Σε πρόσφατη περιοδεία στις πλημμυροπαθείς περιοχές της ΠΕ Πιερίας και συγκεκριμένα στην ισόπεδη συμβολή ενός χειμάρρου με έναν επαρχιακό δρόμο, χωρίς κανένα έργο αντιπλημμυρικής προστασίας για τα διερχόμενα αυτοκίνητα και προφανώς και για τους πεζούς, αλλά και για τους κατοίκους και τις καλλιέργειες και για τα ζώα στη γύρω περιοχή, πέσαμε επάνω σε μια προειδοποιητική πινακίδα.
Η πινακίδα έγραφε:
«ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΔΙΕΛΕΥΣΗΣ ΛΟΓΩ ΕΝΤΟΝΩΝ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ. ΔΙΕΡΧΕΣΘΕ ΜΕ ΔΙΚΗ ΣΑΣ ΕΥΘΥΝΗ»
Η πινακίδα, δηλαδή, ούτε λίγο ούτε πολύ ενημερώνει τους διερχόμενους ότι, παρά το γεγονός ότι είναι γνωστός ο κίνδυνος εξ αιτίας των έντονων πλημμυρικών φαινομένων που πλήττουν την περιοχή, αφού ο χείμαρρος εκτονώνεται ακριβώς επάνω στον δρόμο και στη διάβαση των πεζών, εντούτοις δεν υπάρχει κανένα έργο για την ασφαλή διάβαση του χειμάρρου και για την προστασία των διερχομένων από τις συχνές πλημμυρικές απορροές.
Οπότε, εφόσον οι πολίτες έχουν ενημερωθεί για τον κίνδυνο, από εκεί και ύστερα η πινακίδα προειδοποιεί ότι ο πιθανός τραυματισμός ή και η απώλεια της ζωής των διερχομένων λόγω παράσυρσής τους από τις πλημμυρικές απορροές, θα γίνονταν με δική τους ευθύνη.
Με δυο λόγια, αυτό που η πινακίδα υποννοεί εν έτει 2026 και σε εποχή κλιματικής αλλαγής, σε εποχή, δηλαδή, ακραίων φαινομένων και συχνών φυσικών καταστροφών, είναι η πλήρης αδιαφορία της πολιτείας για την ασφάλεια των διερχομένων σε ένα γνωστό για την επικινδυνότητά του σημείο.
Και επιπλέον, η πινακίδα φροντίζει να διασφαλίσει τους αρμόδιους που δεν έπραξαν το καθήκον τους να εκτελέσουν ένα στοιχειώδες έργο αντιπλημμυρικής προστασίας, ότι η ευθύνη για οποιοδήποτε ατύχημα, εφόσον έχει υπάρξει προειδοποίηση, βαραίνει πλέον τους ίδιους τους πολίτες.
Πρόκειται για την επιτομή της πολιτικής της κυβέρνησης τα τελευταία 7 χρόνια.
Που έχει ως σύνθημα το: «Πεθαίνετε με δική σας ευθύνη»
Πρόκειται για μια πολιτική πρωτοφανούς ανευθυνότητας και αδιαφορίας του κράτους και της αυτοδιοίκησης όσον αφορά στις συνέπειες της ανυπαρξίας έργων πρόληψης και μετριασμού των κατά τα άλλα προαναγγελθέντων ακραίων φαινομένων και των φυσικών καταστροφών.
Το μόνο που ενδιαφέρει τους θεωρούμενους ως υπεύθυνους για την ασφάλειά μας, είναι η μεταβίβαση αυτής της ευθύνης στους πολίτες.
Πρόκειται για την πολιτική του 112. Την πολιτική, δηλαδή, της ατομικής ευθύνης.
Δεν υπάρχουν έργα πρόληψης και μετριασμού των φυσικών καταστροφών, όπως παντού στην Ευρώπη και στον πολιτισμένο κόσμο.
Δεν υπάρχει καμία φροντίδα από πλευράς πολιτείας για την ασφάλειά μας και την προστασία μας απέναντι στις συχνές, λόγω κλιματικής αλλαγής, φυσικές καταστροφές.
Δεν υπάρχει κανένας σχεδιασμός έργων αντιπυρικής ή αντιπλημμυρικής προστασίας.
