Η ίδρυση της ΕΛΑΣ από τον Αλέξη Τσίπρα προκαλεί ήδη ισχυρούς κραδασμούς σε ολόκληρο το φάσμα της Κεντροαριστεράς.
ΣΥΝΟΨΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΑΙ Η ίδρυση της ΕΛΑΣ προκαλεί άμεση δημοσκοπική πτώση στο ΠΑΣΟΚ, το οποίο υποχωρεί στην τέταρτη θέση. Η τοποθέτηση του Χάρη Δούκα υπέρ συνεργασίας με τον Αλέξη Τσίπρα προκαλεί νέο ρήγμα στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ. Οι ανακατατάξεις επεκτείνονται, με τον Πέτρο Κόκκαλη να διαλύει το κόμμα του και τη Νέα Αριστερά να βιώνει έντονη εσωκομματική κρίση, καθώς βουλευτές της φέρονται έτοιμοι να αποχωρήσουν προς την ΕΛΑΣ. Ο ΣΥΡΙΖΑ αντιμετωπίζει την πρόκληση μαζικής μετακίνησης βουλευτών και στελεχών προς το κόμμα Τσίπρα. Στο εσωτερικό του συζητούνται εναλλακτικές στρατηγικές.
Οι πρώτες δημοσκοπήσεις καταγράφουν σημαντικές απώλειες για το ΠΑΣΟΚ, ενώ παράλληλα επιταχύνονται οι διεργασίες στη Νέα Αριστερά, στον ΣΥΡΙΖΑ και σε μικρότερους σχηματισμούς του χώρου, διαμορφώνοντας μια νέα και ιδιαίτερα ρευστή πολιτική ανθρωπογεωγραφία.
Το comeback του Αλέξη Τσίπρα έφερε με το «καλημέρα» αναταράξεις στο ΠΑΣΟΚ. Οι πρώτες κιόλας μετρήσεις δείχνουν ότι η ΕΛΑΣ το επηρεάζει, ωθώντας ακόμα και στην τέταρτη θέση των δημοσκοπήσεων. Χαρακτηριστικό το παράδειγμα της έρευνας της Opinion Poll για το Action 24.
Συγκεκριμένα, η ΝΔ στην εκτίμηση ψήφου της Opinion Poll βρίσκεται στο 30,5%, η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα στο 15,5%, η Ελπίδα της Μαρίας Καρυστιανού στο 12,6% και το ΠΑΣΟΚ στο 10,5%. Η επιρροή ειδικά του κόμματος Τσίπρα στο ΠΑΣΟΚ αποτυπώνεται καθαρά από έρευνα σε έρευνα της ίδιας εταιρείας, καθώς τον Μάιο κατέγραφε στην εκτίμηση 14,4%, ενώ τον Ιούνιο, με το κόμμα Τσίπρα επισήμως στο πολιτικό σκηνικό, καταγράφει 10,5%.
Η απώλεια 3,9 ποσοστιαίων μονάδων μόνο απαρατήρητη δεν περνά από τα ραντάρ της Χαριλάου Τρικούπη, όπως και η τέταρτη θέση. Ωστόσο, υπάρχει και η οπτική όσων στο ΠΑΣΟΚ βλέπουν το ποτήρι μισογεμάτο και εκτιμούν πως η εικόνα αυτή οφείλεται στον πρώτο ενθουσιασμό με τα νέα κόμματα, προβλέποντας ότι η επιρροή τους θα μειωθεί μέχρι το φθινόπωρο. Κεντρικά στελέχη, ωστόσο, συνεχίζουν να αφήνουν αιχμές κατά των δημοσκοπήσεων, ενώ και ο Νίκος Ανδρουλάκης αναμένεται να μην αποδεχθεί ότι οι δυναμικές που καταγράφονται είναι ρεαλιστικές. Αντιθέτως, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ προκρίνει την επιθετική στρατηγική απέναντι στις δημοσκοπήσεις που δεν φέρνουν καλά νέα, αλλά και στον Αλέξη Τσίπρα.
Κερασάκι στην τούρτα αποτέλεσε η τοποθέτηση Δούκα υπέρ της συνεργασίας με τον Αλέξη Τσίπρα, που «έσπασε» την κεντρική γραμμή του ΠΑΣΟΚ σε μια φάση αναταράξεων από τις δημοσκοπήσεις. Ενώ και η πρόσθετη τοποθέτηση που έκανε εχθές ο δήμαρχος της Αθήνας περί σεβασμού στην αυτόνομη πορεία του ΠΑΣΟΚ αλλά με ανοιχτούς διαύλους με τις προοδευτικές δυνάμεις διαβάστηκε στη Χαριλάου Τρικούπη ως ένα «ναι μεν αλλά». Έτσι, συνεχίζεται το αρνητικό κλίμα εις βάρος του Χάρη Δούκα, με τους πιο τολμηρούς από τα ηγετικά στελέχη του κόμματος να αφήνουν να εννοηθεί σε συζητήσεις ότι μπορεί να αφήνει ανοιχτό παράθυρο και για τη μετακίνησή του στον πολιτικό φορέα του Αλέξη Τσίπρα.
