Η Γροιλανδία και οι επεκτατικές βλέψεις του Ντόναλντ Τραμπ έχουν προκαλέσει αναταραχή σε διεθνές επίπεδο.
Σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Τραμπ δηλώνει ότι η Δανία, η Νορβηγία, η Σουηδία, η Γαλλία, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ολλανδία και η Φινλανδία θα «υποχρεούνται να καταβάλλουν δασμό 10%» για όλα τα προϊόντα που αποστέλλονται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως σημειώνει, από την 1η Ιουνίου ο δασμός αυτός θα αυξηθεί στο 25%.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι δασμοί θα τεθούν σε ισχύ από την 1η Φεβρουαρίου και θα παραμείνουν έως ότου, όπως αναφέρει, «επιτευχθεί συμφωνία για την πλήρη και ολική αγορά της Γροιλανδίας» από τις ΗΠΑ.
Οι δασμολογικές απειλές μάλιστα θα μπορούσαν να θέσουν υπό αμφισβήτηση τις εμπορικές συμφωνίες που οι ΗΠΑ σύναψαν με τη Βρετανία τον Μάιο και την Ευρωπαϊκή Ένωση τον Ιούλιο.
Όπως γράφει το Reuters, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είναι πιθανό τώρα να «παγώσει» τις εργασίες του για την εμπορική συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ του Ιουλίου. Το Σώμα επρόκειτο να ψηφίσει για την άρση σειράς ευρωπαϊκών δασμών την 26η-27η Ιανουαρίου, όμως ο Μάνφρεντ Βέμπερ, επικεφαλής του ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, της μεγαλύτερης ομάδας στο κοινοβούλιο, ανέφερε σε μια ανάρτηση χθες το βράδυ πως η έγκριση δεν είναι πιθανή προς το παρόν.
Δασμοί Τραμπ: Κοινή δήλωση των 8 ευρωπαϊκών χωρών που βρέθηκαν στο στόχαστρο
Κοινή δήλωση στην οποία σημειώνουν ότι οι απειλές για δασμούς υπονομεύουν τις διατλαντικές σχέσεις και ότι θα συνεχίσουν ενωμένοι και συντονισμένοι στην αντίδρασή τους εξέδωσαν οι οκτώ χώρες που απείλησε ο Ντόναλντ Τραμπ με δασμούς λόγω της στάσης τους στο ζήτημα της Γροιλανδίας.
Γαλλία, Γερμανία, Δανία, Ολλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο, Νορβηγία, Σουηδία και Φινλανδία εκφράζουν παράλληλα την αλληλεγγύη τους στη Δανία και στον λαό της Γροιλανδίας και ως μέλη του ΝΑΤΟ δεσμεύονται να ενισχύσουν την ασφάλεια στην Αρκτική ως κοινό διατλαντικό συμφέρον.
«Οι απειλές για την επιβολή δασμών υπονομεύουν τις διατλαντικές σχέσεις και ενέχουν τον κίνδυνο μιας επικίνδυνης κλιμάκωσης», σημειώνουν χαρακτηριστικά στη δήλωση.
Στην επιστολή τους, οι χώρες επαναλαμβάνουν ότι «στέκονται σε πλήρη αλληλεγγύη με το Βασίλειο της Δανίας και τον λαό της Γροιλανδίας».
«Είμαστε έτοιμοι να συμμετάσχουμε σε διάλογο, βασισμένο στις αρχές της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας, τις οποίες στηρίζουμε ακλόνητα», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Και οι οκτώ χώρες είναι μέλη του ΝΑΤΟ και τονίζουν ότι «δεσμεύονται να ενισχύσουν την ασφάλεια στην Αρκτική, ως κοινό διατλαντικό συμφέρον».
Στο πλαίσιο αυτό, επισημαίνουν ότι πρόσφατη δανική στρατιωτική άσκηση στη Γροιλανδία, με την ονομασία «Arctic Endurance», αποτελεί απόδειξη αυτής της δέσμευσης και «δεν συνιστά απειλή για κανέναν».
«Θα συνεχίσουμε να παραμένουμε ενωμένες και συντονισμένες στην απάντησή μας», δήλωσαν. «Είμαστε δεσμευμένες να διατηρήσουμε την κυριαρχία μας».
