Η τρέχουσα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και η σύγκρουση με το Ιράν αποτελούν ένα σημείο καμπής που ενδέχεται να αποδειχθεί πιο οδυνηρό για τις Ηνωμένες Πολιτείες από τις ιστορικές αποτυχίες στο Βιετνάμ ή το Ιράκ, εξηγεί ο Ρόμπερτ Κάγκαν σε μεγάλη συνέντευξη του στη Le Monde. Ads Ο Κάγκαν, διακεκριμένος ερευνητής στο Brookings Institution και ειδικός σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, υποστηρίζει ότι, σε αντίθεση με προηγούμενες κρίσεις όπως το Περλ Χάρμπορ ή ο πόλεμος του Ιράκ –όπου η αμερικανική ισχύς τελικά αποκαταστάθηκε ή σταθεροποιήθηκε–, η τρέχουσα αναμέτρηση με το Ιράν μεταβάλει ριζικά τη γεωπολιτική ισορροπία υπέρ της Τεχεράνης. Ads Οι απόψεις του Αμερικανού θεωρητικού, που πρόσκειται στους νεοσυντηρητικούς, έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς αναφέρεται και στην εσωτερική πολιτική κατάσταση και σε μεγάλο βαθμό δικτατορία» που έχει εγκαθιδρύσει ο Τραμπ. Ads Σύμφωνα με τον Κάγκαν, το Ιράν έχει αναδειχθεί στην κυρίαρχη δύναμη της περιοχής, ελέγχοντας πλέον το Στενό του Ορμούζ, γεγονός που καθιστά το πυρηνικό οπλοστάσιο δευτερεύουσας σημασίας. Ads .Η αδυναμία των ΗΠΑ να εγγυηθούν πλέον την ελευθερία της ναυσιπλοΐας σημαίνει ότι οι Αμερικανοί απώλεσαν ένα κρίσιμο εργαλείο επιρροής. Η Τεχεράνη έχει αποδείξει την ανθεκτικότητά της απέναντι σε δεκαετίες οικονομικών κυρώσεων και βομβαρδισμών, εκτιμώντας ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ της, ακόμη και απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ.
Η ικανότητα του Ιράν να διαταράσσει την παγκόσμια οικονομία με ελάχιστο κόστος —χρησιμοποιώντας, για παράδειγμα, ένα drone για να παραλύσει τη ναυτιλία στο Στενό του Ορμούζ— καθιστά τις στρατιωτικές επεμβάσεις της Ουάσιγκτον εξαιρετικά δαπανηρές και αμφίβολης αποτελεσματικότητας.
Η εξέλιξη αυτή επηρεάζει άμεσα τις διεθνείς συμμαχίες, με τον Ντόναλντ Τραμπ να εμφανίζεται αποδυναμωμένος στη σκηνή της παγκόσμιας διπλωματίας. Κατά την επίσκεψή του στο Πεκίνο τον Μάιο, ο Αμερικανός πρόεδρος δεν κατάφερε να αποσπάσει υποχωρήσεις από τον Σι Τζινπίνγκ για το ιρανικό ζήτημα.
Αντιθέτως, ο Κινέζος ηγέτης εκμεταλλεύτηκε την κατάσταση για να προωθήσει τις δικές του προτεραιότητες, κυρίως όσον αφορά την Ταϊβάν. Η απόφαση των ΗΠΑ να αναστείλουν μια συμφωνία πώλησης όπλων στην Ταϊβάν, μετά τις πιέσεις, εκλήφθηκε από τους αναλυτές ως μια σημαντική παραχώρηση άνευ ανταλλάγματος, ενισχύοντας το κύρος της Κίνας ως «σταθεροποιητικής δύναμης».
Για την Ευρώπη, τα συμπεράσματα του Κάγκαν είναι δυσοίωνα. Υποστηρίζει ότι η εποχή κατά την οποία οι ΗΠΑ εγγυούνταν την ευρωπαϊκή ασφάλεια έχει παρέλθει οριστικά, καθώς ο Τραμπ υπονομεύει ενεργά τις μεταπολεμικές συμμαχίες όπως το ΝΑΤΟ. Ο Κάγκαν προειδοποιεί ότι η Ευρώπη πρέπει πλέον να προετοιμαστεί για να αντιμετωπίσει τρεις «αρπακτικές δυνάμεις»: τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και την Κίνα.
Δηλώνει τέλος ότι η εσωτερική κατάσταση στις Ηνωμένες Πολιτείες προκαλεί έντονη ανησυχία. Ο Κάγκαν χαρακτηρίζει τις σημερινές ΗΠΑ ως μια «σε μεγάλο βαθμό δικτατορία», όπου η δικαιοσύνη και οι υπηρεσίες πληροφοριών (FBI, CIA) βρίσκονται υπό τον πλήρη έλεγχο του προέδρου, ενώ θεμελιώδη δικαιώματα, όπως η ελευθερία του Τύπου, καταπατούνται.
Η αμφισβήτηση της δημοκρατικής διαδικασίας, όπως φοβάται ο ίδιος, αποτελεί τον επόμενο μεγάλο κίνδυνο για τη σταθερότητα της χώρας. Υπό αυτό το πρίσμα, ο Κάγκανκαλεί την Ευρώπη να εγκαταλείψει κάθε προσπάθεια κατευνασμού του Τραμπ και να στηρίξει ενεργά τις δημοκρατικές δυνάμεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ.
