Η στέγαση έχει μετατραπεί σε απρόσιτη πολυτέλεια με τις τιμές των ενοικίων να καλπάζουν με ρυθμούς πολύ ταχύτερους από εκείνους των καθαρών αποδοχών των εργαζομένων.
Στην ελληνική πρωτεύουσα, η ραγδαία ανάπτυξη των βραχυχρόνιων μισθώσεων τύπου Airbnb και η δραματική έλλειψη διαθέσιμων ακινήτων για μακροχρόνια ενοικίαση έχουν οδηγήσει σε ένα εκρηκτικό κοκτέιλ.
Στην Αθήνα, το κόστος στέγασης απορροφά πλέον ένα δυσανάλογα μεγάλο μέρος του εισοδήματος, γεγονός που αποδίδεται στην έλλειψη ακινήτων και την εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων
Οι εργαζόμενοι, που έρχονται αντιμέτωποι με το γενικότερο κύμα ακρίβειας, καλούνται πλέον να διαθέσουν ένα μεγάλο μέρος του μηνιαίου εισοδήματός τους αποκλειστικά και μόνο για να καλύψουν τα έξοδα ενός σπιτιού.
Μετά από μια μακρά περίοδο στασιμότητας λόγω της οικονομικής κρίσης, η αγορά ακινήτων παρουσιάζει μια εικόνα έντονης ανισορροπίας. Οι τιμές τόσο για αγορά όσο και για ενοικίαση έχουν σημειώσει ραγδαία άνοδο ειδικά στα μεγάλα αστικά κέντρα και στις τουριστικές περιοχές.
Μια νέα αποκαλυπτική έρευνα της πλατφόρμας TradingPedia αποδομεί τον μύθο ότι το πρόβλημα αφορά μόνο τις παραδοσιακά ακριβές πρωτεύουσες του βορρά. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η στέγαση έχει μετατραπεί σε απρόσιτη πολυτέλεια κυρίως στις πόλεις του ευρωπαϊκού νότου, με τις τιμές των ενοικίων να κινούνται σε πλήρη αναντιστοιχία με την αγοραστική δύναμη των μισθωτών.
Η έρευνα, η οποία ανέλυσε τη σχέση του μέσου ενοικίου για ένα διαμέρισμα ενός δωματίου στο κέντρο 127 πόλεων με τον μέσο καθαρό μισθό, κατατάσσει τον ευρωπαϊκό νότο στις πιο επιβαρυμένες περιοχές.
Η ανάλυση βασίζεται σε στοιχεία σχετικά με τα ενοίκια και τους μέσους καθαρούς μισθούς που προέρχονται από το Numbeo, με έμφαση στο μηνιαίο κόστος ενοικίασης ενός διαμερίσματος στα κέντρα των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών πόλεων, με ημερομηνία αναφοράς τον Μάιο του 2026.
Ενώ η Λισαβόνα οδηγεί την κούρσα της ακρίβειας, με το ενοίκιο να απορροφά το εξωπραγματικό 99,15% του μηνιαίου εισοδήματος, η Αθήνα ακολουθεί αυτό το ανησυχητικό μοτίβο, επιβεβαιώνοντας τη βαθιά κρίση που βιώνουν οι Έλληνες ενοικιαστές.
Η πρωτεύουσα της Ελλάδας μετριέται με το διόλου ευκαταφρόνητο 54,1% με τις μέσες απολαβές να υπολογίζονται στα 1.157 ευρώ.
Στο σύνολο της χώρας, ούτε λίγο ούτε πολύ το 28,9% του πληθυσμού δαπανά πάνω από το 40% του εισοδήματος του για στέγη σύμφωνα με τα στοιχεία της Εurostat, όταν ο αντίστοιχος μέσος ευρωπαϊκός όρος εκτιμάται στο 8,2%.