Υπενθυμίζεται ότι η Δανία, η Φινλανδία, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ολλανδία, η Νορβηγία, η Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο αντιμετωπίζουν δασμούς 10% στις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ από τον Φεβρουάριο, οι οποίοι θα αυξηθούν στο 25% τον Ιούνιο.
ΕΕ – ΗΠΑ: Η τεταμένη σχέση, η Γροιλανδία και οι κρίσιμες αποφάσεις
Οι σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης είναι τεταμένες εδώ και μήνες, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος έχει εμφανιστεί αμφίθυμος ως προς τη στήριξη της Ουκρανίας, έχει πιέσει χώρες της ΕΕ να αποδεχθούν μια άνιση εμπορική συμφωνία και έχει αναγκάσει συμμάχους στο ΝΑΤΟ να αυξήσουν δραστικά τις αμυντικές τους δαπάνες.
Ακόμη και στο αποκορύφωμα αυτών των εντάσεων, οι Ευρωπαίοι ηγέτες απέφευγαν τα αντίποινα, υποστηρίζοντας ότι ο κίνδυνος αποχώρησης των Ηνωμένων Πολιτειών από το ΝΑΤΟ ήταν μεγαλύτερος από τις επιπτώσεις μιας κακής εμπορικής συμφωνίας.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Politico καθώς ο Τραμπ εντείνει τις διεκδικήσεις του για τη Γροιλανδία, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δέχονται ολοένα και ισχυρότερες πιέσεις να εγκαταλείψουν τη μετριοπαθή στάση τους και να προετοιμαστούν για σύγκρουση. Το γεγονός ότι οι δασμοί ανακοινώθηκαν λίγο μετά την υπογραφή μεγάλης εμπορικής συμφωνίας της ΕΕ με χώρες της Λατινικής Αμερικής, της Mercosur ενισχύει ακόμη περισσότερο το αίσθημα αποφασιστικότητας σε ορισμένους κύκλους.
H Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με εκκλήσεις να εφαρμόσει πρωτοφανή οικονομικά αντίμετρα, γνωστά ως «Μηχανισμός Αποτροπής Μέτρων Εξαναγκασμού» ( Anti-Coercion Instrument), στο πλαίσιο της απάντησης της Ένωσης στις δασμολογικές απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ σε βάρος Ευρωπαίων συμμάχων λόγω της Γροιλανδίας.
Ωστόσο, ευρωπαϊκές χώρες με ισχυρό εξαγωγικό προσανατολισμό ενδέχεται να διστάσουν μπροστά στο ενδεχόμενο μιας πλήρους εμπορικής σύγκρουσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες για τη Γροιλανδία — ένα νησί με πληθυσμό μόλις 57.000 κατοίκων, το οποίο το 1985 ψήφισε υπέρ της αποχώρησής του από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, πρόδρομο της ΕΕ.
Μιλώντας στη Deutsche Welle το Σάββατο, ο επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ Μάρος Σέφτσοβιτς χαρακτήρισε «πολύ περίπλοκη» την έγκριση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ–ΗΠΑ υπό τις παρούσες συνθήκες, χωρίς όμως να αναφερθεί στην ενεργοποίηση του Μηχανισμού Αντι-Εξαναγκασμού.
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι αναφέρθηκε, κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού στη Σεούλ, στη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών έναντι των ευρωπαϊκών χωρών που απέστειλαν στρατιώτες τους στη Γροιλανδία.
«Η πρόβλεψη να αυξηθούν οι δασμοί σε βάρος των χωρών που επέλεξαν να συμβάλουν στην ασφάλεια της Γροιλανδίας είναι λανθασμένη, δεν τη συμμερίζομαι», δήλωσε η Μελόνι. Τόνισε, παράλληλα, ότι τις τελευταίες ώρες είχε τηλεφωνική συνομιλία με τον Αμερικανό πρόεδρο και ότι «υπήρξε ένα πρόβλημα κατανόησης τις πρωτοβουλίας ορισμένων ευρωπαϊκών χωρών, η οποία δεν πρέπει να ερμηνευθεί ως αντιαμερικανική». «Πρέπει να ξαναρχίσει ο διάλογος και να αποφευχθεί κορύφωση της έντασης», είπε η επικεφαλής της κυβέρνησης της Ρώμης.
