Οι μέρες συνεχίζουν να είναι δύσκολες. Διότι μετά τα δύο πολύνεκρα δυστυχήματα στη Ρουμανία με τους οπαδούς του ΠΑΟΚ και στα Τρίκαλα με τις εργαζόμενες στη βιομηχανία «Βιολάντα» έρχεται η ώρα να πέσει η αυλαία με τις αναγνωρίσεις και το τελευταίο αντίο. Οι στιγμές είναι δραματικές για τους οικείους, τους φίλους και γενικότερα τους πολύ κοντινούς αυτών των ανθρώπων. Πολύ περισσότερο που πρόκειται για 12 συνολικά άτομα σε παραγωγικές ηλικίες. Παραγωγικές όχι μόνο ως προς τις δουλειές του, αλλά και ως προς το πόσα είχαν να προσφέρουν συναισθηματικά στους δικούς τους ανθρώπους, αλλά και στην κοινωνία. Σε όποια ηλικία και να χαθεί ένας άνθρωπος -πολύ περισσότερο ως θύμα δυστυχήματος- το νέο είναι δυσάρεστο, αλλά ασφαλώς και εκ του φυσικού υπάρχουν διαβαθμίσεις στον πόνο και τη στεναχώρια. Διότι άλλο είναι να φεύγει κάποιος πλήρης ημερών και οι δικοί του να έχουν να τον θυμούνται σε όλη τη μακρά διαδρομή του βίου και άλλο να χάνεται ένα παιδί, ένας νέος άνθρωπος ή κάποιος στην καλύτερη φάση των ωριμότητάς του. Όπως και να έχει το κλίμα βαραίνει για όλους ακόμη περισσότερο λόγω αφενός της εκτεταμένης κάλυψης των γεγονότων και αφετέρου λόγω των αναπάντητων γιατί. Γιατί ενώ υπήρξαν ενδείξεις -η περίφημη μυρωδιά- στο εργοστάσιο των Τρικάλων δεν ασχολήθηκε κανείς για να καλύψει τη βλάβη; Και γιατί τελικά το μαύρο βανάκι δεν κατάφερε ούτε να φρενάρει αποτελεσματικά, ούτε να αλλάξει πορεία, αλλά έπεσε πάνω στη νταλίκα; Οι ώρες που διανύουμε ανήκουν στη σιωπή, αλλά τα ερωτηματικά εξακολουθούν να απασχολούν, έστω σιωπηλά.
Βέβαια δεν λείπουν τα παρατράγουδα. Με αφορμή τις δύο τραγωδίες πολιτικά πρόσωπα, δημοσιολογούντες, φορείς, οργανισμοί και απλοί ιδιώτες αισθάνονται την ανάγκη να συμμετάσχουν στο συλλογικό πένθος με δηλώσεις χωρίς νόημα, αφού σε όλες τις περιπτώσεις λένε τα ίδια και τα ίδια, δηλαδή τα… αυτονόητα. Όπως έχει τραγουδήσει και ο Σαββόπουλος «Στα ρεζιλίκια μας τοκίζοντας / ποτέ κανείς δεν χάνει».Όπως λέει και οσοφός λαός «το χρήμα πολλοί εμίσησαν, τη δόξα ουδείς». Ο Θεός να την κάνει… δόξα! Παίδες ψυχραιμία! Και προπαντός σιωπή, κεφάλι σκυμμένο και βλέμμα χαμηλωμένο. Αν το καλοσκεφτεί κανείς η ζωή προχωράει μέσα από τα όχι.
