Η εταιρεία που την προσέλαβε της ζήτησε να διαχειρίζεται αυτόματα μηχανήματα καθαρισμού και να υπολογίζει τη βέλτιστη δοσολογία στην ανάμιξη χημικών καθαριστικών. Επίσης, ο 35χρονος «Γ» που πρόσφατα απασχολείται σε βιοτεχνία αρτοποιίας στην Κομοτηνή, χρειάστηκε να μάθει να διαχειρίζεται τα αλλεργιογόνα στα αρτοποιήματα, καθώς και συστήματα και διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου. Τα σενάρια που περιγράφονται παραπάνω αντανακλούν μέρος της πραγματικότητας που αποτύπωσε η Μελέτη Ανάδειξης Αναγκών Δεξιοτήτων της Αγοράς Εργασίας για τις Περιφερειακές Ενότητες Έβρου και Ροδόπης.
Τα τελευταία 15 χρόνια, η «Μ», μια 45χρονη γυναίκα που ζει στην Αλεξανδρούπολη, δεν έχει λάβει ούτε έναν μισθό. Παρ’ όλα αυτά, η καθημερινή της εργασία ήταν απαιτητική, δεδομένου ότι μεγάλωνε τα τρία παιδιά της και ταυτόχρονα φρόντιζε τους ηλικιωμένους γονείς της. Τους τελευταίους μήνες, οι ευθύνες στο σπίτι λιγόστεψαν και έτσι αποφάσισε να αναζητήσει συστηματικά εργασία. Βρήκε θέση στον τομέα της καθαριότητας, χρειάστηκε όμως πρώτα να εκπαιδευτεί, ώστε να αποκτήσει τις απαραίτητες τεχνικές δεξιότητες.
Η μελέτη, η οποία αποτελεί πρωτοβουλία του Ιδρύματος Ευγενίδου, ανέδειξε 240-320 δεξιότητες αιχμής, κυρίως τεχνικές, σε τέσσερις κλάδους στην περιοχή, οι οποίες θα αποτελέσουν τη βάση για την ανάπτυξη στοχευμένων προγραμμάτων κατάρτισης.
Αυτά τα προγράμματα θα προετοιμάσουν τους εργαζόμενους για να εισέλθουν στην αγορά εργασίας με τα απαραίτητα skills.
Η μελέτη παρουσιάστηκε στην Αλεξανδρούπολη, παρουσία της τ. Προέδρου της Δημοκρατίας, Κατερίνας Σακελλαροπούλου, και υλοποιήθηκε σε συνεργασία με τη Μονάδα Εμπειρογνωμόνων Απασχόλησης του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, την Έδρα UNESCO για την Πράσινη Καινοτομία και την Κυκλική Οικονομία του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και την εταιρεία «Data to Action». Στόχος της μελέτης ήταν η ανάδειξη των δεξιοτήτων αιχμής στους δυναμικούς κλάδους κάθε Περιφερειακής Ενότητας.
Τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα της μελέτης ανέδειξαν ως δυναμικότερους κλάδους στον Έβρο την καθαριότητα και την κοινωνική μέριμνα, και στη Ροδόπη την αρτοποιία και τη βιομηχανία φαρμάκων. Για κάθε έναν από αυτούς τους κλάδους, οι οποίες εκτιμώνται ότι έχουν προοπτική ανάπτυξης και δημιουργίας θέσεων εργασίας, προσδιορίστηκαν 60 έως 80 αναλυτικές δεξιότητες αιχμής, που αφορούν όχι μόνο ένα, αλλά πολλαπλά επαγγέλματα.
Για την εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με τον δυναμισμό των κλάδων, πραγματοποιήθηκε πολυκριτηριακή ανάλυση, η οποία βασίστηκε σε στατιστικά δεδομένα και το ύψος των μισθών. Ο κ. Αραβώσης εξήγησε ότι αναπτύχθηκε πρότυπη μεθοδολογία για την επιλογή των κλάδων και των δεξιοτήτων, η οποία μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας, συνεισφέροντας στη στοχευμένη κάλυψη των αναγκών της αγοράς εργασίας.
Ζήτηση τεχνικών δεξιοτήτων ακόμη και σε κλάδους που δεν θα το περίμενε κάποιος
Σχολιάζοντας το γεγονός ότι στην περίπτωση του Έβρου η μελέτη ανέδειξε ως δυναμικότερους δύο κλάδους υπηρεσιών, η κα Ανδριοπούλου επισήμανε ότι αυτό είναι λογικό, καθώς το 40% του ΑΕΠ του Έβρου στηρίζεται σε δραστηριότητες όπως η άμυνα και η εκπαίδευση. Ωστόσο, υπάρχει ανάπτυξη και σε άλλους κλάδους, στους οποίους μπορούν να βρουν επαγγελματική διέξοδο άτομα με βασικές επαγγελματικές δεξιότητες, όπως γυναίκες που προηγουμένως φρόντιζαν ηλικιωμένους ή παιδιά.
Η κα Ανδριοπούλου σημείωσε ότι ο τομέας της καθαριότητας έχει υποστηρικτικό ρόλο σε πολλές άλλες δραστηριότητες, όπως ο τουρισμός και η εστίαση, γεγονός που αυξάνει τις προοπτικές ανάπτυξης στο μέλλον.
Μέχρι τον Απρίλιο θα έχουν επιλεγεί άλλοι τέσσερις κλάδοι, ώστε στη συνέχεια να σχεδιαστούν τα προγράμματα κατάρτισης από το Ίδρυμα Ευγενίδου, σε συνεργασία με το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης.
Η κα Ανδριοπούλου παρατήρησε ότι η ζήτηση για τεχνικές δεξιότητες είναι πλέον αυξημένη ακόμη και σε κλάδους που δεν θα το περίμενε κάποιος. Αναφερόμενη στην καθαριότητα, τόνισε ότι οι εργαζόμενοι θα πρέπει να είναι σε θέση να διαχειρίζονται αυτόματα μηχανήματα καθαρισμού και να εφαρμόζουν βιώσιμες πρακτικές.
Στις δραστηριότητες κοινωνικής μέριμνας απαιτείται επίσης η ικανότητα να συντονίζουν εξατομικευμένα σχέδια υποστήριξης και να διαχειρίζονται ηλεκτρονικούς φακέλους σύμφωνα με τις επιταγές του GDPR. Η κα Ανδριοπούλου τόνισε ότι σε ολους τους κλάδους υπάρχουν πλέον αυξημένες απαιτήσεις για τεκμηρίωση και λογοδοσία, γεγονός που οδηγεί σε μεγαλύτερη ζήτηση για τεχνικές δεξιότητες.
Η μελέτη αναπτύσσεται σε δύο στάδια
Στο πρώτο, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο εφαρμόζει μια αναγνωρισμένη διεθνώς μεθοδολογία πολυκριτηριακής ανάλυσης, χρησιμοποιώντας δεδομένα του Μηχανισμού Διάγνωσης Αναγκών της Αγοράς Εργασίας. Στο δεύτερο στάδιο, η «Data to Action» εφαρμόζει καινοτόμες μεθόδους για τον προσδιορισμό των δεξιοτήτων αιχμής, οι οποίες έχουν αναγνωριστεί ως καλές πρακτικές από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τα αποτελέσματα επικυρώνονται από επιχειρήσεις των αντίστοιχων Περιφερειακών Ενοτήτων.