Η κατανομή των κονδυλίων στο ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, που έχει αυτήν ακριβώς την αποστολή, είναι ενδεικτική. Ελάχιστα χρήματα για δημόσιες επενδύσεις για έργα πρόληψης και μετριασμού των φυσικών καταστροφών, που όλο και πιο συχνά πλήττουν τη χώρα στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής.
Με την πλειοψηφία των κονδυλίων να πηγαίνουν στον ιδιωτικό τομέα και συγκεκριμένα στη γνωστή ολιγαρχία των μετρημένων στα δάχτυλα μεγάλων εργολαβικών και ενεργειακών επιχειρήσεων.
Υπάρχει όμως, αντί για όλα αυτά, η σχετική προειδοποίηση του 112 και των πινακίδων που έχουν φροντίσει να τοποθετήσουν εκεί όπου όφειλαν να κατασκευάσουν έργα για την προστασία μας, όπως και για την προστασία της φύσης, του ζωικού κεφαλαίου και της περιουσίας μας.
Υπάρχει πάντα μια πινακίδα ή ένα μήνυμα στο κινητό που προειδοποιούν για την ανευθυνότητα της πολιτείας και κυρίως που απαλλάσσουν τους αρμόδιους από τις ευθύνες τους στο ενδεχόμενο που συμβεί ο,τιδήποτε προβλέψιμο και αναμενόμενο, λόγω σφοδρών ακραίων φαινομένων και φυσικών καταστροφών.
Το πρόβλημα δεν είναι ούτε το 112, ούτε οι προειδοποιητικές πινακίδες.
Το πρόβλημα της χώρας σήμερα είναι ότι σε αυτές τις προειδοποιήσεις εξαντλείται το ενδιαφέρον της οργανωμένης πολιτείας να εγγυηθεί την ασφάλεια των πολιτών.
Το πρόβλημα της πολιτικής της κυβέρνησης Μητσοτάκη, δηλαδή, είναι ότι με την πολιτική της ατομικής ευθύνης διαθέτει μόνο προειδοποιητικά μέτρα και κανένα έργο πρόληψης, μετριασμού και προστασίας από τις φυσικές καταστροφές.
Η μόνη τους φροντίδα είναι να απαλλαγούν οι ίδιοι από τη θεμελιώδη υποχρέωσή τους να προστατέψουν τις ζωές, το περιβάλλον, το ζωικό κεφάλαιο και τις περιουσίες των πολιτών.
Σε μια εποχή, δηλαδή, που ο πολιτισμένος κόσμος επενδύει στην πρόληψη και τον μετριασμό των συνεπειών των ολοένα και συχνότερων φυσικών καταστροφών λόγω κλιματικής αλλαγής, η Ελλάδα του πλημμυρισμένου κάμπου της Θεσσαλίας και της ανάθεσης των έργων αποκατάστασης σε μεγάλες εταιρείες, εξακολουθεί να ενδιαφέρεται για την απαλλαγή των υπεύθυνων να σχεδιάσουν τα έργα από οποιαδήποτε ευθύνη επειδή διέθεσαν τα κονδύλια αλλού.
Σε μεγάλες συνήθως, επιχειρήσεις και σε έργα διευθέτησης πελατειακών σχέσεων και κομματικών γραμματίων.
Το έγκλημα στα Τέμπη, το σκάνδαλο διαφθοράς του ΟΠΕΚΕΠΕ, η παρακμή του πρωτογενούς τομέα, η φτωχοποίηση των αγροτών, η εγκατάλειψη και η ερημοποίηση της ελληνικής υπαίθρου και η μετανάστευση των νέων στο εξωτερικό δεν είναι παρά το ίχνος αυτής της πολιτικής της ατομικής ευθύνης.
Μιας πολιτικής που εκπορεύεται από μια ανεύθυνη για την ασφάλειά μας και γι’ αυτό από μια επικίνδυνη κυβέρνηση.
Εδώ που φτάσαμε και με αυτούς τους όρους, δεν αρκεί η επικοινωνιακή πολιτική περί δήθεν πολιτικής προστασίας.
Αυτό που χρειάζεται σήμερα η χώρα είναι μια πολιτική αλλαγή.
Καθηγητής, πρώην Πρύτανης ΑΠΘ, Επικεφαλής της παράταξης ΑΛΛΑΓΗ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