Το αναλυτικό πόρισμα του Γραφείου Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Frontex αποδίδει σοβαρές ευθύνες στο ελληνικό Λιμενικό για το πολύνεκρο ναυάγιο της 3ης Απριλίου 2025 ανοιχτά της Λέσβου, στο οποίο έχασαν τη ζωή τους επτά πρόσφυγες και μετανάστες.

Η έκθεση, που εκδόθηκε έναν χρόνο μετά το περιστατικό, κάνει λόγο για «πιθανή παραβίαση του δικαιώματος στη ζωή» και καταγγέλλει ελλιπή συνεργασία των ελληνικών Αρχών με την έρευνα, μέσω γενικόλογων απαντήσεων και ανεπαρκούς παροχής στοιχείων.

Το πόρισμα θεωρεί αξιόπιστες τις μαρτυρίες των επιζώντων, σύμφωνα με τις οποίες το πλήρωμα του περιπολικού ανοιχτής θαλάσσης 602 επιχείρησε να εκφοβίσει τη βάρκα με τους 31 πρόσφυγες, κυρίως από τη Συρία και το Αφγανιστάν. Οι επιζώντες καταγγέλλουν ότι οι λιμενικοί χρησιμοποίησαν κοντάρια και πραγματοποίησαν επικίνδυνους ελιγμούς σε πολύ μικρή απόσταση, προκαλώντας ισχυρά κύματα που κατέστρεψαν το ξύλινο δάπεδο της βάρκας και οδήγησαν στη βύθισή της, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Γιώργου Παγούδη στην «Εφημερίδα των Συντακτών».

Η έκθεση υπογραμμίζει επίσης ότι η προστασία των συνόρων δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για την έκθεση ανθρώπινων ζωών σε κίνδυνο, ασκώντας έμμεση κριτική στη σκληρή μεταναστευτική πολιτική της κυβέρνησης και στις δηλώσεις του υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνου Πλεύρη.

Το Λιμενικό αρνείται κάθε ευθύνη, υποστηρίζοντας ότι εντόπισε τη βάρκα ήδη μισοβυθισμένη. Ωστόσο, το Εφετείο Κακουργημάτων Λέσβου έκρινε ότι οι ενέργειες του Λιμενικού συνέβαλαν στην τραγωδία και αθώωσε τον πρόσφυγα που κατηγορούνταν ως διακινητής και υπεύθυνος του ναυαγίου. Παράλληλα, επιζώντες και συγγενείς των θυμάτων έχουν καταθέσει μηνυτήρια αναφορά κατά του πληρώματος του περιπολικού.

Το Γραφείο Θεμελιωδών Δικαιωμάτων καλεί την Ελλάδα να εφαρμόσει πολιτική μηδενικής ανοχής απέναντι στις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με αυστηρές κυρώσεις σε όσους εμπλέκονται, καθώς και να διερευνήσει σοβαρά όλες τις καταγγελίες για επαναπροωθήσεις. Ζητά επίσης από τη Frontex να ενισχύσει την παρουσία της στις επιχειρήσεις επιτήρησης και διάσωσης, λειτουργώντας ως «δικλίδα ασφαλείας» απέναντι σε πιθανές παραβιάσεις.