Η ποίηση παλεύει να ξορκίσει τον τρόμο στη Γάζα. Ο Mosab Abu Toha είναι 33 χρονών, ποιητής, συγγραφέας, καθηγητής, βιβλιοθηκονόμος και σχολιαστής. Γεννήθηκε στη Γάζα από την οποία αναγκάστηκε να φύγει το Δεκέμβριο του 2023, αφού προηγουμένως είχε συλληφθεί από τους Iσραηλινούς. Κέρδισε το βραβείο Πούλιτζερ του 2025 για τα άρθρα του στο περίφημο New Yorker, που περιγράφουν “την φυσική και συναισθηματική σφαγή στη Γάζα, τα άρθρα “που συνδυάζουν το ρεπορτάζ σε βάθος με την οικειότητα των αναμνήσεων, ώστε να αναδείξουν την Παλαιστινιακή εμπειρία από τον, πάνω από ενάμιση χρόνο, πόλεμο με το Ισραήλ”.
Έχει γράψει δύο ποιητικές συλλογές “Forest of noise” και “Things you may find hidden in my ear.”
Έχει ιδρύσει τη δημόσια βιβλιοθήκη Edward Said στη Γάζα. Aν κάπου εδώ μπλοκάρει ο νεότερος αναγνώστης και αναρωτηθεί ποιος στο διάολο είναι αυτός ο Εdward Said, ας του πούμε πριν καταφύγει στην τεχνητή νοημοσύνη ότι είναι ο σπουδαιότερος διανοητής της Παλαιστίνης με αμερικανική υπηκοότητα, καθηγητής φιλολογίας στο πανεπιστήμιο Κολούμπια και θεμελιωτής του κλάδου των μετααποικιακών σπουδών. Το σπουδαιότερο έργο του είναι η διατύπωση της θεωρίας του Οριενταλισμού, του τρόπου δηλαδή που ο δυτικός κόσμος βλέπει την ανατολή, μέσα από τα μυωπικά γυαλιά της ανωτερότητας του.
Χαρακτηριστική είναι η απάντηση της AI στο ερώτημα μου, ποιος Παλαιστίνος έχει κερδίσει Νόμπελ. Μου απάντησε ότι δεν υπάρχει κανένας Παλαιστινίος που έχει κερδίσει Νόμπελ διότι η Παλαιστίνη δεν έχει κρατική οντότητα. Ότι υπάρχει κάποιος επιστήμονας ονόματι Omar Yagi, που είχε πάρει υποψηφιότητα για νόμπελ αλλά δεν το κέρδισε ποτέ. Ο Omar Yagi καθηγητήςτου Μπέρκλεΐ γεννημένος σε Παλαιστινιακό καταυλισμό, κέρδισε το Νόμπελ Χημείας το 2025. (μην πιστεύετε τυφλά ότι σας λέει η τεχνητή νοημοσύνη)
Ο Mosab Abu Toha μπορεί να εξαναγκάστηκε να ζει στις ΗΠΑ, αλλά εξακολουθεί καθημερινά να παρακολουθεί και να μεταδίδει ειδήσεις από το δράμα της Παλαιστίνης. Δίνει αριθμούς και ονόματα νεκρών, που καθημερινά προστίθενται στα θύματα των ισραηλινών. Παιδάκια και οικογένειες ολόκληρες ξεκληρίζονται από βομβαρδισμούς που κανένας δεν ελέγχει, διότι υποτίθεται ότι στη Γάζα έχει επέλθει ειρήνη. Δημοσιεύει φοβερές εικόνες στο λογαριασμό του στο X, από τις μαζικές ταφές ανώνυμων νεκρών, που φτάνουν καθημερινά στη Γάζα. Πρόσφατη είναι η συνταρακτική παραλαβή και ταφή κιβωτίων που περιείχαν μέλη ανθρωπίνων σωμάτων τα οποία ήταν αδύνατο να ταυτοποιηθούν- και το μόνο που ταυτοποιούσαν είναι η Ισραηλινή βαρβαρότητα.
Βαρβαρότητα, που με την πρόσφατη ανατριχιαστική αποκάλυψη της εξαέρωσης Παλαιστινίων με ειδικά χημικά όπλα, τοποθετεί το Ισραήλ σε ανώτερη κλίμακα από το τρίτο Ράιχ.