Σε αυτό το κλίμα, η συνεδρίαση του Πολιτικού Συμβουλίου που είχε οριστεί για το μεσημέρι της Τετάρτης αναβλήθηκε για την Παρασκευή. Με τα νέα δεδομένα, όλες οι πλευρές θέλουν τον χρόνο τους τόσο για την αποτίμηση των δημοσκοπήσεων στον απόηχο των εξελίξεων που φέρνει το κόμμα Τσίπρα, όσο και των κλυδωνισμών που προκαλεί στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ. Ένα νέο ρήγμα μεταξύ της πλευράς του Χάρη Δούκα με τον Νίκο Ανδρουλάκη δεν μπορεί να αποκλειστεί, καθώς οι δηλώσεις του δημάρχου αντιμετωπίζονται με καχυποψία και τα σενάρια για ανοιχτούς διαύλους του ίδιους με τον Αλέξη Τσίπρα φουντώνουν.
Εν τω μεταξύ, η διάλυση του οικολογικού κόμματος «Κόσμος» του Πέτρου Κόκκαλη και η πιθανή μετακίνηση του προέδρου του στην ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα συνιστούν το πρώτο απτό δείγμα των ανακατατάξεων που προκαλεί στον χώρο της Αριστεράς η ίδρυση του νέου πολιτικού φορέα του πρώην πρωθυπουργού. Το μέλλον και των υπόλοιπων κομμάτων του χώρου αναμένεται να κριθεί σε σημαντικό βαθμό εντός της εβδομάδας, καθώς οι διεργασίες επιταχύνονται και οι εσωτερικές αντιθέσεις οξύνονται.
Ανέβηκαν οι τόνοι στη Νέα Αριστερά, αναμένεται μπαράζ παραιτήσεων
Χαρακτηριστική είναι η κατάσταση που διαμορφώνεται στη Νέα Αριστερά, όπου οι τόνοι έχουν ανέβει κατακόρυφα τις τελευταίες ημέρες. Με διαρροή κύκλων της Πατησίων που πρόσκεινται στον γραμματέα και εκτελούντα χρέη προέδρου Γαβριήλ Σακελλαρίδη, η ηγετική ομάδα του κόμματος ανεβάζει τους τόνους απέναντι στους βουλευτές της ομάδας Χαρίτση που φέρονται να εξετάζουν την αποχώρησή τους. Οι ίδιοι κύκλοι σημειώνουν ότι όσοι αναμένεται να ανακοινώσουν τις αποφάσεις τους τις επόμενες ημέρες (το πιθανότερο σήμερα) δεν έχουν μέχρι σήμερα εξηγήσει στα κομματικά όργανα τους λόγους που τους οδηγούν σε αυτή την επιλογή, ενώ εκφράζουν την έκπληξή τους για το ότι η κίνηση αυτή εκδηλώνεται ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η εφαρμογή των αποφάσεων του Προγραμματικού Συνεδρίου, τις οποίες οι ίδιοι είχαν υπερψηφίσει.
Στην ίδια διαρροή, συνδέονται ευθέως οι εξελίξεις με τη δημιουργία της ΕΛΑΣ, αφήνοντας σαφείς αιχμές για την πολιτική κατεύθυνση όσων προσανατολίζονται στην αποχώρηση. «Η απόφασή τους δεν έρχεται ως αποτέλεσμα επιφοίτησης του Αγίου Πνεύματος. Συμπίπτει χρονικά με την ανακοίνωση και τη δημιουργία της ΕΛ.Α.Σ.», αναφέρουν χαρακτηριστικά. Παράλληλα, υπενθυμίζουν ότι τα συγκεκριμένα στελέχη είχαν αποχωρήσει από τον ΣΥΡΙΖΑ επικαλούμενα την αντίθεσή τους στα προσωποπαγή κόμματα και στις λογικές αρχηγισμού, διερωτώμενοι γιατί σήμερα εμφανίζονται να προσεγγίζουν ένα πολιτικό εγχείρημα που, κατά την εκτίμησή τους, κινείται στην αντίθετη κατεύθυνση. Οι κύκλοι της Πατησίων προειδοποιούν, ακόμη, ότι μια ενδεχόμενη αποχώρηση θα οδηγήσει στη διάλυση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Αριστεράς, στερώντας από τη Βουλή μια αυτόνομη αριστερή φωνή. «Όσοι πάρουν την απόφαση να διασπάσουν τη Νέα Αριστερά και να διαλύσουν την Κοινοβουλευτική της Ομάδα θα κριθούν αυστηρά από τους αριστερούς και προοδευτικούς πολίτες», αναφέρουν, κλιμακώνοντας περαιτέρω την εσωκομματική αντιπαράθεση.
