Σε πρόσφατη συνέντευξή του σε ουκρανικό Μέσο, ο αρχιστράτηγος των ουκρανικών δρόνων Ρόμπερτ Μπρόβντι ισχυρίστηκε ότι οι Ρώσοι αντιγράφουν μετά μανίας τα μη επανδρωμένα πολεμικά συστήματα «Made in the Ukraine».
Ο Μπρόβντι αποκάλυψε ότι η Ρωσία ενισχύει διαρκώς και μαζικά τη στελέχωση του σώματος μη επανδρωμένων όπλων του στρατού της. Στην αρχή του τρέχοντος έτους η δύναμη του συγκεκριμένου σώματος ήταν 86.000 άτομα. Ως το τέλος του 2026, ο στόχος των Ρώσων είναι το ένστολο προσωπικό που θα υπηρετεί στο drone division, υπό κάθε ειδικότητα (χειριστές, τεχνικοί, ειδικοί σε τομείς όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη και οι τηλεπικοινωνίες κ.α.), να αριθμεί 168.000 άτομα.
Ο 50χρονος Ρόμπερτ Μπρόβντι, με τη μακριά γενειάδα και το σαρκοβόρο, λυκίσιο βλέμμα του αντάρτη αρχικαπετάνιου, είναι ο δεύτερος πιο μισητός Ουκρανός για τους Ρώσους, επικηρυγμένος και καταζητούμενος σχεδόν όσο και ο υπ’ αριθμόν ένα στόχος, ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Μια διά ζώσης συνάντηση με τον Μπρόβντι προϋποθέτει μια διαδικασία που ελάχιστα διαφέρει από απαγωγή: όσοι, ελάχιστοι, δημοσιογράφοι κατόρθωσαν να φτάσουν κοντά του, μεταφέρθηκαν σαν επικίνδυνοι κρατούμενοι, με μαύρες μάσκες στα μάτια και κουκούλες, σαν αιχμάλωτοι, χωρίς να έχουν την παραμικρή αίσθηση της απόστασης που διανύουν έως το κρησφύγετό του.
Οι ρωσικές «μαϊμούδες»
Πριν από τον πόλεμο, ο Μπρόβντι θεωρούνταν ύποπτος για σκοτεινές συναλλαγές με το καθεστώς του Βλαντιμίρ Πούτιν. Εντούτοις, αφότου επιστρατεύτηκε, δεν έμεινε καμία σκιά περί της φιλοπατρίας του, καθώς ρίχτηκε με πάθος στον πόλεμο για την υπεράσπιση της Ουκρανίας, έστω και αν η παραμονή του στην πρώτη γραμμή του πυρός δεν τον ικανοποίησε. Πίστευε ότι θα μπορούσε να προσφέρει απείρως πιο χρήσιμες και αποτελεσματικές υπηρεσίες εάν ηγούνταν μιας ομάδας χειριστών drone. Την οποία και δημιούργησε, συγκεντρώνοντας χομπίστες και επαγγελματίες άσχετους με τον στρατό, οι οποίοι ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά του.
Και, φυσικά, ο καθένας έφερε μαζί και το παιχνίδι του, κατά κανόνα τα τετρακόπτερα Mavic της γνωστής κινεζικής DJI. Ο Μπρόβντι βάφτισε την ομάδα του «Τα γεράκια του Μαγιάρου», όπου «Μαγιάρος» (Madyar στα ουκρανικά) είναι ο ίδιος, καθώς κατάγεται από το Ούζχοροντ, μια πόλη πολύ κοντά στα σύνορα της Ουκρανίας με την Ουγγαρία. «Τα γεράκια του Μαγιάρου» ξεκίνησαν από αναγνώριση στόχων από αέρος και παρακολούθηση των κινήσεων του εχθρού και σταδιακά έστησαν μια αξιοθαύμαστη πολεμική μηχανή με μη επανδρωμένα μέσα.
Κλείσιμο
Ο Μπρόβντι δεν χάνει ευκαιρία να περιπαίζει τη ρωσική ηγεσία, κομπάζοντας για τις επιτυχίες των ουκρανικών δυνάμεων. Και στ’ αλήθεια ξεσαλώνει κάθε φορά που οι ουκρανικοί δρόνοι βρίσκουν τον στόχο τους, πλήττοντας στρατηγικής σημασίας υποδομές του εχθρού, ακόμη και βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια, εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από τη βάση τους.
Ομως, ως επικεφαλής του μη επανδρωμένου οπλοστασίου και, όπως αποδεικνύεται εκ των πραγμάτων, της πιο αποτελεσματικής δύναμης που διαθέτει στις τάξεις του ο ουκρανικός στρατός, ο Ρόμπερτ Μπρόβντι δεν έχει πλέον διάθεση για θριαμβολογία και πανηγυρισμούς. Αντιθέτως, εκφράζει ανοιχτά τον φόβο -και δη υπό μορφή αναπόφευκτης εξέλιξης- ότι η Ουκρανία θα απολέσει το στρατηγικό πλεονέκτημα που είχε κατακτήσει με τα drones της εις βάρος της Ρωσίας. «Οι Ρώσοι διαθέτουν τεχνογνωσία σε αρκετούς τομείς, αλλά κατά κανόνα κοπιάρουν τα δικά μας drones.
Ο «Μαγιάρος», όπως είναι το παρατσούκλι του Νο2 καταζητούμενου Ουκρανού μετά τον Ζελένσκι, δεν είναι καν στρατιωτικός, (ήταν έμπορος σπόρων), αλλά κατάφερε ισχυρά πλήγματα στον στρατό του Πούτιν
Απαγορεύεται από το δίκαιο της Πνευμ. Ιδιοκτησίας η καθ΄οιονδήποτε τρόπο παράνομη χρήση/ιδιοποίηση του παρόντος, με βαρύτατες αστικές και ποινικές κυρώσεις για τον παραβάτη
Γιατί είναι γι’ αυτούς πιο εύκολο να αντιγράψουν παρά να εφεύρουν κάτι από την αρχή», υποστηρίζει ο Ουκρανός mastermind του σύγχρονου μη επανδρωμένου ανταρτοπολέμου. Συμπληρώνει, μάλιστα, ότι οι Ρώσοι, παρά την τρομακτική ενίσχυση του τμήματος drones, δεν προβλέπεται να απειλήσουν την υπεροχή της Ουκρανίας σε δύο νευραλγικής σημασίας τομείς: τον απομακρυσμένο και κεντρικό έλεγχο των στρατιωτικών δρόνων, καθώς και τις δορυφορικές επικοινωνίες.
«Οι Ρώσοι στρατηγοί θα αποσπάσουν εκατομμύρια ρούβλια από τον κρατικό προϋπολογισμό για να ενισχύσουν το σώμα των drones. Από αυτά, όπως γίνεται πάντα στη Ρωσία, ένα τμήμα του κονδυλίου θα υπεξαιρεθεί. Το υπόλοιπο χρήμα θα διοχετευτεί στην παραγωγή του εξοπλισμού. Οπότε, μοιραία, το πλήθος των μη επανδρωμένων συστημάτων στο μέτωπο του πολέμου θα αυξηθεί κατά πολύ».
Μπόνους αλά videogame
Ο Ρόμπερτ Μπρόβντι, ένας άνθρωπος που έως τη ρωσική εισβολή, τον Φεβρουάριο του 2022, δεν είχε καμία σχέση με τον στρατό και τον πόλεμο, καθώς ήταν επιχειρηματίας (έμπορος σπόρων, σιτηρών και δημητριακών), αποδείχθηκε εντέλει ότι διέθετε έμφυτη στρατηγική αντίληψη – και πολύ υψηλού επιπέδου, μάλιστα. Εξ ου και ο Ζελένσκι καρατόμησε για χάρη του τον συνταγματάρχη Βαντίμ Σουχαρέφσκι, τον πρώτο ανώτατο διοικητή των Δυνάμεων Μη Επανδρωμένων Συστημάτων (Unmanned Systems Forces/USF ή SBS στα ουκρανικά), δηλαδή του ξεχωριστού σώματος που, σε μια παγκόσμια πρωτοπορία, κατάρτισαν οι Ουκρανοί εν μέσω πολέμου με τη Ρωσία.