Στη Θεσσαλονίκη βρέθηκε το βράδυ της Τετάρτης ο βουλευτής Ροδόπης της Νέας Δημοκρατίας Ευρυπίδης Στυλιανίδης, ο οποίος παρευρέθηκε και μίλησε για τη Θράκη στην εκδήλωση για την κοπή της πίτας του δραστήριου think tank της Θεσσαλονίκης Paremvasi, που εσχάτως δικαιολογεί πλήρως το όνομα του. Διότι υπό την καθοδήγηση του δραστήριου -Κομοτιναίου την καταγωγή- Σπύρου Ιγνατιάδη η Paremvasi παρεμβαίνει τακτικά σε ζητήματα πολιτικά, οικονομικά, κοινωνικά και πολιτιστικά. Είναι χαρακτηριστικό ότι η επόμενη εκδήλωση του think thank, θα πραγματοποιηθεί σε συνεργασία με το ΕΒΕΘ στις 27 Φεβρουαρίου, στις 6.30 το απόγευμα, στην αίθουσα εκδηλώσεων του Επιμελητηρίου, με θέμα «Γεωστρατηγική & ενέργεια: Επιπτώσεις για την οικονομία & την κοινωνία». Θα μιλήσουν ο Σπύρος Λιβανός, πρόεδρος της Helleniq Energy, ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Γιάννης Μανιάτης και ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων Κωνσταντίνος Φίλης, ενώ τη συζήτηση θα συντονίσει ο διεθνολόγος και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Μάνος Καραγιάννης.
Πέρα, όμως, από τα θέματα της Θράκης -τα προβλήματα και τις προοπτικές- που ανέπτυξε ο κ. Στυλιανίδης, θυμήθηκε ένα περιστατικό που αποτυπώνει -κατά κάποιο τρόπο- τη σύγχρονη Ελλάδα, τη νοοτροπία που υπάρχει και τις πρακτικές που χρησιμοποιούνται, ώστε τελικά το αποτέλεσμα να είναι μηδενικό. Όταν ως υπουργός στη δεκαετία του 2000 ζήτησε να δει που βρίσκονται οι μελέτες κάποιων έργων στην ιδιαίτερη πατρίδα του την Κομοτηνή, έμαθε τα εξής δύο εκπληκτικά πράγματα: Πρώτον, ότι το Πανθρακικό στάδιο σχεδιαζόταν με χωρητικότητα 80.000 θεατών -η Κομοτηνή έχει συνολικό πληθυσμό μεταξύ 50.000 και 60.000, κάτι που σημαίνει ότι υπήρχε πρόβλεψη και για όσα μωρά θα γεννιόντουσαν στην περιοχή (!)-, ενώ στο πλάνο έλευσης του σιδηρόδρομου στην Βιομηχανική Περιοχή της πόλης, η οποία δεν είχε και εξακολουθεί να μην έχει σιδηροδρομική σύνδεση, υπήρχε πρόβλεψη για επτά (αριθμητικά 7) γραμμές τρένων, σα να επ΄ροκειτο για την μεγαλύτερη βιομηχανική περιοχή στον πλανήτη!
Στην ερώτηση του για ποιο λόγο αυτά τα απαραίτητα για την περιοχή έργα σχεδιάζονταν με… φαραωνικό μέγεθος η απάντηση ήταν αφοπλιστική: Επειδή οι μελετητές πληρώνονται με βάση το κόστος του τελικού έργου και άρα όσο μεγαλύτερο και ακριβότερο έργο, τόσο μεγαλύτερη ήταν η αμοιβή που προκύπτει για τους ίδιους!
