Σε ένα περίεργο καρδιογράφημα, που ανεβοκατεβάζει τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα τις τιμές του πετρελαίου διεθνώς, έχει εξελιχθεί η περίφημη διαδικασία διαπραγμάτευσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Γύρω στις 17:30 (ώρα Ελλάδος) η γνωστή ιστοσελίδα Axios μετέδωσε την είδηση πως ΗΠΑ και Ιράν έχουν καταλήξει σε ένα κείμενο με τη μορφή του memorandum of understanding (μνημονίου κατανόησης) διάρκειας 60 ημερών, που βεβαίως θα συνοδεύεται από την επέκταση της εκεχειρίας. Όλα αυτά ενώ χθες (27/5), το απομεσήμερο, διαψεύστηκε η είδηση αυτή, η οποία είχε κυκλοφορήσει σε διεθνείς διπλωματικούς κύκλους και κυρίως, με πηγή αξιωματούχους του Ιράν και αναμεταδότη ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων που εδρεύει στην Τεχεράνη.
Ήταν το Reuters που το βράδυ της Τετάρτης είχε διαψεύσει αυτές τις πληροφορίες για να επανέλθει 24 ώρες αργότερα το Axios με ανάρτηση που δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης της σιγουριάς της γνωστής δημοσιογραφικής ιστοσελίδας.
Το πρωτοσέλιδο δημοσίευμα του Axios, σχετικά με το μνημόνιο.
Ωστόσο, το Axios ξεκαθαρίζει πως το κείμενο αυτό είναι στα χέρια του Ντόναλντ Τραμπ και πως αυτός θα είναι ο τελευταίος που θα αποφασίσει αν ισχύει ή όχι.
Χθες, αργά το απόγευμα, οι πληροφορίες περί επίτευξης συμφωνίας είχαν κατακρημνίσει τις τιμές του πετρελαίου. Δύο με τρεις ώρες αργότερα, το βράδυ της Τετάρτης, η διάψευση αυτής της πληροφορίας είχε προκαλέσει αναστροφή της τάσης των τιμών.
Οι παγκόσμιες αγορές, οι παραγωγές χώρες του Κόλπου και οι μεγάλοι πελάτες των υδρογονανθράκων του Ιράν και των Εμιράτων του Περσικού, καθώς και της Σαουδικής Αραβίας, δηλαδή η Κίνα, η Ιαπωνία, το Βιετνάμ, η Ινδία, το Πακιστάν και το Μπαγκλαντές, αναμένουν με αγωνία στο ακουστικό τους για το εάν ή όχι θα ισχύσει η πληροφορία που ανάρτησε η ιστοσελίδα Axios, με πηγή δύο Αμερικανούς αξιωματούχους.
Οι εν λόγω Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι οι όροι της συμφωνίας είχαν σε μεγάλο βαθμό συμφωνηθεί μέχρι την Τρίτη, αλλά και οι δύο πλευρές έπρεπε να λάβουν έγκριση από την ανώτατη ηγεσία τους.
Οι ίδιοι ισχυρίστηκαν ότι οι Ιρανοί επανήλθαν αργότερα, δηλώνοντας πως διέθεταν τις απαραίτητες εγκρίσεις και ήταν έτοιμοι να υπογράψουν. Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές ενημέρωσαν τον Τραμπ για τις λεπτομέρειες της τελικής συμφωνίας και εκείνος ζήτησε μερικές ημέρες για να το σκεφτεί.
«Ο πρόεδρος μετέφερε στους μεσολαβητές ότι θέλει δύο μέρες για να το σκεφτεί», δήλωσε χαρακτηριστικά Αμερικανός αξιωματούχος.
Σύμφωνα με τους Αμερικανούς αξιωματούχους, το 60ήμερο μνημόνιο θα ορίζει ότι η ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ θα πραγματοποιείται χωρίς εμπόδια. Ένας Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι αυτό σημαίνει πως δεν θα υπάρχουν διόδια, ούτε παρενοχλήσεις, καθώς και ότι το Ιράν θα πρέπει να απομακρύνει όλες τις νάρκες από τα Στενά εντός 30 ημερών.
Παράλληλα, θα αρθεί ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ, αλλά αυτό θα γίνει αναλογικά με την αποκατάσταση της εμπορικής ναυτιλίας, σημείωσε η ίδια πηγή.
Το μνημόνιο θα περιλαμβάνει επίσης τη δέσμευση του Ιράν να μην επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικού όπλου. Επιπλέον, θα ορίζεται ότι τα πρώτα ζητήματα προς διαπραγμάτευση κατά τη διάρκεια του 60ήμερου «παραθύρου» θα είναι ο τρόπος διάθεσης του πολύ υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, καθώς και ο τρόπος αντιμετώπισης του ιρανικού εμπλουτισμού.
Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ θα δεσμευτούν να συζητήσουν την ελάφρυνση των κυρώσεων και την αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων. Το μνημόνιο θα περιλαμβάνει επίσης τη συζήτηση για έναν μηχανισμό που θα βοηθήσει το Ιράν να αρχίσει να παραλαμβάνει αγαθά και ανθρωπιστική βοήθεια.