O αρχιστράτηγος των ουκρανικών drones κατάφερε να στήσει μια αξιοθαύμαστη πολεμική μηχανή με μη επανδρωμένα μέσα
Καθώς δεν είχε περάσει ποτέ από στρατιωτική εκπαίδευση, ο Μπρόβντι εφάρμοσε μια μεθοδολογία διοίκησης εντελώς ιδιότυπη – και σαφέστατα «ανορθόδοξη» κατά τη συμβατική στρατιωτική λογική. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η θέσπιση των ανταμοιβών, όπως γίνεται στα βιντεοπαιχνίδια, όπου όσο καλύτερες είναι οι επιδόσεις του παίκτη τόσο περισσότερα τα οφέλη που του παρέχει το σύστημα. Σε ό,τι αφορά τις USF, ο Μπρόβντι όρισε ότι οι μονάδες εκείνες που καταφέρνουν επιτυχημένα πλήγματα στον εχθρό, τόσο στο πεδίο της μάχης όσο και σε εγκαταστάσεις κ.λπ., θα επιβραβεύονται με χρηματικό έπαθλο, ώστε να «αγοράσουν» επιπλέον δρόνους.
Ο Μπρόβντι, ενώ παραμένει κρυμμένος σε άκρως απόρρητη τοποθεσία και φυλασσόμενος σαν εθνικός θησαυρός κάπου στην Ουκρανία, παρακολουθεί στενά και άγρυπνα οποιαδήποτε εξέλιξη αφορά το μη επανδρωμένο οπλοστάσιο του αντιπάλου. Και όχι μόνο ως προς την τεχνολογία και τον οπλισμό των δρόνων καθαυτών, αλλά και σε ό,τι αφορά, π.χ., τη δορυφορική πλοήγησή τους. Ετσι, γνωρίζει ότι οι Ρώσοι αναπτύσσουν τη δική τους εκδοχή του Starlink, του κυκλώματος δορυφορικού Ιντερνετ που δημιούργησε ο Ιλον Μασκ.
Τον Φεβρουάριο του 2026, ο υπουργός Αμυνας της Ουκρανίας Μιχαΐλο Φεντόροφ κατάφερε να πείσει τον Μασκ να απενεργοποιήσει τους δέκτες της Starlink στη Ρωσία. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, τα ουκρανικά drones βρέθηκαν σε πλεονεκτική θέση, καθώς εξακολούθησαν να αξιοποιούν τη σύνδεση στο δίκτυο Starlink, έτσι ώστε να μην αντιμετωπίζουν προβλήματα στην πλοήγηση, ακόμη και σε περιοχές όπου η λήψη ραδιοσυχνοτήτων και GPS είναι αδύναμη ή και αδύνατη.
Επ’ αυτού ο Μπρόβντι λέει ότι το αντι-Starlink των Ρώσων δεν θα είναι εξίσου αποδοτικό όσο το πρωτότυπο που έχει στη διάθεσή της η Ουκρανία, προοπτικά όμως ενδέχεται να αποδειχθεί επαρκές για να υποστηρίξει τις επιδρομές των ρωσικών δρόνων.
Ζήτημα κόστους
H General Cherry είναι μια ουκρανική εταιρεία κατασκευής δρόνων. Αυτοκατατάσσεται στην κατηγορία «miltech», δηλαδή των ιδιωτικών επιχειρήσεων οι οποίες όμως δραστηριοποιούνται στον κλάδο των στρατιωτικών εξοπλισμών. Σήμερα, η General Cherry παράγει 100.000 drones ετησίως για πολεμική χρήση, κυρίως από τον ουκρανικό στρατό, με τον οποίο, προφανώς, συνεργάζεται στενά. Φαντάζει απίστευτο, αλλά η General Cherry, όπως και πολλές άλλες ουκρανικές κατασκευάστριες δρόνων, ιδρύθηκε εν μέσω του πολέμου με τη Ρωσία, μόλις το φθινόπωρο του 2023.
Εκτοτε παράγει και βελτιώνει διαρκώς παραλλαγές στο ίδιο κατά βάση μοντέλο, το οποίο η ίδια σχεδίασε κοπιάροντας τον ελαφρύ ρωσικό δρόνο «Μολνίγια», με τη μέθοδο της αντίστροφης μηχανολογίας (reverse engineering), δηλαδή με την αποσυναρμολόγηση και την αντιγραφή. Τελευταία εκδοχή αυτού του δρόνου είναι η «Χμαρίνκα», κάτι σαν τηλεκατευθυνόμενο μοντέλο αεροπλάνου, με άνοιγμα φτερών 1,96 μ., εμβέλεια πτήσης έως 50 χλμ., αυτονομία 60 λεπτών, με ανώτατη ταχύτητα τα 140 χλμ./ώρα.