Ανοικτή σε πολιτικές συνεργασίες η Νέα Αριστερά -Άνοιγμα προς το ΜέΡΑ25
Παράλληλα, ανοικτή παραμένει στη Νέα Αριστερά η συζήτηση για τις πιθανές πολιτικές συνεργασίες του κόμματος. Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το άνοιγμα που πραγματοποίησε ο Γαβριήλ Σακελλαρίδης προς τον Γιάνη Βαρουφάκη και το ΜέΡΑ25. Η συγκεκριμένη προοπτική αντιμετωπίζεται με διαφορετικές προσεγγίσεις στο εσωτερικό της Νέας Αριστεράς, καθώς στελέχη που είχαν πρωταγωνιστικό ρόλο κατά την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ εκφράζουν επιφυλάξεις απέναντι σε μια τέτοια συνεργασία. Ορισμένοι, μάλιστα, δεν αποκλείουν, εφόσον οι σχετικές διεργασίες προχωρήσουν, να επανεξετάσουν συνολικά τη στάση τους, ακόμη και προς την κατεύθυνση επιστροφής στον ΣΥΡΙΖΑ.
Οι εξελίξεις αυτές αποτυπώνουν το εύρος των ανακατατάξεων που βρίσκονται σε εξέλιξη σε ολόκληρο το φάσμα της ελληνικής Κεντροαριστεράς. Σύμφωνα με εκτιμήσεις που διακινούνται εντός του ΣΥΡΙΖΑ, εφόσον η ΕΛΑΣ επιβεβαιώσει τη δημοσκοπική δυναμική που της αποδίδουν οι πρώτες μετρήσεις, ένα πολύ μεγάλο μέρος της σημερινής Κοινοβουλευτικής Ομάδας του κόμματος θα βρεθεί ενώπιον του διλήμματος της μετακίνησης προς το νέο σχήμα. Στελέχη με γνώση των εσωτερικών διεργασιών δεν αποκλείουν ακόμη και το ενδεχόμενο μετακίνησης περίπου των τριών τετάρτων της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, μαζί με σημαντικό αριθμό κομματικών στελεχών και οργανωμένων δυνάμεων της βάσης.
Μια τέτοια προοπτική δημιουργεί σύνθετες προκλήσεις για τον πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ, Σωκράτη Φάμελλο. Η παρουσία της ΕΛΑΣ στο πολιτικό σκηνικό και η δυναμική που αποδίδεται σε αυτήν ενισχύουν τις εκτιμήσεις ότι σημαντικό μέρος στελεχών και βουλευτών του κόμματος θα επιδιώξει να βρεθεί πολιτικά πιο κοντά στο νέο κόμμα. Την ίδια στιγμή, το ενδεχόμενο συνεργασίας ή κοινής πορείας ανάμεσα στους δύο σχηματισμούς δεν βρίσκεται στο τραπέζι, καθώς από την πλευρά του Αλέξη Τσίπρα έχει αποκλειστεί ένα τέτοιο σενάριο.
Στο εσωτερικό της Κουμουνδούρου παραμένει ενεργή και μια δεύτερη στρατηγική προσέγγιση, την οποία εκφράζουν στελέχη όπως ο Παύλος Πολάκης, ο Νίκος Παππάς και η Ρένα Δούρου. Η συγκεκριμένη τάση αντιμετωπίζει θετικά την προοπτική μιας ευρύτερης ανασύνθεσης του χώρου με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ αλλά διαφορετική ηγετική έκφραση. Για τον κ. Φάμελλο, ωστόσο, μια τέτοια επιλογή ενέχει σημαντικό πολιτικό ρίσκο, καθώς δεν θεωρείται δεδομένο ότι θα μπορούσε να ηγηθεί ενός τέτοιου εγχειρήματος. Αντιθέτως, στις σχετικές συζητήσεις ακούγονται ονόματα όπως εκείνα του Νίκου Κοτζιά, της Λούκας Κατσέλη, αλλά και άλλων προσώπων κοινής αποδοχής που θα μπορούσαν να αναλάβουν μεταβατικό ή ενοποιητικό ρόλο.
Το αποτέλεσμα είναι ότι ολόκληρος ο χώρος της Κεντροαριστεράς εισέρχεται σε περίοδο βαθιάς αναδιάταξης. Η ΕΛΑΣ λειτουργεί ήδη ως καταλύτης που επιταχύνει εξελίξεις οι οποίες μέχρι πρότινος εκδηλώνονταν αργά και κυρίως στο παρασκήνιο. Οι επόμενες ημέρες, με σταθμούς τις αποφάσεις της Νέας Αριστεράς, τις εσωκομματικές διεργασίες στον ΣΥΡΙΖΑ και τις νέες δημοσκοπικές μετρήσεις, αναμένεται να καθορίσουν τη νέα ανθρωπογεωγραφία της ελληνικής Κεντροαριστεράς και τους συσχετισμούς που θα διαμορφωθούν γύρω από το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα.