Σοβαρή προειδοποίηση για τους κινδύνους που εγκυμονεί το τοξικό νέφος από τη φωτιά στο εργοστάσιο ανακύκλωσης στο Ωραιόκαστρο απηύθυναν ο καθηγητής Αναλυτικής Χημείας του Πανεπιστημίου Αθηνών, Νίκος Θωμαΐδη και ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ, Θοδωρής Βασιλακόπουλος. Ads Μιλώντας στο ΕΡΤ», ο καθηγητής εξήγησε ότι από την καύση πλαστικών και άλλων οργανικών υλικών απελευθερώνονται χιλιάδες χημικές ουσίες, αρκετές από τις οποίες είναι ιδιαίτερα τοξικές ή ακόμη και καρκινογόνες. Ads «Η καύση τέτοιων υλικών παράγει χιλιάδες ουσίες. Υπάρχουν κατηγορίες που χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα τοξικές και κάποιες καρκινογόνες», ανέφερε. Ads Όπως εξήγησε, στο νέφος περιλαμβάνονται πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες, διοξίνες, πτητικές οργανικές ενώσεις, μέταλλα και άλλοι επικίνδυνοι ρύποι. Ads Οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι για την υγεία
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα αιωρούμενα σωματίδια PM2.5, τα οποία, όπως είπε, εισχωρούν βαθιά στο αναπνευστικό σύστημα και αποτελούν τη σημαντικότερη άμεση απειλή για την υγεία.
Ο καθηγητής τόνισε ότι οι ευπαθείς ομάδες και όσοι πάσχουν από αναπνευστικά προβλήματα δεν θα πρέπει να εκτίθενται καθόλου στο νέφος.
«Οι άνθρωποι που έχουν σοβαρά αναπνευστικά προβλήματα και γενικά οι ευπαθείς ομάδες δεν θα πρέπει να έρχονται καθόλου σε επαφή με τέτοια νέφη», υπογράμμισε.
Οι συστάσεις προς τους πολίτες
Ο Νίκος Θωμαΐδης συνέστησε στους πολίτες να παραμένουν σε κλειστούς χώρους, διατηρώντας κλειστά τα παράθυρα, ενώ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση και στη σωστή χρήση των κλιματιστικών.
Όπως διευκρίνισε, οι συσκευές θα πρέπει να λειτουργούν αποκλειστικά με ανακύκλωση του εσωτερικού αέρα και όχι με εισαγωγή αέρα από το εξωτερικό περιβάλλον, ώστε να αποφεύγεται η είσοδος των ρύπων μέσα στις κατοικίες.
Σύμφωνα με τον καθηγητή, το νέφος δεν παραμένει μόνο στην περιοχή της Θεσσαλονίκης, αλλά μεταφέρεται μέσω της ατμόσφαιρας σε μεγάλες αποστάσεις.
«Το νέφος έχει ήδη φτάσει και στην Αττική. Έχει γίνει ανίχνευση σωματιδίων και στην Αττική», ανέφερε.
Όπως πρόσθεσε, οι ρύποι αναμένεται να διασπαρούν σε μεγάλο μέρος του Αιγαίου, καθώς και στην Κεντρική και Νότια Ελλάδα, με τις συγκεντρώσεις τους να μειώνονται όσο απομακρύνονται από την εστία της πυρκαγιάς.
Ποια είναι τα πρώτα συμπτώματα έκθεσης
Αναφερόμενος στις επιπτώσεις στην υγεία, ο Νίκος Θωμαΐδης εξήγησε ότι τα πρώτα σημάδια έκθεσης σε ένα τέτοιο νέφος είναι η έντονη οσμή και ο ερεθισμός.
«Το πρώτο σύμπτωμα είναι ο ερεθισμός. Η οσμή μάς ειδοποιεί ότι πρέπει να προστατευτούμε. Όταν αρχίζει ο ερεθισμός, σημαίνει ότι έχουμε περάσει σε επίπεδο σοβαρής έκθεσης», τόνισε, καλώντας τους πολίτες να περιορίσουν στο ελάχιστο την έκθεσή τους στους ρύπους.
Βασιλακόπουλος: Συνέπειες και μέτρα αυτοπροστασίας – Πώς χρησιμοποιούμε σωστά τα κλιματιστικά
Τη χρήση μάσκας από όσους βρίσκονται κοντά στην περιοχή όπου έχει αναπτυχθεί το τοξικό νέφος συνέστησε ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ, Θοδωρής Βασιλακόπουλος, μιλώντας στο ΕΡΤnews, τονίζοντας ότι ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δείξουν οι πολίτες με αναπνευστικά και καρδιαγγειακά νοσήματα.
Όπως ανέφερε, το ιδανικό θα ήταν όλοι όσοι βρίσκονται κοντά στην πληγείσα περιοχή να φορούν μάσκα έως ότου καθαρίσει η ατμόσφαιρα, καθώς αναπόφευκτα εισπνέουν αιωρούμενα τοξικά σωματίδια που εισέρχονται στον οργανισμό.
Ο ίδιος επισήμανε ότι οι άνθρωποι με αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά προβλήματα είναι περισσότερο ευάλωτοι και θα πρέπει να επικοινωνήσουν με τον θεράποντα ιατρό τους, προκειμένου να εξεταστεί αν χρειάζεται προσωρινή προσαρμογή της φαρμακευτικής τους αγωγής, όπως αύξηση της δόσης ή άλλη τροποποίηση, ανάλογα με την κατάστασή τους.
«Όποιος εμφανίσει έντονα συμπτώματα πρέπει να εξεταστεί»
Ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ στάθηκε ιδιαίτερα στην περίπτωση πολιτών που θεωρούν ότι είναι υγιείς, αλλά εμφανίσουν έντονα συμπτώματα μετά την έκθεση στο νέφος.
Όπως είπε, συμπτώματα όπως έντονος βήχας, δύσπνοια, παραγωγή φλεγμάτων ή αίσθημα σφιξίματος στο στήθος δεν πρέπει να αποδίδονται αποκλειστικά στο νέφος, αλλά μπορεί να υποδηλώνουν υποκείμενη και αδιάγνωστη νόσο, όπως άσθμα ή χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ).
Για τον λόγο αυτό συνέστησε οι πολίτες να απευθύνονται σε πνευμονολόγο, ώστε να εξεταστούν, να τεθεί διάγνωση και, εφόσον χρειάζεται, να λάβουν την κατάλληλη θεραπεία.
Μάλιστα, σημείωσε ότι στα συγκεκριμένα νοσήματα υπάρχει σημαντική υποδιάγνωση, καθώς –όπως ανέφερε– περίπου ένας στους δύο ανθρώπους που πάσχουν δεν γνωρίζει ότι έχει τη νόσο.
Αντίθετα, όπως εξήγησε, οι άνθρωποι χωρίς υποκείμενα προβλήματα υγείας συνήθως εμφανίζουν ελάχιστα ή καθόλου συμπτώματα από μια παροδική επιβάρυνση της ατμόσφαιρας.
Παράλληλα υπογράμμισε ότι οι σοβαρές επιπτώσεις της ατμοσφαιρικής ρύπανσης σχετίζονται κυρίως με τη μακροχρόνια έκθεση και όχι με ένα πρόσκαιρο επεισόδιο, όπως αυτό που καταγράφεται τώρα. Όπως είπε, από τη στιγμή που η πηγή της ρύπανσης έχει σταματήσει να εκπέμπει και τα τοξικά σωματίδια σταδιακά θα απομακρυνθούν από την ατμόσφαιρα, δεν αναμένεται σημαντικός κίνδυνος για μακροχρόνιες συνέπειες.
Πώς μεταφέρονται τα σωματίδια
Ερωτηθείς για τον τρόπο με τον οποίο ταξιδεύουν τα τοξικά σωματίδια, ο κ. Βασιλακόπουλος διευκρίνισε ότι δεν αποτελεί αντικείμενο της ειδικότητάς του και παρέπεμψε σε μετεωρολόγους και ειδικούς της φυσικής της ατμόσφαιρας.
Ωστόσο εξήγησε ότι, λόγω του πολύ μικρού βάρους τους, τα σωματίδια μπορούν να αιωρούνται και να μεταφέρονται με τον άνεμο, ενώ η διάρκειά τους στην ατμόσφαιρα εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες και τη φορά των ανέμων.
Όπως ανέφερε, στην προκειμένη περίπτωση η ύπαρξη ανέμων συνέβαλε στη διασπορά του νέφους προς το Αιγαίο, γεγονός που μείωσε τη συγκέντρωση των τοξικών σωματιδίων στον αέρα και, κατά συνέπεια, την ποσότητα που εισπνέουν οι πολίτες.
Οι οδηγίες προστασίας
Ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ υπενθύμισε ότι οι οδηγίες προστασίας είναι οι ίδιες για κάθε μεγάλη πυρκαγιά, ανεξάρτητα από το είδος της.
Συγκεκριμένα, συνέστησε:
Όσοι δεν έχουν σοβαρό λόγο να βρίσκονται έξω, να παραμένουν στο σπίτι.
Να κρατούν κλειστά τα παράθυρα.
Να χρησιμοποιούν χωρίς φόβο τα κλιματιστικά των κατοικιών, καθώς αυτά ανακυκλώνουν τον εσωτερικό αέρα και δεν εισάγουν αέρα από το εξωτερικό περιβάλλον.
Στα αυτοκίνητα να επιλέγεται η λειτουργία ανακύκλωσης του εσωτερικού αέρα και όχι η εισαγωγή αέρα από το εξωτερικό περιβάλλον.
Όσοι χρειαστεί να κινηθούν σε εξωτερικούς χώρους, ιδιαίτερα κοντά στην πυρκαγιά, να φορούν μάσκες υψηλής προστασίας (τύπου Ν95 ή αντίστοιχες), οι οποίες, όπως είπε, μπορούν να συγκρατήσουν περίπου το 95% των αιωρούμενων σωματιδίων.
Τέλος, συνέστησε στους πολίτες, όταν επιστρέφουν στο σπίτι μετά από παραμονή σε εξωτερικό χώρο, να κάνουν μπάνιο με άφθονο νερό, ώστε να απομακρύνουν από το δέρμα, τη μύτη και τους βλεννογόνους τα μικροσωματίδια που έχουν επικαθίσει. Παράλληλα, οι μάσκες που έχουν χρησιμοποιηθεί θα πρέπει να απορρίπτονται και να μην επαναχρησιμοποιούνται.