Ο Μοsab αυτές τις μέρες με αφορμή τη συμμετοχή του Ισραήλ στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες μας θυμίζει και τους πάνω από 600 Παλαιστινίους αθλητές που δολοφονήθηκαν από τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς. Και με αφορμή την ημέρα του Παλαιστινίου γιατρού, που γιορτάζεται στις 2 Φλεβάρη μας θυμίζει σπουδαίους γιατρούς που μαρτύρησαν και μαρτυρούν ακόμα στα χέρια των ισραηλινών ναζιστών.
Δεν συνελάμβαναν τυχαίους γιατρούς οι Ισραηλινοί. Δεν βασάνιζαν και δεν βασανίζουν τυχαίους γιατρούς. Δεν δολοφόνησαν και δεν δολοφονούν τυχαίους γιατρούς.
Αλλά διάλεξαν και διαλέγουν κορυφαίους επιστήμονες, διευθυντές νοσοκομείων, διεθνώς αναγνωρισμένους. Γιατί μισούν την την Παλαιστινιακή ανωτερότητα, μισούν το γεγονός ότι οι Παλαιστίνιοι είναι οι πιο μορφωμένοι μεταξύ των Αράβων. Τους μισούν γιατί τους χαλάνε το αφήγημα της κατώτερης φυλής, που δεν δικαιούται μερίδιο στη γη Χαναάν.
Ο διευθυντής της ορθοπεδικής κλινικής του νοσοκομείου Αl Shifa, διάσημος ορθοπεδικός χειρουργός dr Adnan Al-Bursh, συνελήφθη από τους ισραηλινούς το καλοκαίρι του 2024 για λόγους “εθνικής ασφάλειας”. Τέσσερις μήνες αργότερα κατέληξε νεκρός από βασανιστήρια ανείπωτα. Κατέληξε νεκρός από βιασμούς μέχρι θανάτου-βιασμούς μέχρι θανάτου το ξαναγράφω και υπάρχουν μάρτυρες γι’ αυτό… ήταν μόνο 49 ετών.
Ένας άλλος σπουδαίος γιατρός, ο Dr Hossam Abu Safiya διευθυντής κι αυτός στο νοσοκομείο Al Adwan, κρατείται ακόμα, πάνω από ένα χρόνο τώρα, χωρίς δίκη, σε απάνθρωπες συνθήκες και η υγεία του κινδυνεύει ανά πάσα στιγμή. Ο γιατρός αυτός, είχε το ελάττωμα να παραμένει στο νοσοκομείο του, παρά τους βομβαρδισμούς και να προσπαθεί να σώσει όσο περισσότερους ανθρώπους γινόταν και κυρίως παιδιά. Είναι ο άνθρωπος που βάδισε με την άσπρη ρόμπα του την ιατρική, ανάμεσα στα χαλάσματα απέναντι σε ένα ισραηλινό τανκ. Είναι ο άνθρωπος που έγινε σύμβολο και που δεν πρέπει να επιτρέψουμε να γίνει νεκρό σύμβολο. Να γίνει ένας ακόμα νεκρός, στην αλυσίδα εκείνων που φωνάζουμε στις διαδηλώσεις ότι ζουν, για να παρηγοριόμαστε. Τί είδους ειρήνη είναι αυτή, τι είδους δικαιοσύνη;
Ο Mosab Abu βομβαρδίζει καθημερινά με αναρτήσεις για την Παλαιστίνη, που πάντα επισημαίνουν την ευθύνη των μέσων ενημέρωσης. Πως μπορεί όμως κανείς να γράφει ποιήματα μέσα σ’ αυτή την φοβερή πραγματικότητα;
Απέναντι στην αγριότητα και το σαδισμό τι άραγε μπορεί να προσφέρει η ποίηση;
Aς διαβάσουμε δύο ποιήματα του Mosab από τη συλλογή “Things may may find hidden in my ear” που είναι υποψήφια για λογοτεχνικό βραβείο στις ΗΠΑ.
We love what we have
We love what we have no matter how little,
because if we don’t everything will be gone. If we don’t
we will no longer exist, since there will be nothing here for us.
What’s here is something that we are still
building. It’s something we cannot yet see
because we are part of it.
Some day soon this building will stand on its own while we will be the trees that protect it from the fierce wind, the trees that will give shade to children sleeping inside or playing on swings.
Untitled
We staff our suitcases with pictures
and memories
They feel very heavy on the ground
We can’t carry them, neither can the roads
They scar the surface of the earth.