«Με αφορμή την πρόσφατη επίσκεψη και τις σχετικές ανακοινώσεις του Γεν. Γραμματέα Μετανάστευσης και Ασύλου κ. Σ. Σταθούλη στα Χανιά ,αναφορικά με την μετατροπή του Εκθεσιακού χώρου της Αγυιάς σε κέντρο φύλαξης και προσωρινής «φιλοξενίας» μεταναστών, δεν μπορώ να μην χαρακτηρίσω αυτήν την επιλογή εκ μέρους του Υπουργείου -στο οποίο μάλιστα ως υφυπουργός είναι και τοπική Βουλευτής κα. Σέβη Βολουδάκη- ως ένα διπλό «εγκληματικό λάθος » όπως θα αναφέρω παρακάτω.
Πριν όμως είναι χρήσιμο να αναφέρω συνοπτικά την ιστορία του πολύπαθου αυτού χώρου έκτασης 50 στρεμμάτων ο οποίος παραχωρήθηκε στον οργανισμό ΣΚΟΠ του Υπ. Γεωργίας το 1985 για την δημιουργία Περιφερειακής Αγοράς .Οι εγκαταστάσεις ολοκληρώθηκαν το 1992.Το σχέδιο ακυρώθηκε , ο ΣΚΟΠ διαλύθηκε το 1997 και η Περιφερειακή Αγορά δεν λειτούργησε ποτέ. Με σύμφωνη γνώμη του τότε FEOGA συμφωνήθηκε η παραχώρηση του χώρου από το Υπ. Γεωργίας σε Εταιρία της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης και του τότε ΟΑΔΥΚ για αξιοποίηση σε όφελος της τοπικής ανάπτυξης.
Ακολούθησε περίοδος αδράνειας εκ μέρους του Υπουργείου και μετά από επανειλημμένες διεκδικήσεις ο χώρος παραχωρείται το 2004 στην ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΧΑΝΙΩΝ ΑΕ (σήμερα ΠΑΝΕΤΑΙΚ).Οι εγκαταστάσεις εν τω μεταξύ είχαν απογυμνωθεί και ο χώρος είχε γίνει σκουπιδότοπος.
Η ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΧΑΝΙΩΝ πραγματοποίησε δράσεις καθαρισμού και ανάδειξης του χώρου ,ανέθεσε και ολοκλήρωσε μελέτη αξιοποίησής του το 2005 που προέβλεπε την εγκατάσταση του ΟΑΔΥΚ και άλλων υπηρεσιών ,την δημιουργία Εκθεσιακού-Συνεδριακού χώρου προσωρινών εκθέσεων και χώρους μόνιμης προβολής τοπικών προϊόντων κ.α.
Το 2008 πραγματοποιήθηκε η μετεγκατάσταση της Διευθ. Αγροτικής Ανάπτυξης στο χώρο των 20 καταστημάτων και στην ουσία η μελέτη ακυρώθηκε. Ακολούθησε περίοδος περιορισμένων παρεμβάσεων συντήρησης και διοργάνωσης Εκθέσεων και άλλων μικρότερων δράσεων λόγω των περιορισμένων ή απαξιωμένων τεχνικών υποδομών .
Το 2020 μέσω Προγραμματικής Σύμβασης η Εταιρεία της Περιφέρειας ΠΑΝΕΤΑΙΚ(Περιφερειακή Αναπτυξιακή Εταιρεία Κρήτης)αναθέτει στο Πολυτεχνείο Κρήτης την εκπόνηση νέας μελέτης για την αξιοποίηση του χώρου με βάσει τα νέα δεδομένα. Η μελέτη ολοκληρώθηκε το 2022,αφού προηγήθηκε συστηματική διαβούλευση και παρουσιάστηκε δημόσια. Προέβλεπε την Ενεργειακή αναβάθμιση όλων των εγκαταστάσεων, την λειτουργία Εκθεσιακού χώρου και συνεδριακού πολυχώρου, γραφεία ,την ανάπλαση του περιβάλλοντος χώρου και συμπληρωματικές εγκαταστάσεις για την λειτουργία Fab Lab ,κέντρου πολιτιστικών δημιουργιών και αποθηκευτικούς χώρους με συνολικό προϋπολογισμό 7 εκ .Ευρώ. Τα παραπάνω μάλιστα είναι και στο τελικό στάδιο έκδοσης της οικοδομικής άδειας και το όλο σχέδιο ώριμο για χρηματοδότηση και υλοποίηση.
Είναι προφανές ότι η πρόθεση του Υπ. Μετανάστευσης και Ασύλου για δημιουργία του κέντρου φύλαξης και προσωρινής «φιλοξενίας» μεταναστών στην Αγυιά παραπέμπει και αυτό το σχέδιο αξιοποίησης του χώρου στις «καλένδες» και επειδή «ουδέν μονιμότερο του προσωρινού» σε ουσιαστική ακύρωση.
Δεν είναι λοιπόν παρά ένα εγκληματικό λάθος η «καταδίκη» του χώρου και των εγκαταστάσεών του, στις οποίες μάλιστα λειτουργούν δύο σημαντικές υπηρεσίες (ΟΑΚ και Διευθ. Αγροτικής Ανάπτυξης) και των οποίων η λειτουργία υποβαθμίζεται και υπονομεύεται.
Το εγκληματικό λάθος γίνεται διπλό σε σχέση και με το σκοπό τον οποίο υποτίθεται επιδιώκει να υποστηρίξει. Δηλ. την προσωρινή φιλοξενία και διαμονή των μεταναστών. Ανθρώπων ανέστιων και ξεριζωμένων. Θύματα πολέμων , διωγμών, εκμετάλλευσης κυκλωμάτων διακινητών και μιας κοντόφθαλμης , εμμονικής (αντι)μεταναστευτικής πολιτικής. Το ακροδεξιό δόγμα « δεν πρέπει να καλοπερνάνε εδώ για να μην έρχονται άλλοι» οδηγεί σε καταστάσεις ντροπής για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια ,προσβάλουν το τόπο και τις αξίες μας και μετατρέπουν του ίδιους του μετανάστες σε ανθρώπινα θηρία.
Δεν μπορώ να φανταστώ ποια είναι αυτά που θα γίνουν ώστε να μετατραπούν σε ανθρώπινες οι συνθήκες διαμονής στην Αγυιά χωρίς να ακυρώνουν όλες τις υπόλοιπες λειτουργίες στο χώρο. Πρέπει αυτά που σχεδιάζονται στην Αγυιά και ίσως και περισσότερα να γίνουν σε άλλο χώρο που θα επιλεγεί (προτάσεις έχουν γίνει) ώστε και η Αγυιά να αξιοποιηθεί όπως έχει σχεδιαστεί σε όφελος της τοπικής κοινωνίας και οι κατατρεγμένοι των μεγάλων γεωπολιτικών συμφερόντων και των εμπόρων του πολέμου να έχουν μια στοιχειωδώς ανθρώπινη υποδοχή και μεταχείριση.
Σε αυτή την εξέλιξη δεν πρέπει να σιωπούμε. Αν σπρώχνουμε τα «δύσκολα» κάτω από το χαλί ,το χαλί θα μας ρίξει κάτω.
Αντώνης Παπαδεράκης, πρ. Πρόεδρος ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΧΑΝΙΩΝ και ΠΑΝΕΤΑΙΚ.»