Εχει δυνατότητα μεταφοράς εκρηκτικών υλών βάρους έως 7 κιλά και μπορεί να πλήξει στόχους όπως τεθωρακισμένα οχήματα, αποθήκες πολεμικού υλικού κ.α. Ωστόσο, το πιο αξιοπρόσεκτο χαρακτηριστικό του είναι το χαμηλό κόστος, περίπου στα 1.000 δολάρια ανά μονάδα. Και αυτό είναι εξόχως σημαντικό, δεδομένου ότι δρόνοι σαν τη Χμαρίνκα χρησιμοποιούνται συχνά σε ρόλο «καμικάζι» σαμποτέρ, σε επιθέσεις (μη επανδρωμένης) αυτοκτονίας. Πριν από δύο μήνες, η General Cherry υπέγραψε συμβόλαιο συνεργασίας με τη Wilcox Industries, με την προοπτική της παραγωγής δρόνων στο Νιου Χάμσιρ.
Το γεγονός ότι μια αμερικανική εταιρεία συνάπτει συμφωνία με μια νεοσύστατη κατασκευάστρια από την εμπόλεμη Ουκρανία αποτυπώνει την τρέχουσα κατάσταση στην παγκόσμια αγορά πολεμικών δρόνων: Οι Ουκρανοί έχουν το προβάδισμα, κυρίως επειδή η κυβέρνηση Ζελένσκι διέκρινε από νωρίς ότι πρέπει να επενδύσει σοβαρά στους στρατιωτικούς δρόνους, στην πράξη να στείλει στο μέτωπο ακόμη και τα drone-παιχνίδια, μαζί με οποιονδήποτε ήταν εξοικειωμένος με τον χειρισμό τους. Συνειδητοποιώντας ότι με τα συμβατικά μέσα δεν θα είχε καμία τύχη απέναντι στο οπλοστάσιο του ρωσικού στρατού, η ανώτατη διοίκηση των ουκρανικών Ενόπλων Δυνάμεων επέλεξε, επί της ουσίας, τη μέθοδο του ανταρτοπολέμου. Ενός αντάρτικου, όμως, με μη επανδρωμένα μέσα, τα οποία δρουν οπουδήποτε, σε αέρα, ξηρά και νερό.
Η κεντρική ιδέα του Ζελένσκι και του επιτελείου του ήταν να μεγιστοποιήσουν την εγχώρια παραγωγή drones, με την υψηλότερη δυνατή τεχνολογία και το χαμηλότερο δυνατό κόστος. Ετσι, οι Ουκρανοί εκμεταλλεύτηκαν τη σχετική υστέρηση των Ρώσων σε ό,τι αφορά τα drones. Οι Ρώσοι βασίζονταν κυρίως στη συντριπτική κυριαρχία τους στο πεδίο της μάχης, αλλά με συμβατικά όπλα, παρότι διαθέτουν σημαντικές δυνάμεις σε μη επανδρωμένα μέσα. Εντέλει, όμως, όταν οι Ρώσοι συνήλθαν από τον αιφνιδιασμό, αντιλήφθηκαν ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των σαμποτάζ, των απωλειών σε ανθρώπινο και υλικό δυναμικό, οφείλεται στις εντελώς απρόβλεπτες επιθέσεις των ουκρανικών drones.
Τα οποία, βέβαια, ακόμη και όταν καταστρέφονται, δεν επιβαρύνουν τον ουκρανικό στρατό ούτε με απώλειες μάχιμων στρατιωτών ούτε με σοβαρή οικονομική ζημία. Επιπλέον, οι Ουκρανοί έχουν το προνόμιο να δοκιμάζουν αμέσως, απευθείας από το εργοστάσιο στο πεδίο της μάχης, κάθε καινούριο ή βελτιωμένο μοντέλο. Φυσικά, αυτό ισχύει και για τους Ρώσους, αλλά με χρονοκαθυστέρηση.