Ο Ευριπίδης Στυλιανίδης θυμήθηκε και κάτι άλλο, πιο πρόσφατο που έχει ενδιαφέρον. Όταν το 2020 έγινε η υβριδική επίθεση της Τουρκίας στον Έβρο, με δεκάδες χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες να προσπαθούν να… εισβάλλουν στην Ελλάδα και η συζήτηση για τον φράχτη στο ποτάμι βρέθηκε στο προσκήνιο, εκείνος κλήθηκε να μιλήσει στο Κοινοβούλιο της Βαυαρίας, σε μία εκδήλωση με εκατοντάδες συμμετέχοντες. Εκεί, λοιπόν, άκουσε τους Γερμανούς να ασκούν κριτική στην Ελλάδα γιατί προωθούσε πρόσφυγες και μετανάστες στην χώρα τους. Τότε τους έδειξε μια τοιχογραφία που υπάρχει στο χώρο με αναπαράσταση της Μάχης του Μαραθώνα και τους υπενθύμισε ότι από τα αρχαία χρόνια μέχρι τις μέρες μας οι Έλληνες πολεμούν για να προστατεύσουν την Ευρώπη, κάτι που τους ζήτησε να το σκεφτούν. Αξίζει να σημειωθεί ότι το κοινοβούλιο της Βαυαρίας στεγάζεται σε παλάτι που είχε κατασκευάσει τον 19ο αιώνα ο τότε βασιλιάς Λουδοβίκος Α΄ της Βαυαρίας (1786–1868), ο οποίος ανήκε στον Οίκο των Βίττελσμπαχ. Ο Λουδοβίκος Α΄ ήταν φιλέλληνας και γι’ αυτό υποστήριξε ενεργά την υποψηφιότητα του δευτερότοκου γιου του, Όθωνα, για τον ελληνικό θρόνο το 1832. Επίσης ως φιλέλληνας, είχε κοσμήσει τους τοίχους του κτιρίου με σκηνές, πρόσωπα και σύμβολα από την Αρχαία Ελλάδα, που φυσικά επιζούν μέχρι σήμερα.
Ο καταγόμενος από τη Θεσσαλονίκη, όπου γεννήθηκε το 1979, Αύγουστος Κορτώ είναι από τους πολυγραφότερους συγγραφείς της γενιάς του. Το τελευταίο του βιβλίο με τίτλο «Σταυραετός και Κούκος» (εκδόσεις Πατάκη) είναι ένα σκληρό μυθιστόρημα. Μια ηθογραφία της δεκαετίας του 1940 στην ελληνική επαρχία, όπου τα ήθη, τα έθιμα, αλλά και τα μίση κρατούν αιώνες. Όποιος παραβαίνει τους άγραφους νόμους αντιμετωπίζει προβλήματα, τα οποία για να ξεπεράσει πρέπει να επιστρατεύσει και την τελευταία ικμάδα των δυνάμεων του, κυρίως των ψυχικών, αλλά και των σωματικών. Στην προκειμένη περίπτωση της ιστορίας που γράφει ο Κορτώ δύο νέοι από γειτονικά χωριά, τα οποία χωρίζει άσβεστο μίσος, αγαπιούνται και φεύγουν μαζί στην Αθήνα, για να ζήσουν τη ζωή τους, χωρίς να κρατήσουν επαφές με τις ρίζες τους. Λίγα χρόνια μετά, το 1945 -η ημερομηνία δεν είναι τυχαία, αφού έχει προηγηθεί η σκληρή κατοχή και εξελίσσεται ο φονικός εμφύλιος- η Σμαρώ επιστρέφει με τα δυο της παιδιά, εκ των οποίων μόνο το ένα είναι του Μηνά που την έκλεψε. Η αναμενόμενη συνθήκη, με κανέναν στο χωριό της να μην την θέλει, δημιουργεί το πλαίσιο μιας ιστορίας επιβίωσης και εξιλέωσης, με φόντο μυστικά και ψέμματα επιβίωσης, τη νοοτροπία της εποχής, ένα μοναστήρι για τα ορφανά κορίτσια κι έναν αμφιβόλου σταθερότητας γάμο. Πέρα από την πλοκή η αναπαράσταση της εποχής και του περιβάλλοντος είναι πραγματικά συγκλονιστική. Ο συγγραφέας φωτίζει τη δεκαετία του 1940 μέσα από την καθημερινότητα των ανθρώπων μιας δύσκολης εποχής, που μοιραία κινείται στη σκιά των μεγάλων γεγονότων, χωρίς, μάλιστα, να τα επηρεάζει στο παραμικρό. Με αυτή την έννοια το «Σταυραετός και Κούκος» είναι ένα σκληρό μυθιστόρημα, το οποίο, όμως, λειτουργεί για τον αναγνώστη του χειμώνα λυτρωτικά.