέρμανσης, με τα πρατήρια να μην προλαβαίνουν τις παραγγελίες από τους καταναλωτές που φοβούνται ότι τις επόμενες ημέρες οι τιμές θα ξεφύγουν ακόμη περισσότερο. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις 26 Φεβρουαρίου η μέση τιμή διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης στα πρατήρια του Έβρου ήταν στα 1,172 ευρώ το λίτρο και στις 3 Μαρτίου έφτασε στα 1,198 ευρώ.
Τις επόμενες ημέρες ακόμη μεγαλύτερες ανατιμήσεις
Σε πολλά πρατήρια σε όλη τη χώρα καταγράφονται αυξήσεις, χωρίς να έχουν προηγηθεί νέες παραλαβές με υψηλότερες τιμές. Στελέχη της αγοράς κάνουν λόγο για πρόωρες κινήσεις που επιχειρούν να εκμεταλλευτούν το κλίμα ανησυχίας των καταναλωτών.
Όπως επισημαίνουν, η αγορά λειτουργεί πλέον χωρίς το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, γεγονός που αφήνει μεγαλύτερο περιθώριο διακυμάνσεων. Ωστόσο, τονίζουν ότι με τα σημερινά δεδομένα δεν υπάρχει αντικειμενική αιτία για άμεσες και εκτεταμένες ανατιμήσεις.
Παρά την έντονη διεθνή μεταβλητότητα, παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν στο news247 ότι δεν δικαιολογείται άμεση ανατίμηση στη λιανική τιμή της βενζίνης στην Ελλάδα. Ο λόγος είναι ότι η τιμή στην αντλία δεν ακολουθεί αυτομάτως την πορεία του Brent, καθώς το σύστημα τιμολόγησης λειτουργεί με συγκεκριμένη φόρμουλα και χρονική υστέρηση. Εκτιμάται ότι η επίδραση της ανόδου στις διεθνείς τιμές θα χρειαστεί λίγες ημέρες για να αποτυπωθεί στη χονδρική των διυλιστηρίων και στη συνέχεια μία έως δύο επιπλέον ημέρες για να περάσει πλήρως στη λιανική. Έτσι, οι πρώτες ουσιαστικές ανατιμήσεις αναμένονται προς τα τέλη της εβδομάδας.
Έρχεται κύμα ανατιμήσεων σε 150 βασικά αγαθά
Εντωμεταξύ, αντιμέτωποι με νέες ανατιμήσεις σε βασικά αγαθά, όπως είναι τα τρόφιμα, έρχονται οι καταναλωτές. Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της Realnews, εδώ και λίγες ημέρες έχουν ξεκινήσει οι αυξήσεις στις τιμές σε ποσοστό έως 19% τουλάχιστον σε 150 προϊόντα, που στο σύνολό τους αναμένεται να έχουν περάσει στα ράφια των σούπερ μάρκετ μέχρι το τέλος Μαρτίου.
Τα κυριότερα προϊόντα που θα ανατιμηθούν είναι τα εξής: θαλασσινά και ψάρια έως 19%, αυγά έως 14%, μαρμελάδες 11%, αποσμητικά έως 8%, παγωτά έως 6%, χαλβάς έως 6%, σαλάμι 5%, ελληνικός καφές έως 4%, μπισκοτόκρεμα 4%, γαλακτοκομικά 3%, ηλιέλαιο 2,4%, τυριά 2% και συσκευασμένα κρέατα 1,8%. Οι ανατιμήσεις αναμένεται να περάσουν σταδιακά στα ράφια των σούπερ μάρκετ ανάλογα με τα αποθέματα που έχουν στις αποθήκες τους. Θα πρέπει επίσης να επισημανθεί ότι οι συγκεκριμένες αυξήσεις δεν έχουν γίνει από το σύνολο των επιχειρήσεων που παράγουν ή εμπορεύονται τα συγκεκριμένα προϊόντα, αλλά από μεμονωμένες εταιρείες.
Οι ανατιμήσεις έρχονται να προστεθούν σε αυτές που έχουν γίνει το προηγούμενο διάστημα και αφορούν το κρέας, τον καφέ, τη σοκολάτα, τα λαχανικά, τα φρούτα και πολλά ακόμη προϊόντα.
Πληθωρισμός
Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ), ο πληθωρισμός στα προϊόντα διατροφής και στα μη αλκοολούχα ποτά αυξήθηκε στο 4,5% τον Ιανουάριο από 3,6% τον Δεκέμβριο λόγω κυρίως της ανόδου των τιμών σε ψωμί και άλλα προϊόντα αρτοποιίας, στο μοσχάρι, στο χοιρινό, στο αρνί και στο κατσίκι, στα πουλερικά, στα ψάρια και στα θαλασσινά, στα γαλακτοκομικά και στα αυγά, στα φρούτα, στα λαχανικά, στις σοκολάτες και στον καφέ.