Γενικότερα η νότια Ευρώπη φαίνεται να είναι ιδιαίτερα ευάλωτη. Οι ισπανικές και ιταλικές πόλεις κυριαρχούν με τη Βαρκελώνη, τη Βαλένθια, τη Νάπολη και τη Ρώμη να απαιτούν όλες μεταξύ 60% και 70% του μέσου καθαρού μισθού για το ενοίκιο. Σε πολλές από αυτές τις πόλεις, η τουριστική ζήτηση, η αύξηση των βραχυπρόθεσμων ενοικιάσεων και η περιορισμένη προσφορά κατοικιών συνεχίζουν να ωθούν τις τιμές πέρα από τα όρια που μπορούν ρεαλιστικά να αντέξουν τα νοικοκυριά.
Στο αντίθετο άκρο, αρκετές πόλεις της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης παραμένουν σχετικά προσιτές, αν ληφθούν υπόψη οι τοπικοί μισθοί. Η Γερμανία εμφανίζεται ιδιαίτερα προσιτή, με πόλεις όπως το Έσσεν, το Μάνχαϊμ, η Νυρεμβέργη και η Δρέσδη να επιτρέπουν στους κατοίκους να διατηρούν μεταξύ 76% και 81% του μισθού τους μετά την πληρωμή του ενοικίου.
Το Έσσεν κατατάσσεται ως η πιο προσιτή στην Ευρώπη, σύμφωνα με τη λίστα. Γνωστή ως η βιομηχανική καρδιά της Γερμανίας, σήμερα αποτελεί μία από τις πιο πράσινες πόλεις της Ευρώπης, γεγονός που, σε συνδυασμό με το χαμηλότερο κόστος διαβίωσης (σε σύγκριση με πόλεις όπως το Μόναχο ή η Φρανκφούρτη), την καθιστά ιδανικό προορισμό για μια οικονομική διαβίωση.
Το μέσο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα στο κέντρο της πόλης ανέρχεται σε μόλις 551,56 €, ποσό που αντιστοιχεί μόνο στο 18,9% των τοπικών μηνιαίων μισθών. Στη δεύτερη θέση βρίσκεται το Μάνχαϊμ, το οποίο, εκτός από βιομηχανικό και εμπορικό κέντρο, είναι επίσης πανεπιστημιακή πόλη, καθώς φιλοξενεί το διάσημο Πανεπιστήμιο του Μάνχαϊμ. Εδώ, οι ενοικιαστές, συμπεριλαμβανομένων πολλών φοιτητών, ξοδεύουν κατά μέσο όρο 804 ευρώ το μήνα ή περίπου το ένα πέμπτο του τυπικού τοπικού εισοδήματος για στέγαση.
Οι ελβετικές πόλεις ξεχωρίζουν επίσης στην κατάταξη ως καλές επιλογές για ενοικίαση με βάση τον τοπικό μισθό, παρά το γεγονός ότι έχουν από τα υψηλότερα ενοίκια στην Ευρώπη. Στη Ζυρίχη, το μέσο ενοίκιο ενός διαμερίσματος ξεπερνά τα 2.600 ευρώ το μήνα, το υψηλότερο ποσό μεταξύ των 127 πόλεων που εξετάστηκε, ωστόσο οι εξαιρετικά υψηλοί μισθοί (7.424,32 ευρώ το μήνα, καθαρά) σημαίνουν ότι οι κάτοικοι διατηρούν σχεδόν το 65% του εισοδήματός τους μετά την πληρωμή του ενοικίου.
Η Βασιλεία, η Βέρνη και η Λωζάνη παρουσιάζουν όλες εξίσου υψηλά ενοίκια, αλλά όσον αφορά την αναλογία ενοικίου προς εισόδημα, είναι ακόμη πιο προσιτές.
Οι πόλεις της Σκανδιναβίας συνεχίζουν επίσης να παρουσιάζουν σχετική σταθερότητα. Στην Κοπεγχάγη, το Άαρχους, το Όσλο και το Μπέργκεν, τα ενοίκια παραμένουν υψηλά σε απόλυτους αριθμούς, αλλά αντισταθμίζονται από υψηλότερα εισοδήματα και χαμηλότερους δείκτες ενοικίου προς εισόδημα σε σύγκριση με πολλές πόλεις της νότιας Ευρώπης.