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός υπογράμμισε, επίσης, ότι η χώρα της είναι έτοιμη να συμμετάσχει στο «Συμβούλιο Ειρήνης» για την Γάζα «διαδραματίζοντας ρόλο κύριας σημασίας» και «συμβάλλοντας στον καθορισμό του ειρηνευτικού σχεδίου».
Μακρόν: Θέλει αντίμετρα από την ΕΕ μετά τις απειλές Τραμπ για δασμούς
Ο Εμανουέλ Μακρόν προτίθεται να προτείνει, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την ενεργοποίηση του ευρωπαϊκού μηχανισμού που δίνει τη δυνατότητα στις Βρυξέλλες να λαμβάνουν οικονομικού χαρακτήρα αντίποινα κατά τρίτων κρατών που ασκούν οικονομικές πιέσεις στα κράτη μέλη της ΕΕ για να επηρεάζουν τις πολιτικές τους αποφάσεις.
Αυτό ανέφεραν σήμερα κύκλοι προσκείμενοι στην προεδρία της Γαλλικής Δημοκρατίας, οι οποίοι σημείωναν ότι καθόλη τη διάρκεια της ημέρας ο Γάλλος πρόεδρος θα βρίσκεται σε διαρκή επαφή με τους Ευρωπαίους ομολόγους του “με στόχο τον συντονισμό της ευρωπαΐκής απάντησης στις απαράδεκτες δασμολογικές απειλές του αμερικανού προέδρου Τραμπ”.
Οι ίδιες πηγές σημειώνουν πως η αμερικανική προσέγγιση των πραγμάτων θέτει το ερωτήματα αναφορικά με την εγκυρότητα της συμφωνίας για τους δασμούς στην οποία κατέληξαν το περασμένο καλοκαίρι η ΕΕ και οι ΗΠΑ.
Τέλος γαλλικές διπλωματικές πηγές σημειώνουν πως για την ενεργοποίηση του ευρωπαϊκού μηχανισμού αντιποίνων δεν απαιτείται ομοφωνία των κρατών μελών – αλλά ειδική πλειοψηφία, και ότι μέσω αυτού του μηχανισμού μπορούν να υιοθετηθούν αποφάσεις σχετικές με επενδυτικού χαρακτήρα σχέδια, όπως και με τη συμμετοχή εταιρειών τρίτων κρατών στις ευρωπαϊκές αγορές κρατικών προμηθειών.
Γροιλανδία: Διαδηλώσεις στο εξωτερικό ενάντια στις απειλές Τραμπ
Στην Κοπεγχάγη, οι διαδηλωτές φώναζαν «Η Γροιλανδία δεν πωλείται» , «Όχι σημαίνει όχι» και «Κάτω τα χέρια από τη Γροιλανδία» καθώς πορεύονταν προς την πρεσβεία των ΗΠΑ.Κάποιοι φορούσαν κόκκινα καπέλα του μπέιζμπολ με το σύνθημα «Make America Go Away».
Στην πρωτεύουσα της Γροιλανδίας, Νουούκ, χιλιάδες άνθρωποι με επικεφαλής την πρωθυπουργό Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν κρατούσαν σημαίες καθώς κατευθύνονταν προς το αμερικανικό προξενείο φωνάζοντας «Kalaallit Nunaat» – το όνομα της πατρίδας τους στα γροιλανδικά.
Η επιμονή του Τραμπ να αποκτήσει τη Γροιλανδία φαίνεται να συναντά αντιδράσεις και στο εσωτερικό των ΗΠΑ. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Reuters, η συντριπτική πλειοψηφία των Αμερικανών δεν εγκρίνει τις προσπάθειες του προέδρου, ενώ μόλις ένας στους δέκα θεωρεί ότι θα έπρεπε να χρησιμοποιηθεί στρατιωτική βία. Διαφωνίες καταγράφονται και στους κόλπους των Ρεπουμπλικανών.
Χιλιάδες πολίτες συγκεντρώθηκαν έξω από το αμερικανικό προξενείο στη Γροιλανδία, σε μια πρωτοφανή για τη χώρα κινητοποίηση, εκφράζοντας την έντονη αντίθεσή τους στα σχέδια του Ντόναλντ Τραμπ για ενδεχόμενη εξαγορά της περιοχής.