Φονικές διαδηλώσεις στο Ιράν / REUTERS / Isabel Infantes
Εδώ και εβδομάδες, το Ιράν συγκλονίζεται από μαζικές αντικυβερνητικές διαδηλώσεις που έχουν μετατραπεί στη σοβαρότερη εσωτερική κρίση των τελευταίων ετών. Η σκληρή καταστολή από το καθεστώς, σε συνδυασμό με τις ολοένα και πιο ανοιχτές απειλές της Ουάσιγκτον, διαμορφώνουν ένα εκρηκτικό σκηνικό με απρόβλεπτες συνέπειες – όχι μόνο για την ίδια τη χώρα, αλλά για ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και τις παγκόσμιες αγορές.
Σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους ήταν η απάντηση της Τεχεράνης στον Ντόναλντ Τραμπ, μετά τη δήλωσή του τα ξημερώματα της Δευτέρας (12.01.2026) ότι εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο στρατιωτικής επέμβασης, κατηγορώντας το Ιράν πως «πλησιάζει επικίνδυνα την κόκκινη γραμμή» αναφερόμενες στις φονικές διαδηλώσεις.
«Το Ιράν είναι έτοιμο τόσο για πόλεμο όσο και για διάλογο», δήλωσε χαρακτηριστικά στο Al Jazeera ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί.
Παράλληλα, κατηγόρησε τον Αμερικανό πρόεδρο ότι με τις δηλώσεις του περί ενδεχόμενης επέμβασης υποκινεί βίαιες ενέργειες, υποστηρίζοντας πως «τρομοκρατικά στοιχεία» επιχειρούν να κλιμακώσουν τη σύγκρουση, ώστε να δημιουργηθεί πρόσχημα για ξένη παρέμβαση.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι διαδηλώσεις «έχουν σκόπιμα εκτραπεί σε βίαιες» προκειμένου να ενισχυθεί το αφήγημα της αμερικανικής εμπλοκής, ενώ υποστήριξε ότι η κατάσταση «βρίσκεται πλέον υπό πλήρη έλεγχο». Ο Αραγτσί πρόσθεσε επίσης ότι η πρόσβαση στο διαδίκτυο, η οποία έχει περιοριστεί δραστικά, αναμένεται να αποκατασταθεί σύντομα.
Την ίδια ώρα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι Ιρανοί αξιωματούχοι επικοινώνησαν με την κυβέρνησή του με στόχο τη διαπραγμάτευση, έπειτα από τις απειλές περί στρατιωτικής δράσης. Μιλώντας σε δημοσιογράφους μέσα στο προεδρικό αεροσκάφος, ανέφερε πως βρίσκεται σε προετοιμασία συνάντηση, επισημαίνοντας ωστόσο ότι «ίσως χρειαστεί να προηγηθεί δράση».
Ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε ότι οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ εξετάζουν «πολύ ισχυρές επιλογές», επαναλαμβάνοντας πως το Ιράν «έχει αρχίσει να ξεπερνά τις κόκκινες γραμμές». Παράλληλα, έστειλε σαφές μήνυμα αποτροπής, προειδοποιώντας ότι οποιαδήποτε επίθεση κατά αμερικανικών βάσεων στην περιοχή θα απαντηθεί «πιο σκληρά από ποτέ».
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ο Τραμπ έχει προγραμματίσει κρίσιμη σύσκεψη με ανώτατους κυβερνητικούς και στρατιωτικούς αξιωματούχους την Τρίτη, προκειμένου να εξεταστούν τα επόμενα βήματα της Ουάσιγκτον. Στη συνάντηση αναμένεται να συμμετάσχουν, μεταξύ άλλων, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγσεθ και ο αρχηγός του Κοινού Επιτελείου Στρατού, Νταν Κέιν.
Οι επιλογές που βρίσκονται στο τραπέζι περιλαμβάνουν ενίσχυση διαδικτυακών πλατφορμών κατά του ιρανικού καθεστώτος, κυβερνοεπιθέσεις, νέες κυρώσεις, αλλά και σενάρια περιορισμένων στρατιωτικών πληγμάτων.
Την ίδια ώρα, η πραγματική έκταση της αιματοχυσίας παραμένει δύσκολο να επιβεβαιωθεί, καθώς το Ιράν βρίσκεται σε καθεστώς σχεδόν πλήρους επικοινωνιακού αποκλεισμού. Σύμφωνα με τη Human Rights Activists News Agency, οι νεκροί από τις αντικυβερνητικές κινητοποιήσεις ξεπερνούν τους 540, ενώ εκατοντάδες ακόμη θάνατοι βρίσκονται υπό διερεύνηση. Περισσότεροι από 10.000 άνθρωποι έχουν συλληφθεί, με πολλές μαρτυρίες να κάνουν λόγο για χρήση πραγματικών πυρών από πολύ κοντινή απόσταση.
Οι διαδηλώσεις, που ξεκίνησαν στα τέλη Δεκεμβρίου με αφορμή την κατάρρευση του ριάλ και την εκτόξευση του πληθωρισμού, έχουν πλέον μετατραπεί σε ευθεία αμφισβήτηση του καθεστώτος των μουλάδων.
Όπως επισημαίνουν διεθνή μέσα, οι Αρχές απάντησαν με μαζικές συλλήψεις, εκτεταμένη βία και σχεδόν πλήρη διακοπή του Διαδικτύου. Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν εμφανίστηκε να εκπέμπει διπλά μηνύματα: από τη μία κάλεσε σε ενότητα και διάλογο, από την άλλη κατηγόρησε «ταραχοποιούς με ξένες διασυνδέσεις» ότι επιχειρούν να αποσταθεροποιήσουν τη χώρα.
ΣΚΛΗΡΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ:
Οι εικόνες με μαύρους σάκους πτωμάτων και συγγενείς να αναζητούν τους δικούς τους ανθρώπους στα ιατροδικαστικά κέντρα της Τεχεράνης αποτυπώνουν με ωμό τρόπο το ανθρώπινο κόστος της κρίσης.
Όπως σημειώνει το Bloomberg, το Ιράν βρίσκεται «πιο κοντά από ποτέ σε μια ιστορική καμπή», ενώ το CNN περιγράφει ένα καθεστώς που αγωνίζεται να διατηρήσει τον έλεγχο, καθώς η κοινωνική οργή εξαπλώνεται σε δεκάδες πόλεις.