Για πολλές χώρες που παράγουν πετρέλαιο και φυσικό αέριο, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει δημιουργήσει νέες «ευκαιρίες» ή κινδύνους. Υπάρχουν χώρες που καταφέρνουν να επωφεληθούν από τις αναταράξεις που προκαλούνται στην παγκόσμια αγορά όπως η Ρωσία, κάποιες άλλες που μένουν πίσω και κρατούν στάση αναμονής, ενώ η κατάσταση πρόκειται να διαρκέσει και να έχει μακροχρόνιες συνέπειες στην παγκόσμια οικονομία.
Μία από τις χώρες που φαίνεται να επωφελείται από την κατάσταση είναι η Νορβηγία, σύμφωνα με ανάλυση του BBC. Από τότε που ξέσπασε ο πόλεμος στην Ουκρανία, οι χώρες της Δύσης επιδίωξαν να μειώσουν την εξάρτησή τους από το ρωσικό αέριο, όμως η Νορβηγία ενίσχυσε την παραγωγή της και έδειξε την ικανότητά της να επικαλύψει ένα μέρος του κενού που δημιουργήθηκε στην παγκόσμια αγορά.
Από την άλλη, ο Καναδάς προσπαθεί να αναδειχθεί ως « ένας σταθερός, αξιόπιστος και προβλέψιμος» παραγωγός ενέργειας. Η χώρα έχει καταφέρει να κερδίσει μερίδιο από την αυξανόμενη ζήτηση.
Ωστόσο, η Ρωσία φαίνεται να είναι η μεγαλύτερη κερδισμένη από την κρίση. Η χαλάρωση των κυρώσεων από τις ΗΠΑ και τις άλλες χώρες έχει επιτρέψει στη Μόσχα να επαναδραστηριοποιηθεί στην παγκόσμια αγορά, την ώρα που οι πωλήσεις πετρελαίου της Ρωσίας στην Ινδία έχουν αυξηθεί κατά 50%.
Εκτιμάται ότι η Ρωσία θα μπορούσε να κερδίσει έως και 5 δισεκατομμύρια δολάρια περισσότερο μέχρι το τέλος Μαρτίου, ενώ ορισμένες προβλέψεις μιλούν για τη μεγαλύτερη χρονιά εσόδων από πετρέλαιο από το 2022.
Διαβάστε: Δημοσκόπηση Reuters / Οι Αμερικανοί προεξοφλούν χερσαία εισβολή Τραμπ στο Ιράν – αλλά δεν τη στηρίζουν
Τα εμπόδια στην παραγωγή πετρελαίου στη Μέση Ανατολή, και ιδίως στις περιοχές που ελέγχονται από το Κατάρ, επηρεάζουν εταιρείες όπως η ExxonMobil, ενώ πολλοί Αμερικανοί παραγωγοί πετρελαίου, δεν έχουν τη δυνατότητα να αυξήσουν γρήγορα την παραγωγή τους.
Η υψηλή κατανάλωση πετρελαίου και φυσικού αερίου στις ΗΠΑ τις καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτες στην άνοδο των τιμών. Από τη θέρμανση των σπιτιών μέχρι την κατανάλωση το καλοκαίρι, οι Αμερικανοί είναι οι μεγαλύτεροι χρήστες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο, γεγονός που τους καθιστά εκτεθειμένους στις αυξήσεις τιμών.
Την ίδια ώρα, η Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίες εξαρτώνται από εισαγόμενα καύσιμα, είναι επίσης με την πλάτη στον τοίχο. Η εξάρτηση από το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο σημαίνει ότι οι τιμές ενέργειας είναι πιθανό να συνεχίσουν να αυξάνονται, προκαλώντας πληθωριστικές πιέσεις που μπορεί να οδηγήσουν σε μειώσεις της οικονομικής ανάπτυξης και αυξήσεις στον πληθωρισμό.
Επίσης, η Ασία, που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη Μέση Ανατολή για τις προμήθειες πετρελαίου, αντιμετωπίζει επίσης μεγάλες προκλήσεις. Χώρες όπως η Νότια Κορέα, η Ινδία και η Κίνα ανησυχούν για τις επιπτώσεις της κρίσης στην ενεργειακή τους ασφάλεια.
Η Ινδία, από την άλλη, εκμεταλλεύεται τις προσωρινές ευκαιρίες για να στραφεί στη Ρωσία, ενώ η Κίνα, έχοντας επενδύσει στην αύξηση των αποθεμάτων της, φαίνεται πιο προστατευμένη από τις διαταραχές στην αγορά.
Διαβάστε: Ισπανία / Σημαντική μείωση του ΦΠΑ στα καύσιμα, μέτρα για την κατανάλωση ενέργειας από τα νοικοκυριά και πάγωμα ενοικίων
Το Reuters αναλύει επίσης τον πόλεμο Ισραήλ–Ιράν μέσα από το πρίσμα «κερδισμένων και χαμένων», επισημαίνοντας ότι, σε πολιτικό επίπεδο, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ενισχύεται στο εσωτερικό του Ισραήλ, ενώ άλλοι διεθνείς παίκτες, όπως οι ΗΠΑ και χώρες του Κόλπου, βρίσκονται σε πιο δύσκολη θέση, καθώς αυξάνεται η πίεση για διαχείριση της κρίσης.
Παράλληλα, ο πόλεμος αναδιαμορφώνει τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή, δημιουργώντας ευκαιρίες για ορισμένες δυνάμεις να ενισχύσουν την επιρροή τους. Η ευρύτερη περιφερειακή σταθερότητα πάντως δοκιμάζεται και εντείνεται η αβεβαιότητα για την επόμενη ημέρα.
Η Washington Post εστιάζει με ανάλυση στις παγκόσμιες οικονομικές συνέπειες του πολέμου, επισημαίνοντας ότι η σύγκρουση έχει προκαλέσει ισχυρό ενεργειακό σοκ, επηρεάζοντας ιδιαίτερα τις οικονομίες της Ευρώπης και της Ασίας που εξαρτώνται από εισαγωγές ενέργειας.
Παρά την ένταση, σημειώνει ότι το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα δείχνει μέχρι στιγμής ανθεκτικότητα και δεν έχει εμφανίσει συστημική κρίση, αν και οι κίνδυνοι για πληθωρισμό, επιβράδυνση ανάπτυξης ή ακόμη και ύφεση παραμένουν υψηλοί αν η σύγκρουση παραταθεί.
Η Vox σε σχετική ανάλυση υποστηρίζει ότι ο πόλεμος δημιουργεί νέους «κερδισμένους» στο διεθνές σύστημα, με βασικό παράδειγμα τη Ρωσία, η οποία ωφελείται από την άνοδο των τιμών ενέργειας και τη μετατόπιση της διεθνούς προσοχής από την Ουκρανία.
Παράλληλα, το ρεπορτάζ τονίζει ότι η σύγκρουση αναδιατάσσει τις ισορροπίες ισχύος, αποδυναμώνει τη δυτική συνοχή σε ορισμένα μέτωπα και ενισχύει χώρες που επωφελούνται από την ενεργειακή αστάθεια, αναδεικνύοντας τον πόλεμο όχι μόνο ως περιφερειακή σύγκρουση αλλά ως παράγοντα παγκόσμιας γεωπολιτικής ανακατανομής.