Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη διάρκεια της εισαγωγικής του τοποθέτησης στο υπουργικό συμβούλιο, αναφερόμενος στις εκλογικές διαδικασίες πρότεινε τη δημιουργία Ειδικής Τριεδρικής Περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού.
Η πρόταση του πρωθυπουργού ήρθε με αφορμή την επέκταση του δικαιώματος της επιστολικής ψήφου από Έλληνες του εξωτερικού σε εθνικές εκλογές. Παράλληλα, πρόσθεσε πως οι έδρες Επικρατείας επανέρχονται στις 12, ενώ επανέλαβε πως δεν θα αλλάξει το όριο εισόδου των κομμάτων στη Βουλή, καθώς θα παραμείνει στο 3%.
Ο πρωθυπουργός ανέφερε χαρακτηριστικά στο υπουργικό συμβούλιο: «Είναι μια θεσμική μεταρρύθμιση που τόλμησε η κυβέρνηση και πρέπει να ολοκληρωθεί, υπερβαίνοντας τις όποιες δυσκολίες προέκυψαν το προηγούμενο διάστημα, όπως η φυσική παρουσία στις κάλπες. Πιστεύω ότι έχουμε ενσωματώσει τη θετική εμπειρία των ευρωεκλογών για να κάνουμε το επόμενο βήμα: Οι Έλληνες που μένουν εκτός Ελλάδας να μπορούν να επιλέξουν και συγκεκριμένο βουλευτή. Η πρόταση είναι πλήρης ισότητα, όπως προβλέπεται από το Σύνταγμα. Προτείνουμε μια ειδική τριεδρική περιφέρεια Απόδημου Ελληνισμού. Οι έδρες Επικρατείας επανέρχονται στις 12, όπως ίσχυε από το 1979. Τίποτα δεν αλλάζει στις άλλες έδρες, και το όριο μένει στο 3%».
«O απόδημος Ελληνισμός να αισθανθεί πως συμμετέχει ακόμη πιο ενεργά στα πολιτικά δρώμενα της χώρας»
«Στόχος της κυβέρνησης είναι ο απόδημος Ελληνισμός να αισθανθεί πως συμμετέχει ακόμη πιο ενεργά στα πολιτικά δρώμενα της χώρας», εξήγησε ο πρωθυπουργός, κάνοντας στη συνέχεια λόγο για «αυτονόητη εθνική επιλογή πέρα και πάνω από κομματικά τείχη». Εξέφρασε την ελπίδα να αποτελέσει κοινή απόφαση όλου του πολιτικού κόσμου, καθώς προανήγγειλε ότι η διαβούλευση θα ξεκινήσει σύντομα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το νομοσχέδιο αναμένεται να έρθει σύντομα στη Βουλή και δεν θα προβλέπει μόνο την εφαρμογή της επιστολικής ψήφου και στις εθνικές εκλογές, αλλά και τη ρύθμιση που προβλέπει τη δημιουργία μιας νέας εκλογικής περιφέρειας «απόδημου Ελληνισμού». Δηλαδή οι απόδημοι Έλληνες δεν θα ψηφίζουν το ψηφοδέλτιο Επικρατείας της Ελλάδας, αλλά θα έχουν ένα δικό τους ψηφοδέλτιο με υποψηφίους απ’ όλο τον κόσμο και θα επιλέγουν όχι μόνο κόμμα, αλλά, μέσω σταυρού, και δικό τους βουλευτή. Ουσιαστικά, το «ψηφοδέλτιο απόδημου Ελληνισμού» θα είναι κοινό.Υπενθυμίζεται πως σήμερα η εκπροσώπηση του απόδημου Ελληνισμού υπάρχει, αλλά, όπως προαναφέρθηκε, γίνεται αυτοματοποιημένα μέσω του Επικρατείας, όπου υποχρεωτικά υπήρχε ένας απόδημος Έλληνας στο ψηφοδέλτιο.
Σημειώνεται πως, για να εφαρμοστεί η ρύθμιση από τις αμέσως επόμενες εκλογές, απαιτείται πλειοψηφία 200 βουλευτών, με τον πρωθυπουργό να σημειώνει κατά τη διάρκεια της τοποθέτησής του στο υπουργικό συμβούλιο ότι θα υπάρξει συναίνεση από κόμματα της αντιπολίτευσης.
Το πρώτο μας θέμα το οποίο είναι θέμα εκτός ημερήσιας διάταξης του Υπουργικού Συμβουλίου, αλλά θεωρώ ότι είναι ένα ακόμα πολύ σημαντικό βήμα δημοκρατίας και εκσυγχρονισμού. Είχαμε μιλήσει γι’ αυτό στο παρελθόν, έχει έρθει η ώρα, κ. Υπουργέ των Εσωτερικών, να το υλοποιήσουμε. Αναφέρομαι στην επέκταση του δικαιώματος της επιστολικής ψήφου στους Έλληνες του εξωτερικού, εγγεγραμμένους στους εκλογικούς καταλόγους μας, και στις επόμενες εθνικές εκλογές, του 2027.