Στοιχεία
Ειδικότερα, τη μεγαλύτερη αύξηση τιμών σε ετήσια βάση καταγράφουν το μοσχάρι κατά 25,4%, οι σοκολάτες 20,3%, ο καφές 17,7%, το αρνί και το κατσίκι κατά 8,5%, το χοιρινό κατά 4,8%, τα πουλερικά 3,5%, τα ψάρια 4,1%, τα γαλακτοκομικά και τα αυγά 4,7%, το ψωμί και τα αρτοσκευάσματα 3,3%, τα φρούτα 11,8% και τα λαχανικά 3,1%. Οι ανατιμήσεις στα κρέατα οφείλονται στη μειωμένη παραγωγή μοσχαριού στην Ευρώπη, κυρίως σε Γαλλία και Ολλανδία, αλλά και στην ευλογιά στα αιγοπρόβατα που έχει ως αποτέλεσμα μέχρι στιγμής τη θανάτωση περισσότερων από 500.000 ζώων.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τη Eurostat ο πληθωρισμός τροφίμων στην ευρωζώνη τον Ιανουάριο διαμορφώθηκε στο 2,7% έναντι 2,5% τον Δεκέμβριο.
Με τις αυξήσεις στα κρέατα να είναι εκτός ελέγχου, υψηλές είναι οι αυξήσεις που αφορούν τις τιμές των θαλασσινών που καταναλώνονται σε μεγαλύτερο βαθμό τις ημέρες της Σαρακοστής.
Σύμφωνα με στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, ακριβότερα κατά 15% σε σχέση με πέρυσι πωλούνται τα χταπόδια, κατά 8% τα καλαμάρια και κατά 5% οι γαρίδες. Οι ανατιμήσεις που καταγράφονται κυρίως σε γαρίδες, καλαμάρια και χταπόδια αποδίδονται σε σημαντικό βαθμό στη μειωμένη προσφορά, η οποία επηρεάζει τόσο την εγχώρια παραγωγή όσο και τις εισαγωγές. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα συνδέεται με τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες που επικράτησαν το προηγούμενο διάστημα στην Ελλάδα, καθώς και στις χώρες προέλευσης εισαγόμενων προϊόντων, όπως η Αργεντινή, η Ισπανία, το Μαρόκο και ο Ισημερινός.
Έλεγχοι
Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή παρακολουθεί συστηματικά τις τελευταίες ημέρες την εξέλιξη των τιμών και τη διαθεσιμότητα των σαρακοστιανών προϊόντων, εντείνοντας παράλληλα τους ελέγχους στην αγορά, με στόχο τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του ανταγωνισμού και την προστασία των καταναλωτών. Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί περισσότεροι από 500 έλεγχοι σε όλη την επικράτεια, οι οποίοι συνεχίζονται με αμείωτη ένταση.
Οι ανατιμήσεις έχουν αναγκάσει πολλούς καταναλωτές να περιορίζουν τις αγορές τους στα απόλυτα αναγκαία και να στρέφονται είτε σε φθηνότερα προϊόντα, όπως αυτά της ιδιωτικής ετικέτας, είτε στις προσφορές που κάνουν τα σούπερ μάρκετ. Συγκεκριμένα, οι καταναλωτές, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τη γενικευμένη ακρίβεια που δεν αφορά μόνο τα τρόφιμα αλλά καταγράφεται με ιδιαίτερη ένταση μάλιστα στα ενοίκια, στην ενέργεια και στα καύσιμα, περιορίζουν τις αγορές τους στα απολύτως αναγκαία, ενώ, σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, «κόβουν» ακόμη και από τα τρόφιμα.
Ειδικότερα, τέσσερις στους δέκα καταναλωτές περιορίζονται στα απολύτως αναγκαία, δύο στους δέκα αναβάλλουν ή ακυρώνουν αγορές, ένας στους δέκα δεν έχει χρήματα ούτε για τα βασικά αγαθά, ενώ εννέα στους δέκα δυσκολεύονται εξαιτίας των αυξημένων τιμών στα σούπερ μάρκετ.
Παράλληλα, το 45% των καταναλωτών περιορίζει το κρέας, το 42% τα συσκευασμένα τυποποιημένα τρόφιμα, το 29% τα απορρυπαντικά, το 19% τα είδη προσωπικής καθαριότητας και φροντίδας, το 20% τα γαλακτοκομικά, το 24% το ψωμί και τα αρτοσκευάσματα, το 62% τα οινοπνευματώδη, το 75% τις παραγγελίες φαγητού στο σπίτι, το 39% τη θέρμανση, το 40% το ηλεκτρικό ρεύμα και το 71% τις ταβέρνες, τα εστιατόρια και τις καφετέριες.
Κική Ηπειρώτου