Πώς οι ΗΠΑ έχασαν το τρένο
Η συμφωνία της General Cherry με τη Wilcox Industries αποτελεί εμμέσως μια παραδοχή ότι οι Αμερικανοί έχουν μείνει πίσω στην κούρσα εξέλιξης και επιχειρησιακής χρήσης των πολεμικών δρόνων – ακριβώς όπως συνέβη και στη Ρωσία. Το Πεντάγωνο ζήτησε από την κυβέρνηση Τραμπ ένα ουρανομήκες κονδύλι, πάνω από 13 δισ. δολάρια, μόνο και μόνο για την επιτάχυνση της μελέτης και παραγωγής μη επανδρωμένων πολεμικών μέσων, εφοδιασμένων με εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης, χάρη στις οποίες τα drones του άμεσου μέλλοντος δεν θα εκτελούν απλώς τις εντολές και δεν θα ανταποκρίνονται μόνο στις εντολές του χειριστή τους, αλλά θα αυτενεργούν: oι δρόνοι με ΤΝ θα είναι σε θέση να συνεκτιμούν όλες τις παραμέτρους, να συνδυάζουν όλα τα δεδομένα από τους αισθητήρες τους και να κρίνουν πότε και πού θα χτυπήσουν τον εχθρό.
Ωστόσο, πίσω από αυτό το φουτουριστικό -πλην απολύτως ρεαλιστικό- όραμα για τις πολεμικές συγκρούσεις του αύριο, υπάρχει η αμείλικτη αλήθεια της στοιχειώδους, ψυχρής και στεγνής λογιστικής. Οπως την παρουσιάζει ο Αλεξ Ρόσλιν, εκπρόσωπος μιας άλλης ουκρανικής κατασκευάστριας δρόνων, της Wild Hornets: «Διασταυρωμένα στοιχεία επιβεβαιώνουν ότι μόνο τα drones της δικής μας εταιρείας έχουν εξουδετερώσει 1.738 πολεμικά μέσα του εχθρού, προξενώντας ζημία ύψους 1,69 δισ. δολαρίων».
Το βασικό μοντέλο της Wild Hornets είναι ο δρόνος Sting, ένα μη επανδρωμένο ιπτάμενο μέσο που μπορεί να φτάσει έως και τα 280 χλμ./ώρα σε τελική ταχύτητα, να ανέβει έως και στα 7.000 μ. σε ύψος. Η δυνατότητα του Sting ως προς τη μεταφορά εκρηκτικών είναι μικρή, αλλά, όπως επισημαίνει ο Αλεξ Ρόσλιν, «στον πόλεμο του Ιράν, οι Αμερικανοί εκτοξεύουν πυραύλους Patriot. Οι Patriot δεν βρίσκονται σε αφθονία, καθώς ο καθένας τους κοστίζει 4 εκατ. δολάρια. Και με αυτούς οι Αμερικανοί βάλλουν εναντίον των ιρανικών drones Shahed.
Αρα, με βάση τα στοιχεία που έχουμε, χρησιμοποιήθηκαν 300 Patriot για 300 Shahed, δηλαδή οι Αμερικανοί ξόδεψαν 1,2 δισ. δολάρια, για μια επιχείρηση που εμείς θα φέρναμε εις πέρας με τους δρόνους Sting. Με συνολικό κόστος περίπου 600.000 δολαρίων. Κι αυτή η χαοτική διαφορά κόστους μιλά από μόνη της». Ο Ρόσλιν έχει δίκιο: τα drones Shahed κοστίζουν 50.000 δολάρια έκαστο, ενώ οι Sting το πολύ 2.000 δολάρια. Δηλαδή, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι και ο Ρόμπερτ Μπρόβντι αποδεικνύονται ανώτεροι του Βλαντιμίρ Πούτιν στα Mαθηματικά και τη λογιστική των δρόνων, αντί για τη λογική των συμβατικών όπλων.
Φωτογραφίες: REUTERS
Συνεχίζοντας σε αυτό τον ιστότοπο αποδέχεστε την χρήση των cookies στη συσκευή σας όπως περιγράφεται στην πολιτική cookies
Μάθετε περισσότερα εδώ
Αποδοχή