Είναι μια θεσμική μεταρρύθμιση, αυτή η κυβέρνηση την τόλμησε, έχει έρθει η ώρα να ολοκληρωθεί, υπερβαίνοντας μάλιστα και τις όποιες αδυναμίες διαπιστώθηκαν στο μεσοδιάστημα. Για παράδειγμα, ότι η παράλληλη πρόβλεψη για φυσική παρουσία στις κάλπες δεν διευκόλυνε τελικά τους συμπολίτες μας στο εξωτερικό, καθώς συχνά αυτοί έπρεπε να ταξιδέψουν πολύ μεγάλες αποστάσεις για να ψηφίσουν.
Αλλά πιστεύω ότι έχουμε ενσωματώσει και τη θετική εμπειρία των ευρωεκλογών για να μπορούμε να κάνουμε το επόμενο βήμα. Και το επόμενο βήμα είναι οι Έλληνες οι οποίοι διαμένουν μόνιμα εκτός Ελλάδος να μπορούν όχι απλά να επιλέξουν το κόμμα της προτίμησής τους αλλά και συγκεκριμένο βουλευτή ως εκπρόσωπό τους.
Η πρόταση, λοιπόν, η οποία έρχεται από το Υπουργείο Εσωτερικών είναι ουσιαστικά πλήρης ισότητα, όπως προβλέπεται και από το Σύνταγμα. Έτσι, προτείνουμε τη δημιουργία μιας ειδικής τριεδρικής Περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού, όπου οι εκτός συνόρων εγγεγραμμένοι εκλογείς θα ψηφίζουν όποιον ή όποια επιθυμούν.
Οι έδρες Επικρατείας επανέρχονται στις 12, όπως ίσχυε από το 1974 έως το 2019. Τίποτα δεν αλλάζει, επίσης, όσον αφορά στο εκλογικό σώμα, τις υπόλοιπες Περιφέρειες. Και, φυσικά, το όριο εισόδου στη Βουλή παραμένει κανονικά στο 3%.
Νομίζω ότι είναι ακόμα μια «σφραγίδα» στο «διαβατήριο» της σύγχρονης και ανοιχτής Ελλάδας, αλλά και ένας ακόμα πολύ σημαντικός κρίκος, ειδικά σε μία εποχή που οι σχέσεις μας με την ομογένεια ενδυναμώνονται, και μέσα από τις σημαντικές πρωτοβουλίες του brain regain αλλά όχι μόνο, αλλά είναι ένας ακόμα κρίκος που ενώνει τη μητέρα πατρίδα με τα εκατομμύρια των Ελληνίδων και των Ελλήνων του εξωτερικού.
Τονίζω πόσο σημαντικό είναι και το γεγονός ότι θα υπάρχει σταυροδοσία και εσωτερικός ανταγωνισμός, προφανώς, μεταξύ των μεγάλων γεωγραφικών περιφερειών, οι οποίες θα διεκδικήσουν να εκπροσωπηθούν στην επόμενη Βουλή, με υποψήφιο ο οποίος θα επιλεγεί αμιγώς από αυτούς οι οποίοι κατοικούν στο εξωτερικό.
Νομίζω ότι κανείς μπορεί να κάνει τους υπολογισμούς πώς θα κατανεμηθούν οι ψήφοι λογικά σε μία τριεδρική Περιφέρεια, αλλά θεωρώ πολύ γόνιμο και ουσιαστικό το γεγονός ότι ο υποψήφιος ή η υποψήφια της Αυστραλίας θα ανταγωνιστεί τον υποψήφιο των Ηνωμένων Πολιτειών και έτσι αυτός ο εσωτερικός ανταγωνισμός θα δημιουργήσει τελικά και μία μεγαλύτερη δυναμική προσέλευσης των κατοίκων του εξωτερικού στην εθνική κάλπη.
Έχω ζητήσει από τον Υπουργό Εσωτερικών να ξεκινήσει άμεσα τη διαβούλευση με τα υπόλοιπα κόμματα. Θεωρώ αυτονόητο ότι θα βρούμε τους 200 βουλευτές που επιτάσσει το Σύνταγμα προκειμένου να ψηφιστεί η σχετική διάταξη.
Εξάλλου κατά καιρούς όλα τα κόμματα έχουν εκφραστεί θετικά, και σε εποχές που η δημοκρατία δοκιμάζεται με πολλούς τρόπους, η ενθάρρυνση της συμμετοχής στη δημόσια ζωή συνιστά μία αυτονόητη εθνική επιλογή, πέρα και πάνω από κομματικά «τείχη». Καλώ και σήμερα όλες τις πολιτικές δυνάμεις, με αίσθημα ευθύνης, να συμπαραταχθούν μαζί μας σε αυτή την πολύ σημαντική, θεσμική, αλλά τολμώ να πω και εθνική αλλαγή την οποία υλοποιούμε.