Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να επιδιώκει την απομάκρυνση του προέδρου της Κούβας Μιγκέλ Ντίας Κανέλ από την εξουσία, στο πλαίσιο μυστικών διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Αβάνας για το μέλλον της χώρας. Ads Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις συνομιλίες, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν καταστήσει σαφές στους Κουβανούς διαπραγματευτές ότι η παραμονή του Ντίας-Κανέλ στην προεδρία αποτελεί εμπόδιο για οποιαδήποτε συμφωνία.
Η πρόταση της Ουάσιγκτον δεν φαίνεται να στοχεύει σε πλήρη αλλαγή καθεστώτος, αλλά περισσότερο σε μια συμβολική πολιτική αναδιάταξη.
«Πιστεύω ότι θα έχω την τιμή να καταλάβω την Κούβα», δήλωσε ο Τραμπ χθες. Όταν πιέστηκε να απαντήσει, αρνήθηκε να διευκρινίσει αν θα επρόκειτο για διπλωματική ή στρατιωτική κίνηση, λέγοντας απλώς: «Νομίζω ότι μπορώ να κάνω ό,τι θέλω». Ads Διαβάστε: Στόχος: Κούβα / Η «φαιά» μάζωξη στο Μαϊάμι, η «Ασπίδα της Αμερικής» και το «Δόγμα Ντονρόε»
Η αμερικανική πλευρά φέρεται να πιέζει για την απομάκρυνση του σημερινού προέδρου, αφήνοντας όμως ανέπαφο το ευρύτερο σύστημα εξουσίας που κυβερνά την Κούβα από την επανάσταση του 1959, γράφουν οι New York Times.
Η κυβέρνηση Τραμπ, στο πλαίσιο της στρατηγικής της για την άσκηση πίεσης στην κουβανική κυβέρνηση, έχει απαγορεύσει τις εισαγωγές πετρελαίου από το εξωτερικό.
Παράλληλα, δεν έχει τεθεί ζήτημα απομάκρυνσης μελών της οικογένειας Κάστρο, τα οποία εξακολουθούν να θεωρούνται οι βασικοί φορείς πραγματικής εξουσίας στη χώρα.
Ο Ραούλ Γκιγιέρμο Κάστρο, εγγονός του Ραούλ αδελφού του Φιντέλ , έχει διαδραματίσει ρόλο βασικού διαπραγματευτή με τις Ηνωμένες Πολιτείες, επικοινωνώντας απευθείας με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, γιο Κουβανών μεταναστών. Πιθανότατα θα συνεχίσει να καθοδηγεί την κυβέρνηση μετά την αποχώρηση του Ντίαζ-Κανέλ, ανέφερε η ίδια πηγή.
Σε μια 90λεπτη συνέντευξη Τύπου την Παρασκευή, ο Ντίας-Κανέλ αναγνώρισε για πρώτη φορά τις συνεχιζόμενες συνομιλίες με την κυβέρνηση των ΗΠΑ και απέδωσε τα οικονομικά προβλήματα της χώρας και τις παρατεταμένες διακοπές ρεύματος στο εμπορικό εμπάργκο της Ουάσιγκτον, και ειδικότερα στον αποκλεισμό πετρελαίου που έχει επιβάλει ο Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Ντίας-Κανέλ, που βρίσκεται στην προεδρία από το 2018, ανέλαβε την εξουσία ως διάδοχος του Ραούλ Κάστρο, αδελφού του ιστορικού ηγέτη της κουβανικής επανάστασης Φιντέλ Κάστρο.
Ωστόσο πολλοί αναλυτές τον θεωρούν περισσότερο συμβολικό ηγέτη παρά πραγματικό κέντρο λήψης αποφάσεων, καθώς σημαντικοί μοχλοί ισχύος βρίσκονται στα χέρια του στρατού και οικονομικών οργανισμών που ελέγχονται από το κομουνιστικό κόμμα.
Κατά τη διάρκεια της θητείας του, η Κούβα βίωσε σοβαρή οικονομική κρίση και μαζική μετανάστευση πολιτών, ενώ το 2021 ξέσπασαν οι μεγαλύτερες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις των τελευταίων δεκαετιών.
Ο Ντίας-Κανέλ απάντησε τότε με αυστηρή καταστολή, καλώντας τους υποστηρικτές της κυβέρνησης να «αντιμετωπίσουν» τους διαδηλωτές και προχωρώντας σε μαζικές συλλήψεις και φυλακίσεις.
Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η απομάκρυνσή του θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για οικονομικές μεταρρυθμίσεις και μεγαλύτερη πρόσβαση αμερικανικών επιχειρήσεων στην κουβανική αγορά. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον ζητεί την απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων και την απομάκρυνση ορισμένων ηλικιωμένων στελεχών του καθεστώτος που παραμένουν πιστά στις ιδέες της επανάστασης.
Η στρατηγική της κυβέρνησης Τραμπ φαίνεται να στοχεύει σε μια σταδιακή οικονομική μεταμόρφωση της Κούβας και σε μεγαλύτερη εξάρτηση της χώρας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, χωρίς όμως να επιδιώκεται άμεση κατάρρευση του πολιτικού συστήματος.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε επίσης να αποτελέσει πολιτική νίκη για τον Τραμπ στο εσωτερικό των ΗΠΑ, παρουσιάζοντας την απομάκρυνση ενός ηγέτη αριστερής κυβέρνησης ως διπλωματική επιτυχία.
Παράλληλα, η Ουάσιγκτον ασκεί έντονη οικονομική πίεση στην Κούβα, ενισχύοντας το εμπάργκο. Ο Ντίας-Κανέλ έχει αποδώσει τα σοβαρά ενεργειακά προβλήματα και τις εκτεταμένες διακοπές ρεύματος της χώρας ακριβώς σε αυτές τις αμερικανικές κυρώσεις.
Οι συνομιλίες μεταξύ των δύο χωρών συνεχίζονται σε ευαίσθητο διπλωματικό περιβάλλον. Κουβανοί αξιωματούχοι φαίνεται να αναγνωρίζουν ότι η προεδρία Ντίας-Κανέλ έχει προκαλέσει προβλήματα, ωστόσο αναζητούν τρόπο να προχωρήσουν σε αλλαγές χωρίς να φανεί ότι υπακούουν άμεσα σε πιέσεις της Ουάσιγκτον.
Παρά την πιθανή απομάκρυνση του προέδρου, αρκετοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η πραγματική εξουσία στην Κούβα βρίσκεται αλλού, κυρίως στον στρατό και στο ισχυρό οικονομικό δίκτυο που ελέγχει βασικούς τομείς της οικονομίας. Έτσι, ακόμη και μια τέτοια αλλαγή ηγεσίας ενδέχεται να έχει περισσότερο συμβολικό παρά ουσιαστικό χαρακτήρα για το πολιτικό μέλλον της χώρας.